Kleurling

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kleurling-familie in Zuid-Afrika

Kleurling is een algemene aanduiding voor mensen met een getinte huidskleur.

De term 'kleurling' is door de apartheid besmet geraakt en werd of wordt door veel mensen als beledigend ervaren. Onder deze term werden in het tijdperk van de apartheid groepen met een bruine huidskleur bij elkaar geveegd met een heel verschillende afkomst, zoals inheemse volkeren in het westen van Zuid-Afrika (de Khoi en de San), afstammelingen van Maleis-Portugese slaven en mensen van gemengde afkomst. De rassenindeling van de apartheid wordt door het Zuid-Afrikaanse bureau voor de statistiek nog steeds gehanteerd. In 2001 werd bij de volkstelling ook de keuzeoptie overig toegevoegd (naast zwart, blank, Aziatisch en kleurling), maar deze optie werd door de bevolking dermate weinig gekozen dat dit niet in de statistieken is opgenomen.

De meeste Zuid-Afrikaanse kleurlingen wonen in het westen van het land (provincies Noord-Kaap en West-Kaap) en spreken overwegend een Afrikaans dialect.[1][2]

Namibië kent evenals Zuid-Afrika kleurlingengemeenschappen die overwegend Afrikaans dialecten spreken.

Schrijvers[bewerken]

In 1985 werd aan de Universiteit van Wes-Kaapland bij Kaapstad voor het eerst een symposium gewijd aan de literatuur van schrijvers uit de groep die als kleurling stond gecategoriseerd. Uit politieke overwegingen werd gekozen voor de term 'swart-afrikaanse skrywers', waarmee de nadruk werd gelegd op het verschil met de dominante groep van blanke Afrikaanse schrijvers. Inmiddels is de aandacht voor dit verschil tussen blanke en zwarte afkomst vrijwel verdwenen en ligt de nadruk veel meer op het gemeenschappelijke gebruik van het Afrikaans als literaire taal.

De term wordt ook op het Amerikaanse continent gebruikt - in de Verenigde Staten coloured person (gemengde of negroïde afkomst), in Spaans Latijns-Amerika moreno/morena (gemengde afkomst) - voor personen van gemengde Afrikaanse en Europese afkomst. In Suriname golden tijdens de slavernij bijvoorbeeld duidelijke benamingen voor de graad waarin iemand blank of negroïde was. Bij elkaar genomen vallen al deze 'kleurnuances' onder de term kleurlingen.

Voorbeelden[bewerken]

Quadroon, slavin van Suriname, door Cristoforo dall'Acqua in Viaggio al Surinam, 1818. Vertaling van Narrative of a five years' expedition against the revolted Negroes of Surinam van John Gabriël Stedman uit 1796.
  • Karboeger (driekwartbloed), geboren uit een mulat en een zwarte
  • Mulat (halfbloed), geboren uit een zwarte en een blanke
  • Quadroon (kwartbloed), geboren uit een mulat en een blanke
  • Octroon (achtstebloed), geboren uit een quadroon en een blanke

Zie ook[bewerken]

Verwijzingen[bewerken]

  1. http://upetd.up.ac.za/thesis/submitted/etd-10272008-155842/unrestricted/01chapters1-2.pdf
  2. http://uzspace.uzulu.ac.za/bitstream/handle/10530/978/Die%20rol%20van%20moedertaal.%20V.P.%20Wela.pdf.txt?sequence=3