Kwak (vogel)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kwak
IUCN-status: Niet bedreigd[1] (2012)
Nycticorax-nycticorax-004.jpg
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Aves (Vogels)
Orde: Pelecaniformes (Roeipotigen)
Familie: Ardeidae (Reigers)
Geslacht: Nycticorax
Soort
Nycticorax nycticorax
(Linnaeus, 1758)
Verspreidingsgebied (geel=zomer; blauw=winter; groen=jaarrond; oranje=migratiegebied) van de kwak
Verspreidingsgebied (geel=zomer; blauw=winter; groen=jaarrond; oranje=migratiegebied) van de kwak
jong exemplaar
jong exemplaar
ei
ei
Afbeeldingen Kwak op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Kwak op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vogels

De kwak (Nycticorax nycticorax) is een van de kleinere leden van de reigerfamilie.

Kenmerken[bewerken]

De kruin van de volwassen vogel is glanzend zwart. De jongere vogels hebben een naar verhouding sober, bruingestreept verenkleed. De lichaamslengte bedraagt 58 tot 65 cm[2] en het gewicht 500 tot 800 gram. Het verenkleed is bij beide geslachten gelijk. De vogel heeft een gedrongen postuur en tamelijk korte poten. De bovenkop en de rug zijn zwartgroen en de achterhals bevat enkele witte sierveren. De staart en vleugels hebben een grauwe tint. Het onderlichaam is wit.

Leefwijze[bewerken]

Deze solitaire jagende nachtvogel heeft een uitstekend gezichtsvermogen en jaagt voornamelijk in het donker. Hij wacht doodstil in of langs het water op zijn prooi. Overdag verschuilen ze zich in dicht struikgewas. Zijn voedsel bestaat uit zoetwatervissen, kikkers, insecten, larven, salamanders en zoetwaterslakken. Af en toe wordt ook wel eens een muis verorberd.

Voortplanting[bewerken]

Het legsel bestaat uit vier onbevlekte, bleek groenblauwe eieren.

Verspreiding en leefgebied[bewerken]

De vogel is deels trekvogel en heeft een bijzonder groot verspreidingsgebied. Hij komt in alle werelddelen voor, behalve Australië en Antarctica.
In Europa zijn er maar een paar gebieden waar hij voorkomt. In Nederland en Vlaanderen is het een uiterst zeldzame broedvogel.
In de Verenigde Staten is hij een vrij algemene verschijning. Er is bijvoorbeeld een broedkolonie midden in de Smithsonian National Zoological Park in Washington D.C.. Men ziet daar vele kwakken buiten en bovenop de kooien van de echte dierentuinbewoners zitten (zie afbeelding)

De soort telt 4 ondersoorten:

Hij leeft in beboste moerassen en riviermondingen.

Status in Nederland en Vlaanderen[bewerken]

Volgens historische bronnen waren er in de veertiende eeuw grote kwakkenkolonies in Nederland. In de negentiende eeuw was hiervan nog één kolonie van ca. 100 paar over. In de twintigste eeuw waren er alleen nog broedende kwakken in de Biesbosch en een enkele andere plaats in Nederland. Daarna werden incidenteel weer nesten gevonden. Niet altijd is duidelijk of het werkelijk wilde vogels betreft, want er zijn in de twintigste eeuw voortdurend pogingen gedaan om herintroductie te laten slagen met kwakken uit dierenparken.[3] Tussen 1995 en 2007 was er een geleidelijke stijging van het aantal gevonden broedparen tot bijna 50 paar, daarna fluctueerde de aantall tussen de 30 en 40.[4]

In Vlaanderen komt hij onder andere voor in de Zwinstreek en de omliggende polders. De soort is in 2004 als niet meer wild voorkomend op de Nederlandse rode lijst gezet. De soort staat als zeldzaam op de Vlaamse rode lijst. De kwak staat als niet bedreigd op de internationale rode lijst van de IUCN,[1] maar valt wel onder het AEWA-verdrag.[5]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b (en) Kwak op de IUCN Red List of Threatened Species.
  2. Charlotte Uhlenbroek (2008) - Animal Life, Tirion Uitgevers BV, Baarn. ISBN 978-90-5210-774-5
  3. Bijlsma, R.G., F. Hustings & C.J. Camphuysen, 2001. Avifauna van Nederland 2. ISBN 90-74345-21-2
  4. Boele, A. et al. 2014. Broedvogels in Nederland 2012. SOVON-rapport 2014/13.
  5. UNEP/AEWA Website AEWA(engels)
Externe links