Masiakasaurus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Masiakasaurus
Status: Uitgestorven, als fossiel bekend
Masiakasaurus
Masiakasaurus
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Reptilia (Reptielen)
Superorde: Dinosauria (Dinosauriërs)
Orde: Saurischia
Onderorde: Theropoda
Infraorde: Ceratosauria
Superfamilie: Abelisauroidea
Geslacht
Masiakasaurus
Sampson et al., 2001
Typesoort
Masiakasaurus knopfleri
Afbeeldingen Masiakasaurus op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Reptielen

Masiakasaurus is een geslacht van vleesetende theropode dinosauriërs behorend tot de groep van de Abelisauroidea dat in het Late Krijt leefde in het gebied van het huidige Madagaskar.

Naamgeving en vondst[bewerken]

De typesoort Masiakasaurus knopfleri is in 2001 benoemd en beschreven door de Canadese paleontoloog Scott Sampson, na een eerste vondst in datzelfde jaar. De geslachtsnaam is afgeleid van het Plateaumalagasi: masiaka betekent "venijnig" in het plaatselijke Maleis. De soortaanduiding eert gitarist Mark Knopfler van de rockgroep Dire Straits omdat er tijdens de opgraving veel naar zijn muziek geluisterd werd.

Een gereconstrueerde schedel

Van Masiakasaurus was ten tijde van de naamgeving ongeveer veertig percent van het skelet teruggevonden in de Maevaranoformatie die dateert uit het Maastrichtien. Het holotype is UA 8680, een dentarium van de rechteronderkaak. Later zouden tijdens opgravingen die tot en met 2007 duurden nog tientallen kleinere fragmenten gevonden worden zodat in 2011 65% van de skeletelementen bekend was. De vondsten omvatten mede twee gedeeltelijke skeletten: FMNH PR 2481, een volwassen individu, en FMNH PR 2485, een jong exemplaar.

Beschrijving[bewerken]

Masiakasaurus in het karkas van een titanosauriër

Masiakasaurus is een vrij klein dier, zo'n 1,8 tot 2,2 meter lang. De soort is vooral opmerkelijk door de unieke vorm van de tanden. Die zijn niet plat en gespecialiseerd in het toebrengen van wonden, zoals bij de andere theropoden, maar meer kegelvormig en waaieren aan de voorkant van de kaak sterk naar voren uit, zodat ze een grijpinstrument vormen om vissen te vangen, zoals men ook wel bij sommige soorten pterosauriërs ziet. De voorkant van beide onderkaken — die zijn bij reptielen vaak niet tot één geheel vergroeid — is daarbij naar beneden gekromd, wat dit effect nog versterkt. De uiterste tanden daar zijn sterk verlengd en steken recht naar voren. De tanden hebben nog wel een zwakke kartelrand, maar alleen aan de voorkant. De schedel als geheel is tamelijk lang en plat, afwijkend van de typische verkorting bij de abelisauroïden.

De nekbasis is opvallend recht met een zeer geleidelijke overgang in vorm tussen de halswervels en de ruggenwervels. De armen zijn relatief lang maar de handen in grootte gereduceerd. Beide kenmerken zouden te verklaren zijn als aanpassingen aan een vissende levenswijze. De romp is vrij smal. Pneumatisering beperkt zich tot de nek en de voorste romp. Er zijn zes sacrale wervels. De beschrijvers hebben aanwijzingen gevonden dat de staartwervels staartribben hebben, hoewel die bij andere Theropoda ontbreken.

Fylogenie[bewerken]

Masiakasaurus behoorde binnen de Abelisauroidea vermoedelijk tot de Noasauridae.

Literatuur

  • Sampson, S.D., Carrano, M.T. & Forster, C.A., 2001. A bizarre predatory dinosaur from the Late Cretaceous of Madagascar. Nature 409: 504-506. DOI:10.1038/35054046
  • Carrano, Matthew T., Mark A. Loewen, and Joseph J. W. Sertich, 2011, New Materials of Masiakasaurus knopfleri Sampson, Carrano, and Forster, 2001, and Implications for the Morphology of the Noasauridae (Theropoda: Ceratosauria). Smithsonian Contributions to Paleobiology, number 95, viii