Neder-Oostenrijk

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Niederösterreich
Deelstaat van Oostenrijk Vlag van Oostenrijk
Vlag van Niederösterreich Wapen van Niederösterreich
details
Kaart van Niederösterreich
Situering
Hoofdstad Sankt Pölten
Algemeen
Oppervlakte 19.177,78 km²
Inwoners (31-10-2008) 1.603.838 (83,6 inw/km²)
Politiek
Gouverneur Erwin Pröll (ÖVP)
Coalitie ÖVP-SPÖ
Overig
Districten 4 Statutarstädte
21 Bezirke
Gemeenten 573
ISO_3166-2 AT-3
Detailkaart
Karte Aut Noe Bezirke.png
Portaal  Portaalicoon   Centraal-Europa

Neder-Oostenrijk (Duits: Niederösterreich; tot 1918 Österreich unter der Enns; 1938-1945 Niederdonau, Beiers: Niedaöstareich) is een deelstaat (Bundesland) van Oostenrijk. De hoofdstad is sinds 1986 Sankt Pölten, dat tevens de grootste stad van de deelstaat is (49.121 inwoners). Voor die tijd was Wenen de hoofdstad, hoewel Wenen geen deel uitmaakt van Neder-Oostenrijk.

Demografie[bewerken]

In mei 2001 had Neder-Oostenrijk 1.545.804 inwoners en een bevolkingsdichtheid van 81 inwoners per km². Daarmee is Neder-Oostenrijk in termen van inwoners de op één na grootste deelstaat van de negen deelstaten van Oostenrijk.

Geografie[bewerken]

De deelstaat heeft een oppervlakte van 19.177,78 km² en is daarmee de grootste deelstaat in termen van oppervlakte. Evenals Opper-Oostenrijk wordt hij onderverdeeld in vier historische kwartieren: het Weinviertel in het noordoosten, het Waldviertel in het noordwesten, het Mostviertel in het zuidwesten en het Industrieviertel in het zuidoosten.

Ontstaan van Neder-Oostenrijk en zijn hoofdstad[bewerken]

Neder-Oostenrijk werd op 29 december 1921 van Wenen afgescheiden en op 1 januari 1922 een aparte Oostenrijkse deelstaat. De regering en het parlement (Landtag) van Neder-Oostenrijk bleven wel in de Herrengasse in Wenen vergaderen. In 1986 werd een referendum (Volksbefragung) gehouden om een nieuwe hoofdstaden te kiezen. De meeste stemmers (44,63 %) kozen voor St. Pölten. Krems kreeg 29,28 % van de stemmen, Baden 8,17 %, Tulln 5,27 % en Wiener Neustadt 4,11 %. Op 10 juli 1986 werd St. Pölten officieel de hoofdstad van Neder-Oostenrijk. Op 27 april 1997 vergaderde het parlement (Landtag, landdag) voor de laatste keer in de Herrengasse in Wenen. Op 21 mei 1997 werd het nieuw gebouwde Landhaus in St. Pölten in gebruik genomen. Het oude gebouw van de landdag in Wenen werd na renovatie Palais Niederösterreich (Herrengasse 13). Het wordt gebruikt voor congressen, cursussen en informatie over Neder-Oostenrijk. Het Oostenrijkse ministerie van buitenlandse zaken gebruikt Herrengasse 13 vanaf de tweede etage en Herrengasse 11 in zijn geheel.[1]

Onderverdeling[bewerken]

De deelstaat is onderverdeeld in vier zelfstandige steden (Statutarstädte) en 21 districten (Bezirke).

Zelfstandige steden[bewerken]

Districten[bewerken]

Politiek[bewerken]

Het parlement van Nederoostenrijk is de landdag (Landtag). Het gebouw van de landdag staat in de regeringswijk van St. Pölten (Landhausviertel) en werd in 1997 in gebruik genomen. De landdag bestaat uit 56 afgevaardigden die voor een periode van vijf jaar gekozen worden. Zij is belast met de wetgeving van het Oostenrijkse bondsland Nederoostenrijk, inclusief de grondwet. De landdag werkt ook aan de jaarlijkse begroting mee. Ook controleert de landdag de regering van Neder-Oostenrijk en het rekenhof. Van 2008 tot 2013 was de zetelverdeling: 31 ÖVP, 15 SPÖ, 6 FPÖ, 4 Grüne.[2]

Op 3 maart 2013 waren er verkiezingen voor de Nederoostenrijkse landdag. 'Team Stronach', een nieuwe partij opgericht door de Oostenrijks-Canadese miljardair Frank Stronach, deed als Liste FRANK (lijst FRANK) met lijsttrekker Walther Laki voor het eerst aan de verkiezingen mee en behaalde vijf zetels. De ÖVP van goeverneur Dr. Erwin Pröll verloor één zetel, maar behield de absolute meerderheid. De SPÖ van Mattias Stadler en de FPÖ van Barbara Rosenkranz verloren beide twee zetels en de groenen bleven even groot als in 2008. Sinds 2013 is de zetelverdeling in de landdag van Neder-Oostenrijk: ÖVP: 30 zetels, SPÖ: 13 zetels, FRANK: 5 zetels, FPÖ: 4 zetels, Grüne: 4 zetels.

Op 11 april 2013 maakten Erwin Pröll van de ÖVP en Matthias Stadler, de voorzitter van de SPÖ van Neder-Oostenrijk en tevens burgemeester van St. Pölten, bekend dat de ÖVP en de SPÖ gaan samenwerken om ambitieuze plannen te realiseren en samen een regering gaan vormen. Erwin Pröll is sinds 1992 goeverneur (Landeshauptmann) van Neder-Oostenrijk. Op 24 april 2013 werd hij met 51 stemmen herkozen voor een zesde ambtsperiode. Hans Penz werd met 56 stemmen unaniem gekozen als eerste voorzitter van de landdag (Landtagspräsident).[3]

De ÖVP heeft om de "wildgroei" van windmolens een halt toe te roepen een regionaal bestemmingsplan gemaakt voor het plaatsen van windmolens, dat op 9 april 2014 gepresenteerd werd. De zones waarin windmolens geplaatst mogen worden omvatten 1,5 % van de oppervlakte van Nederoostenrijk. Windkracht levert momenteel 15 % van de stroom die Nederoostenrijk gebruikt.[4]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (de) Hans Ströbitzer, "Unser Niederösterreich, Gestern Heute Morgen", Niederösterreichisches Pressehaus, 2008, ISBN 978-3-7017-3121-3, pp. 11,103,130,158
  2. (de) Hans Ströbitzer, "Unser Niederösterreich, Gestern Heute Morgen", Niederösterreichisches Pressehaus, 2008, ISBN 978-3-7017-3121-3, p.203
  3. (de) http://tvthek.orf.at/programs/5795915-Konstituierende-Landtagssitzung/episodes/5795913-Konstituierende-Landtagssitzung-in-NOe
  4. http://www.ots.at/presseaussendung/OTS_20140409_OTS0218/entscheidung-fuer-windkraft-zonenplan-gefallen