Prinsenhof (Amsterdam)
Het Prinsenhof is een gebouw aan de Oudezijds Voorburgwal 195-199 in Amsterdam met een religieuze oorsprong. Het spitse torentje van de kerk staat er nog steeds. Het wordt sinds 1581 het Prinsenhof genoemd, mogelijk vanwege een verblijf van Willem van Oranje. Het werd door de Admiraliteit van Amsterdam gebruikt als onderkomen van de afgevaardigden uit de provincie, maar ook de belangrijkste functionarissen, zoals de advocaat-fiscaal hadden er hun woning. Tussen 1652 en 1656 en tussen 1808 en 1988 is het gebruikt als stadhuis. Tegenwoordig is in het Prinsenhof Sofitel The Grand gevestigd.
[bewerken] Geschiedenis
Het Sint-Ceciliaklooster stamt uit het begin van de 15e eeuw. Het klooster werd in 1578 bij de Alteratie van Amsterdam bestemd tot logement voor hoge gasten. In 1586 werd de kapel bestemd als schermschool. Na 1597 werd het resterende deel gebruikt door de Admiraliteit van Amsterdam.
Als admiraal-generaal nam de prins bij voorkeur zijn intrek in het gebouw van de Admiralteit. Daar was hij rechtens heer en meester en behoefde geen gastvrijheid van de stad aan te nemen. Dit heeft er zeker toe bijgedragen dat het gebouw de naam Prinsenhof verkreeg en behield.[bron?]
Beroemde gasten van het Prinsenhof waren:
- 1580 of 1581: Prins Willem van Oranje
- 1586 en 1587: de Graaf van Leicester was volgens Jan Wagenaar (geschiedschrijver) de eerste gast.
- 1594 en 1618: Prins Maurits van Oranje
- 1628: Prins Frederik Hendrik van Oranje
- 1638: Maria de' Medici (de koningin-weduwe van Frankrijk)
- 1642: Prins Willem II van Oranje met zijn vrouw Maria Henriëtte Stuart en haar moeder Henriëtta Maria van Frankrijk, de koningin van Engeland.
Na de brand van het stadhuis op de Dam op 7 juli 1652 werd het gebruikt als onderkomen voor de burgemeesters en de vroedschap. In 1656 werd het hele gebouw afgestaan aan de Admiraliteit en Zeekantoor genoemd. In 1661 werd het geheel van de grond af opnieuw opgebouwd en voorzien van een nieuwe fraaie pilastergevel met een Palladiaans karakter. In het fronton ziet men o.a. Neptunus en een leeuw die het wapen van het hoge College vasthoudt en de "Hollandse tuin" bewaakt. Ferdinand Bol leverde twee schoorsteenstukken voor decoratie van de zalen.
De huizen ontworpen door Philip Vingboons, bewoond door Bertrand Philip Sigismund Albrecht van Gronsveld en Joan Cornelis van der Hoop, zijn voor de 20e-eeuwse uitbreiding afgebroken.
[bewerken] Stadhuis (1808-1988)
Toen het Stadhuis op de Dam op last van Lodewijk Napoleon Bonaparte in 1808 ontruimd moest worden om in gebruik genomen te worden als koninklijk paleis, werd het Prinsenhof het nieuwe stadhuis. In 1926 kwam een uitbreiding van het stadhuis gereed in de stijl van de Amsterdamse School door de gemeentearchitect A.R. Hulshoff. In de oude Raadzaal staat een uit drie houten figuren bestaande Stedenmaagd van de hand van John Raedecker. In de voormalige trouwzaal is een wandschildering te zien van Chris Lebeau (1927). Ook Johan Thorn Prikker en Karel Appel maakten er een. Tot de ingebruikname van de Stopera aan het Waterlooplein in 1988 bleef het complex in gebruik als stadhuis.
Bronnen, noten en/of referenties:
- Kastelen in Noord-Holland
- [1]
- Historische Gids van Amsterdam (1974), blz. 156-157.
