Toxafeen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Toxafeen
Structuurformule en molecuulmodel
Structuurformule van toxafeen
Structuurformule van toxafeen
Algemeen
Molecuulformule
     (uitleg)
C10H8Cl8
Andere namen camfechloor, PCC, polychloorkamfeen
CAS-nummer 8001-35-2
PubChem 5284469
Beschrijving Gele tot amberkleurige wasachtige vaste stof
Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen
Toxisch Schadelijk voor de gezondheid Milieugevaarlijk
Gevaar
H-zinnen H301 - H312 - H315 - H335 - H351 - H410
EUH-zinnen geen
P-zinnen P261 - P273 - P280 - P301+P310 - P501
Carcinogeen mogelijk (IARC-klasse 2B)
Opslag Gescheiden van alkalimetalen, sterke oxidatoren, (sterke) basen, voeding en voedingsmiddelen. In het donker bewaren.
EG-Index-nummer 602-044-00-1
VN-nummer 2761
ADR-klasse Gevarenklasse 6.1
LD50 (ratten) (oraal) 50 mg/kg
(huid) 600 mg/kg
LD50 (muizen) (oraal) 112 mg/kg
Fysische eigenschappen
Aggregatietoestand vast
Kleur geel-amberkleurig
Dichtheid 1,65 g/cm³
Smeltpunt 65–90 °C
Kookpunt (ontleedt) 155 °C
Dampdruk 67 Pa
Oplosbaarheid in water ± 0,003 g/L
Onoplosbaar in water
Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar).
Portaal  Portaalicoon   Scheikunde

Toxafeen (ook camfechloor genoemd) is een toxische gebrugde organische chloorverbinding, waarvan de brutoformule niet nauwkeurig kan worden vastgesteld. Dit heeft te maken met het feit dat toxafeen in feite een mengsel is van circa 200 organische verbindingen, die ontstaan door de chlorering van kamfeen. Er kan wel een gemiddelde brutoformule worden vastgesteld: C10H8Cl8. De weergegeven structuurformule geldt strikt genomen alleen voor het koolstofskelet. Ook een of meer van de expliciet aangegeven waterstofatomen kunnen door chloor vervangen zijn. Toxafeen komt voor als een gele tot amberkleurige wasachtige vaste stof, die quasi-onoplosbaar is in water.

Toepassingen[bewerken]

Toxafeen werd gebruikt als insecticide. Handelsnamen van het product zijn Alltox, Chem-Phene, M 5055, Clor Chem T-590, Crestoxo, Estonox, Fasco-Terpene, Geniphene, Gy-phene, Hercules 3956, Melipex, Penphene, Phenacide, Phenatox, Strobane-T, Toxakil, Toxyphene en Toxon 63. Het is, wegens de hoge toxiciteit, verboden middels het Verdrag van Stockholm. Het behoort, samen met onder meer hexachloorbenzeen, aldrin en dieldrin, tot de zogenaamde dirty dozen, twaalf stoffen of groepen van stoffen waartegen maatregelen nodig waren wegens de schadelijkheid voor de gezondheid en het milieu.

Toxicologie en veiligheid[bewerken]

Toxafeen ontleedt bij verhitting bij verbranding en/of onder invloed van basen, onder invloed van sterk zonlicht en katalysatoren zoals ijzer, met vorming van giftige dampen. Het tast ijzer aan. Toxafeen is onverenigbaar met sterk basische pesticiden.

De stof is matig irriterend voor de huid. Ze kan effecten hebben op het centraal zenuwstelsel, met als gevolg beven en stuiptrekkingen. Blootstelling aan een hoge dosis kan de dood veroorzaken. Toxafeen is mogelijk carcinogeen bij de mens en is door het IARC ingedeeld in klasse 2B.[1]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) TOXAPHENE, International Agency for Research on Cancer (IARC) - Summaries & Evaluations, vol. 79 (2001), p. 569