Victoria Cross

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kruis en gesp
Portal.svg Portaal Ridderorden
Het Victoria Cross en de DSO met gesp van Guy Gibson VC, DSO, DFC opgemaakt in de Britse hofstijl

Het Victoria Cross is de hoogste Britse militaire onderscheiding, enigszins vergelijkbaar met de Nederlandse Militaire Willems-Orde, maar nog schaarser dan de Nederlandse variant (1355 tegen 6000 laureaten).

Het kruis kan worden toegekend voor "most conspicuous bravery, or some daring or pre-eminent act of valour or self-sacrifice, or extreme devotion to duty in the presence of the enemy" vrij vertaald door "zeer bijzondere dapperheid, of bijzondere daad van moed of opoffering of extreme plichtsbetrachting in de aanwezigheid van de vijand".[1] Er wordt geschat dat slechts ongeveer 1 op de 10 heldendaden die voor het VC in aanmerking zouden komen door de betrokkene wordt overleefd. Een laureaat mag de letters 'VC' achter zijn naam zetten.

De onderscheiding werd na de Krimoorlog in 1856 ingesteld door koningin Victoria en is sindsdien 1355 maal uitgereikt, waarvan slechts 16 maal sinds de Tweede Wereldoorlog.

Drie mensen kregen het Victoria Cross tweemaal toegekend. Dit waren de twee Britse artsen Noel Chavasse en Arthur Martin-Leake die hun tweede kruis postuum toegekend kregen voor het redden van gewonden onder vijandelijk vuur. De Nieuw-Zeelander Charles Upham kreeg zijn twee kruisen voor gevechtsacties en heeft deze ook beide keren overleefd. Een andere arts, William Manley, is de enige man die zowel het Victoria Cross als het IJzeren Kruis kruis toegekend kreeg. Het Victoria Cross kreeg hij tijdens de Maorioorlog in Nieuw-Zeeland en het IJzeren Kruis tijdens de Frans-Duitse Oorlog van 1870–71.

Air-commodore Freddie West was de langstlevende veteraan uit de Eerste Wereldoorlog, die het Victoria Cross kreeg. Hij overleed op 92-jarige leeftijd in 1988.

Trooper Christopher Finney had in aanmerking kunnen komen voor het Victoria Cross tijdens een actie in Irak in 2003 waar hij onder vuur diverse collega's redde uit hun tanks. Voor het Victoria Cross moet echter een heldendaad verricht worden "in the face of the enemy", en Finney en zijn collega's werden beschoten door Amerikanen. Finney kreeg wel het hoogste alternatief, het George Cross.[2]

Men zegt dat de kruisen altijd worden gemaakt van het brons van twee Chinese kanonnen die in de Krimoorlog waren buitgemaakt op de Russen bij Sebastopol.[bron?] Het stuk brons ligt opgeslagen in een van de Britse legerdepots.

1945-2000[bewerken]

In de tweede helft van de 20ste eeuw werd het Victoria Cross nog dertien keer uitgereikt, negen aan Britse militairen en vier aan Australische militairen.

21ste eeuw[bewerken]

De laatste drie kruisen zijn uitgereikt voor de strijd in Afghanistan en Irak:

  • Op 18 maart 2005 ontving soldaat Johnson Beharry het voor het herhaaldelijk onder vijandelijk vuur redden van een aantal collega's tijdens de oorlog in Irak, waarbij hij de tweede maal zelf ernstig gewond raakte aan het hoofd. De twee keer daarvoor betrof het postuum toegekende medailles tijdens de Falklandoorlog; de laatste maal dat een ontvanger het kruis daarvoor levend in handen kreeg was in 1965.
  • Op 14 december 2006 werd bekend dat korporaal Bryan Budd van het Parachute Regiment het Victoria Cross postuum kreeg toegekend voor de strijd tegen de Taliban in Afghanistan in juli en augustus 2006.[3]
  • Op 2 juli 2007 werd bekend dat korporaal Bill Apiata van de Nieuw-Zeelandse Special Air Service (NZ SAS) het Victoria Cross kreeg toegekend vanwege de redding van een gewonde collega onder vuur in Afghanistan in 2004.[4]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
De onderscheidingen voor dapperheid van het Verenigd Koninkrijk en zijn overzeese gebieden
Ie categorie: Victoria Cross · George Cross
IIe categorie voor hogere officieren (2A): Distinguished Service Order · Indian Order of Merit · Royal Red Cross (First Class)
Moderne onderscheiding voor alle dienstgraden: Conspicuous Gallantry Cross
IIIe categorie voor officieren (3A): Order of British India · Distinguished Service Cross · Military Cross · Distinguished Flying Cross · Air Force Cross · Royal Red Cross (Second Class)
IIe categorie (2B): Distinguished Conduct Medal · George Medal · Queen's Police Medal, for Gallantry · Queen’s Fire Service Medal, for Gallantry · Albert Medal · Edward Medal · Empire Gallantry Medal · Union of South Africa Queen's Medal for Bravery (in Gold) · Conspicuous Gallantry Medal
IIIe categorie (3B): Constabulary Medal · Medal for Saving Life at Sea · Queen's Gallantry Medal · British Empire Medal · Queen's Volunteer Reserves Medal · Queen’s Medal for Chiefs · Polar Medal · Overseas Territories Police Medal · Royal West African Frontier Force Distinguished Conduct Medal · King's African Rifles Distinguished Conduct Medal · Indian Distinguished Service Medal · Union of South Africa Queen's Medal for Bravery (in Silver) · Distinguished Service Medal · Military Medal · Distinguished Flying Medal · Air Force Medal · Indian Order of Merit (Third Class) · Burma Gallantry Medal · Indian Police Medal, for Gallantry · Ceylon Police Medal, for Gallantry · Sierra Leone Police Medal, for Gallantry · Sierra Leone Fire Brigades Medal, for Gallantry · Colonial Police Medal, for Gallantry
IVe categorie: King's/Queen's Commendation for Bravery in the Air · King's/Queen's Commendation for Valuable Service
Ve categorie: Queen's Commendation for Bravery · Queen's Commendation for Bravery in the Air
VIe categorie: King's/Queen's Commendation for Brave Conduct