Gelderse derby

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Gelderse Derby
Spandoek tijdens een Gelderse Derby in GelreDome
Spandoek tijdens een Gelderse Derby in GelreDome
Stad of regio Arnhem/Nijmegen, Gelderland
Eerste wedstrijd 9 april 1916
Teams Vitesse Arnhem
N.E.C. Nijmegen
Aantal wedstrijden 116
Meeste winst N.E.C. (43)
Recentste ontmoeting 2 april 2017
Vitesse - N.E.C. (2-1)
Volgende ontmoeting Nog niet bekend
Grootste zege 9-2 (N.E.C. - Vitesse)
1941/'42
Portaal  Portaalicoon   Sport

Voetbalwedstrijden tussen Vitesse uit Arnhem en N.E.C. uit Nijmegen worden omschreven als de Gelderse derby. Het is de wedstrijd tussen de twee grootste steden van de Nederlandse provincie Gelderland. Waar wedstrijden tussen Vitesse, N.E.C., De Graafschap en in het verleden FC Wageningen als de Derby's van het Oosten worden omschreven, geldt de naam de Gelderse derby enkel voor een NEC-Vitesse.

De wedstrijd is sinds 1916 116 keer officieel gespeeld. 38 keer won Vitesse, de wedstrijd eindigde 35 keer gelijk en N.E.C. won 43 keer.

Geschiedenis[bewerken]

De eerste competitiewedstrijd tussen Vitesse en NEC werd gespeeld op 18 maart 1923 in Nijmegen. Vitesse won die wedstrijd met 1–2 door twee doelpunten van Gerrit Langeler. Van het seizoen 1894/1895 tot en met het seizoen 1899/1900 speelde Vitesse in een wit tenue met een diagonale blauwe baan, verwijzend naar de stadskleuren van Arnhem. Op 27 augustus 1900 werd in de bestuursvergadering besloten de clubkleuren te wijzigen in geel en zwart. Toenmalig voorzitter Chris Engelberts stelde deze wijziging voor met als argument dat Vitesse zich bij de beste clubs van Gelderland mocht scharen en zij in de Gelderse hoofdstad gevestigd was, waardoor zij ook het recht zou hebben om de kleuren van Gelderland te mogen dragen. Door de rivaliteit zijn er in het verleden rellen geweest en in de recente edities werd het duel in de hoogste risicocategorie ingedeeld, met bijbehorende maatregelen en politie-inzet. Voor de jaren negentig was er vooral sprake van animositeit. In mei 1993 werd De Goffert door Vitesse gebruikt om twee thuiswedstrijden te spelen. Op 16 mei tegen Feyenoord (1-1) en op 23 mei tegen PSV (0-1). Op laatstgenoemde wedstrijd kwamen ruim 20.000 toeschouwers af. De rivaliteit ontstond echt pas bij de opkomst van Vitesse in de jaren 80 en 90 onder leiding van Karel Aalbers, die niet naliet te melden dat in de regio slechts plaats was voor één club. De Nijmeegse aanhang hekelde dat de rivaal uit Arnhem met overheidsgeld gesteund werd, in de vorm van clubsponsoring door de provinciale energieleverancier PGEM (en het latere Nuon) en medefinanciering in stadion GelreDome van de provincie Gelderland. Uit protest werden de Nijmeegse stadionlampen voor een wedstrijd tijdelijk gedoofd, door toenmalig voorzitter Henk van de Water.

Nadat Vitesse in 2007/'08 schulden moest afkopen middels een crediteurenakkoord zijn de verhoudingen verscherpt; ook de buitenlandse overname van Vitesse in 2010 droeg hieraan bij. Recent dieptepunt was in het seizoen 2011/'12 met rellen tussen NEC-aanhang en de politie in Nijmegen. Tijdens de play-offwedstrijd in Arnhem in datzelfde seizoen moest NEC-doelman Babos eraan te pas komen om het uitpubliek tot kalmte te brengen dat een veiligheidsdeur had geforceerd om uit het uitvak te breken. Voor de gemeenten Arnhem, Nijmegen en de politie waren de ongeregeldheden een reden om voor de eerstvolgende ontmoeting (in het seizoen 2012/'13, Vitesse - NEC) te dreigen om voortaan geen uitpubliek meer toe te staan bij de onderlinge wedstrijden, als het nog één keer tot ongeregeldheden zou komen. Dit leidde tot woede onder de Vitesse-aanhang, dat zich niet schuldig voelde aan de recente ongeregeldheden. De wedstrijd verliep rustig, mede door de 4–1 winst voor Vitesse, en dus bleven fans van beide clubs voorlopig welkom bij uitwedstrijden.

De rivaliteit leidde ook tot meer ludieke acties over en weer. Toen NEC in mei 2014 degradeerde uit de Eredivisie plaatsten Arnhemse fans op de Nijmeegse Waalbrug een bordje met: Eredivisievoetbal, nog vijftien kilometer. Bij het kampioenschap in de Jupiler League van NEC een jaar later stuurden aanhangers van NEC een vliegtuigje boven Arnhem en GelreDome met daarachter een spandoek: We're back, See you soon.

Halverwege het eerste decennium van de 21e eeuw is Vitesse een club die doorgaans in het linkerrijtje van de Eredivisie speelt, terwijl N.E.C. enkele jaren actief is in de Eerste divisie.

Statistieken[bewerken]

Grootste overwinningen[bewerken]

Met drie of meer doelpunten verschil:

Vitesse
  • 1977/'78: 0–3, Eredivisie
  • 1989/'90: 0–4, Eredivisie
  • 1989/'90: 2–5, oefenduel
  • 1992/'93: 0–3, oefenduel
  • 1999/'00: 5–1, Eredivisie
  • 2012/'13: 4–1, Eredivisie
NEC
  • 1941/'42: 9–2, oefenduel
  • 1945/'46: 3–0, KNVB beker
  • 1946/'47: 7–1, Eerste klasse Oost
  • 1947/'48: 1–4, Eerste klasse Oost
  • 1947/'48: 3–0, Eerste klasse Oost
  • 1963/'64: 4–1, Tweede divisie B
  • 1978/'79: 4–1, Eredivisie
  • 1984/'85: 0–4, Eerste divisie
  • 2000/'01: 4–1, Eredivisie

Uitslagen en statistieken (vanaf 1915)[bewerken]

Wedstrijden
Competitie W VIT G NEC DVIT DNEC
VIT Eredivisie 56 21 16 19 68 61
NEC Eerste divisie 14 2 6 6 18 27
NEC Tweede divisie 4 0 1 3 3 9
NEC Eerste klasse 8 1 1 6 9 23
VIT Tweede klasse 4 2 1 1 7 5
NEC KNVB beker 5 0 2 3 3 9
VIT Play-offs / nacompetitie 6 4 1 1 9 4
NEC TOTAAL 97 30 28 39 117 138
W - wedstrijden; VIT - overwinningen Vitesse; G - gelijkspel; NEC - overwinningen NEC; DVIT - doelpunten Vitesse; DNEC - doelpunten NEC
Bijgewerkt op 2 april 2017

Laatste tien edities:

Wedstrijd Seizoen Datum Uitslag Competitie
Vitesse - NEC 2016/17 02-04-2017 2–1 (0–0) Eredivisie
NEC - Vitesse 2016/17 23-10-2016 1–1 (0–1) Eredivisie
NEC - Vitesse 2015/16 03-04-2016 2–1 (1–0) Eredivisie
Vitesse - NEC 2015/16 29-11-2015 1–0 (0–0) Eredivisie
Vitesse - NEC 2013/14 26-01-2014 1–1 (1–0) Eredivisie
NEC - Vitesse 2013/14 29-09-2013 2–3 (1–2) Eredivisie
NEC - Vitesse 2012/13 03-02-2013 2–1 (1–0) Eredivisie
Vitesse - NEC 2012/13 18-11-2012 4–1 (1–1) Eredivisie
Vitesse - NEC 2011/12 13-05-2012 2–0 (0–0) Play-offs EL
NEC - Vitesse 2011/12 10-05-2012 3–2 (1–1) Play-offs EL
Vitesse - NEC 2011/12 22-01-2012 0–1 (0–0) Eredivisie

Wissels van club[bewerken]

De lijst met spelers die voor zowel Vitesse als NEC hebben gespeeld, is niet heel lang, maar er staan wel bekende namen tussen als Chris van der Weerden, Peter Wisgerhof, Willem Korsten, Patrick Pothuizen en Jhon van Beukering. Die laatste doorliep de jeugdopleiding van Vitesse en stond tussen 2000 en 2003 onder contract bij de Arnhemmers. Tussen 2007 en 2010 kwam Van Beukering uit voor NEC. Patrick Pothuizen begon zijn profcarrière bij Vitesse om vervolgens de overstap (via FC Dordrecht) naar Nijmegen te maken. Daar speelde de verdediger zes jaar, om vervolgens weer terug te keren naar Arnhem. Op dit moment spelen oud-NEC'ers Navarone Foor en Roy Beerens in de GelreDome, terwijl Brahim Darri, jeugdexponent van Vitesse, en Gino Coutinho bij NEC onder contract staan.

Speler Bij Vitesse Duels (goals) Bij NEC Duels (goals)
Leo Beerendonk 1963-64 33 (13) 1964-65 3 (0)
Hans Verhagen 1965-68 ? (?) 1962-63 32 (29)
Ben Zweers 1967-68 13 (3) 1963-65 59 (38)
Ben Werts 1970-72 30 (2) 1962-70 244 (45)
Ben Gerritsen 1970-72 54 (13) 1972-77 129 (3)
Willy Melchers 1970-72 37 (1) 1977-78 8 (1)
Ben Hulshoff 1972-76 ? (?) 1976-78 52 (4)
Dick Mulderij 1975-80 159 (5) 1980-84 88 (4)
Ad Mellaard 1976-80 126 (4) 1967-76 258 (11)
Herman Gerdsen 1976-83 93 (39) 1973-76 39 (6)
Wim Meijers 1977-80
1981-83
138 (13) 1966-70
1974-77
111 (11)
Frans Koenen 1984-86 48 (8) 1976-80 52 (1)
Wilco Klop 1984-86 61 (1) 1986-88 51 (2)
Eugène Marijnissen 1985-86 18 (1) 1972-80 220 (36)
Harry Schellekens 1985-88 47 (0) 1970-83 254 (1)
Frans Thijssen 1988-91 87 (1) 1970-73 77 (9)
Marlon Keizer 1988-92 4 (0) 1990-91 5 (0)
Bart Latuheru 1989-96 191 (27) 1997-02 136 (7)
Patrick Pothuizen 1992-94
2000-01
22 (3) 1994-00
2004-10
341 (26)
Willem Korsten 1993-99 78 (12) 1992-93 4 (0)
Chris van der Weerden 1994-95 31 (3) 1990-94 92 (5)
Patrick Ax 1998-99 1 (0) 2000-04 104 (9)
Peter Wisgerhof 1999-00 18 (0) 2007-09 312 (17)
Jhon van Beukering 2000-03 49 (8) 2007-09 47 (15)
Gino Coutinho 2005-06 1 (0) 2018-heden 2 (0)
Youssouf Hersi 2005-07 69 (15) 2002-04 61 (19)
Jasar Takak 2007-08 23 (1) 2005-06 21 (2)
Jeroen Drost 2008-12 53 (0) 2008 5 (1)
Giovanni Gravenbeek 2009-10 9 (0) 2014-15 26 (0)
Brahim Darri 2011-13 5 (1) 2018-heden 2 (0)
Navarone Foor 2016-heden 82 (9) 2011-16 167 (17)
Roy Beerens 2018-heden 23 (3) 2007 14 (2)
Trainer Bij Vitesse Duels (goals) Bij NEC Duels (goals)
Leen Looyen 1982-84 n.v.t. 1974
1978-81
1987-91
1997
n.v.t.

Overige derby's[bewerken]

Hoofdartikel: Kleine Gelderse derby

Een andere rivaal van Vitesse en N.E.C. is De Graafschap uit Doetinchem; de onderlinge wedstrijden staan bekend als de kleine Gelderse derby en kunnen beladen zijn. Deze derby leeft over het algemeen meer bij de supporters van De Graafschap dan bij de andere twee.