Hyperemesis gravidarum

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Hyperemesis gravidarum
Coderingen
ICD-10 O21.1
ICD-9 643.1
MedlinePlus 001499
NHG-standaard M32/samenvatting
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Hyperemesis gravidarum (Grieks: hyper-emesis (ὑπέρ-έμεσις); "extreem braken" en Latijn: gravidarum; "van zwangeren") is een ernstige aandoening die kan optreden bij zwangerschap, en die gepaard gaat met hevige misselijkheid en braken.

Hyperemesis gravidarum (HG) is, in tegenstelling tot de 'gewone' zwangerschapsmisselijkheid die 60%-70% van de zwangeren ervaart, een ernstige zwangerschapsaandoening die gekenmerkt wordt door snel gewichtsverlies, ondervoeding en uitdroging als gevolg van niet aflatende misselijkheid en/of braken, met potentiële negatieve gevolgen voor de aankomende moeder en de pasgeborene(n). Indien niet tijdig en adequaat wordt ingegrepen, kan dit in het ergste geval sterfte van moeder en ongeboren kind tot gevolg hebben. Sinds 1955 is overlijden aan HG in de westerse wereld, dankzij verbeterde medische zorg een grote zeldzaamheid geworden.[1]

Er is sprake van een geleidelijke overgang van de gewone, 'goedaardige' zwangerschapsmisselijkheid naar hyperemesis gravidarum. Doorgaans wordt de scheidslijn gelegd bij het punt waarop medisch ingrijpen zoals ziekenhuisopname nodig is. In deze vorm, die bij 0,3-2% van alle zwangere vrouwen met zwangerschapsmisselijkheid voorkomt[2][3], duurt de aandoening de gehele zwangerschap tot aan de bevalling; in een lichtere vorm verdwijnen de klachten meestal in de loop van het eerste trimester.

Diagnose[bewerken]

De diagnose wordt meestal gesteld door het klachtenpatroon, het meten van het gewichtsverlies, het controleren van urine op ketonen en het beoordelen van de algehele conditie van de aanstaande moeder. De diagnose wordt gesteld per exclusionem, dat wil zeggen door andere mogelijke diagnosen uit te sluiten, zoals infecties, aandoeningen van het maag-darmstelsel, en metabole aandoeningen.

Symptomen en gevolgen[bewerken]

Lichamelijke gevolgen[bewerken]

Psychologische gevolgen[bewerken]

De aandoening kan ook psychologische gevolgen hebben. De patiënt kan last hebben van stemmingswisselingen, prikkelbaarheid en concentratieverlies. Ook kan het gebeuren dat de partner of anderen uit de naaste omgeving de klachten van de vrouw niet serieus nemen. Mogelijk wil de vrouw niet meer opnieuw zwanger worden omdat de aandoening in 95% tot 98% van de gevallen in dezelfde vorm terugkomt bij een volgende zwangerschap.[bron?]

Behandeling[bewerken]

Agressieve behandeling vroeg in de zwangerschap is belangrijk om ernstige complicaties te voorkomen. Doordat de oorzaak van de aandoening niet bekend is, is de behandeling symptomatisch.

Als de patiënt door het vele overgeven moeite heeft met het uitvoeren van haar dagelijkse activiteiten, wordt braakremmende medicatie voorgeschreven, zoals metoclopramide, ondansetron of Emesafene. Gewoonlijk wordt het vochttekort gecompenseerd met een infuus. Daarnaast wordt vaak ook sondevoeding of medische drinkvoeding voorgeschreven. Tevens worden zo nodig tekorten aan vitamines en mineralen aangevuld. In uitzonderlijke gevallen wordt totale parenterale voeding gegeven.

Onderzoek[bewerken]

Er is geen oorzaak bekend van hyperemesis gravidarum. Wel is de ziekte gekoppeld aan een verhoogd niveau van humaan choriongonadotrofine (hCG).[4] Er zijn meerdere theorieën, maar geen daarvan geeft een duidelijke verklaring van de klachten. Wel is uit onderzoek gebleken dat de aandoening wat vaker voorkomt bij vrouwen die voor de eerste keer zwanger zijn, die overgewicht hebben, die veel last van migraine hebben en ook bij condities die gepaard gaan met een hogere hCG concentratie in het bloed, zoals: meerlingzwangerschappen, mola-zwangerschappen of zwangerschappen met een vrucht met een chromosomale afwijking zoals een triploïdie. Opmerkelijk is dat de aandoening ook wat meer voor schijnt te komen als de vrucht vrouwelijk is.[5] De aandoening komt ook wat vaker in bepaalde families voor.

Bekende gevallen[bewerken]

Er wordt vaak aangenomen dat auteur Charlotte Brontë leed aan hyperemesis gravidarum. Zij overleed in 1855 terwijl ze vier maanden zwanger was, ze leed aan niet ophoudende misselijkheid en overgeven en kon eten en water niet tolereren.[6]

Catherine, hertogin van Cambridge is tijdens haar eerste zwangerschap in het ziekenhuis opgenomen geweest vanwege hyperemesis gravidarum.

Externe links[bewerken]