Maarse & Kroon

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Maarse & Kroon 52, Leyland-Verheul lijndienstbus uit 1960

N.V. Autobusonderneming Maarse & Kroon (MK), eerst gevestigd te Leimuiden en vanaf 1933 te Aalsmeer, was een Nederlands autobusbedrijf dat van 1923 tot 1973 streekvervoer exploiteerde in delen van de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland en Utrecht.

Geschiedenis[bewerken]

Op 1 februari 1923 werd de firma opgericht te Leimuiden onder de naam Fa. Wegman, Kroon en Co. Er werd gereden op de route RijnsaterwoudeLeimuidenLeiden. Het busbedrijf begon met één bus, spoedig kwam een tweede wagen in dienst. Nadat de firmant Wegman zich had teruggetrokken ging het bedrijf verder als Jac. Maarse en C. Kroon. In 1927 werd de N.V. "Autobusonderneming" van J.J. Poort en J.P. Sloothaak te Amstelveen opgekocht. In de jaren twintig en dertig breidde het bedrijf zich uit met nieuwe lijnen, waaronder Leimuiden – Alphen aan den Rijn in 1931 en Haarlemmermeer – Leiden in 1934. Vanaf 1933 was het bedrijf gevestigd te Aalsmeer onder de naam N.V. "Autobusonderneming" (dir. Maarse en Kroon).

Op 1 januari 1936 vond een grote uitbreiding plaats door overname van het lijnennet van de fa. J.H. van Kalmthout & P. van Niel te Hoofddorp, met lijnen vanuit de Haarlemmermeer naar Amsterdam en Haarlem. Dit had te maken met de opheffing van de Haarlemmermeerspoorlijnen en vervanging door busdiensten. In 1939 werd het bedrijf van M. van Poelgeest te Amstelveen overgenomen met lijnen van Amsterdam naar Schiphol, Amstelveen en Ouderkerk aan de Amstel. In 1942 werd de verbinding UithoornNieuwkoop geopend.

In 1947 werd de officiële bedrijfsnaam N.V. Autobusonderneming Maarse & Kroon. In de jaren na de Tweede Wereldoorlog werd het busbedrijf verder uitgebreid, mede door de groei van de Luchthaven Schiphol. Vanaf 1954 werd de lijn uit Haarlem via Hoofddorp en Uithoorn verlengd naar Utrecht via de snelweg A2. In 1962 ging de lijn AmsterdamAbcoudeVinkeveen rijden, in 1964 UithoornMijdrechtWoerden. In 1968 werd de lijn Kockengen – Utrecht overgenomen van de UVO. Vanaf 1969 werden de lijnen van de verbinding Amstelveen – Amsterdam geïntegreerd met die van het GVB. In 1970 gebeurde hetzelfde met de verbinding Badhoevedorp – Amsterdam.

Uiteindelijk werden busdiensten uitgevoerd in het gebied tussen Amsterdam, Vinkeveen, Utrecht, Woerden, Nieuwkoop, Leimuiden, Leiden, de Haarlemmermeer en Haarlem. Ten westen en noorden van het vervoergebied reed de NZH, ten oosten de NBM en ten zuiden de NAL en Citosa (later Westnederland).

Maarse & Kroon was, samen met de Gelderse Tramwegen (GTW), een van de twee grootste particuliere openbaar vervoerbedrijven in Nederland, dus zonder binding met overheid of NS. Naast het openbaar vervoer had Maarse & Kroon ook een omvangrijk touringcarbedrijf. Ook een belangrijke bedrijfsactiviteit was het besloten busvervoer voor de werkenden op het terrein van de luchthaven Schiphol.

Op 1 januari 1971 werd het familiebedrijf Maarse & Kroon uiteindelijk toch een dochteronderneming van de NS. Per 3 juni 1973 fuseerde het bedrijf met een andere NS-dochter, de NBM te Zeist. De aldus ontstane autobusonderneming kreeg de naam Centraal Nederland.

Museummaterieel[bewerken]

Leyland-Verheul lijndienstbus 73 uit 1960
Leyland-Roset VIP-bus 251 Jules Verne uit 1963

Vijf voormalige Maarse & Kroon-bussen zijn bewaard gebleven.

Externe links[bewerken]