Normaal (popgroep)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Normaal
Optreden van Normaal op Parkpop (2006)
Optreden van Normaal op Parkpop (2006)
Achtergrondinformatie
Jaren actief Begin 1974 - heden
Oorsprong Achterhoek, Gelderland, Nederland
Genre(s) Boerenrock
Manager Dick van Berkum
Leden
Leadzang/gitaar Bennie Jolink
Zang/basgitaar Willem Terhorst
Zang/drum Timo Kelder
Zang/gitaar Ferdi Joly
Saxofoon Jan de Ligt
Zang/gitaar Jan Wilm Tolkamp
Zang/toetsen Roel Spanjers
Ex-leden
Drum Jan Manschot
Drum Fokke de Jong
Drum Nico Groen
Gitaar Alan Gascoigne
Gitaar Paul Kemper
Gitaar/accordeon/saxofoon Jan Kolkman
Gitaar Jan Akkerman
Gitaar Andre Houtappels
Gitaar/accordeon Robert Kolenbrander
Zang/gitaar/drum Tessa Boomkamp
Bas Willem van Dijk
Zanger Willem Duyn
Gitaar Huub Kolkman
Bas Frans Meulenbeek
Toetsen Jan Rietman
Website
Portaal  Portaalicoon   Muziek

Normaal is een Nederlandse popgroep die als de grondlegger van de boerenrock wordt gezien. De groep werd begin 1973 door Bennie Jolink (Buizen Beernd) en Jan Manschot (Brekken Jan Schampschot) opgericht en brak in 1977 door met de hit Oerend Hard. Het zingen in het lokale dialect (het Achterhoeks) werd het handelsmerk van de groep.

Algemeen[bewerken]

De band is afkomstig uit de Achterhoek. Hun fans noemen zichzelf 'anhangers' of 'høkers'. De tournees die zij organiseren heten 'veldtochten', bestaand uit concerten die vaak in (grote) feesttenten worden gegeven. Sinds 2000 is er naast de jaarlijkse 'veldtocht' ook een theatertour. Drank, dames, feestvieren, motorcrossen (of in Normaal-spraak: høken) maar ook de Achterhoekse mentaliteit en het boerenbestaan zijn thema's die in de teksten naar voren komen.

Ook het rijden op motoren is een belangrijk tijdverdrijf. Verschillende leden uit de band hebben ernstige motorongelukken overleefd. Hun eerste hit Oerend Hard gaat over motorrijden en een daaropvolgend ongeluk, in de omgeving van 't Hengelse Zand, een bosrijk gebied bij het Achterhoekse plaatsje Hengelo.

Normaal is de band met de meeste Top 40-hits zonder dat ze een nummer 1 hit gehad hebben. Desondanks kreeg Bennie Jolink een Edison voor het complete oeuvre van Normaal uitgereikt in het tv-programma De Wereld Draait Door.

Geschiedenis[bewerken]

Ontstaan[bewerken]

Eind 1973 richtten drummer Jan Manschot en gitarist Bennie Jolink een band op. Gitarist Ferdi Joly, die net als Jan en Bennie ook in Enschede gestudeerd had, en de latere bassist Willem Terhorst werden, na vele wisselingen, de andere leden van de band. De band begon overigens pas begin 1974 te repeteren. Na een brainstormsessie onder de muzikanten werd besloten de groep Normaal te noemen. Eind 1974 hadden ze hun eerste optreden als "Amusementsorkest Normaal".

Het eerste grote optreden was tijdens het Lochem Popfestival (De Popmeeting, 1975), dat traditioneel op Hemelvaartsdag gehouden werd. Het zingen in de Achterhoekse streektaal werd een handelsmerk. Kort daarop volgde de hit Oerend Hard (1977). Normaal wordt daarmee wel als grondlegger van de dialectpop beschouwd.[1][2]

De bezetting was (tot na het optreden in Lochem op de Popmeeting in 1975): Bennie Jolink (Boozin' Bennie, wat later Buizen Beernd werd), Ferdi Joly (Fast Fender Fucker, later Frederik Puntdroad), Jan Manschot (Brekken Jan Schampschot), Willem van Dijk en Jan Kolkman. In deze bezetting zou in 2003 ook weer worden opgetreden.

Normaal op de Zwarte Cross 2011

Belangrijke momenten[bewerken]

  • 1973 - Jan Manschot ontmoet Bennie Jolink en ze besluiten een band te gaan oprichten.
  • 1974 - Diverse bandleden komen en gaan. Gitarist Ferdi Joly bedenkt de bandnaam Normaal.
  • 1975 - Eerste grote optreden tijdens een festival in Lochem op Hemelvaartsdag.
  • 1976 - Eerste single: Hels as 'n jagdhond met Peter Koelewijn.
  • 1977 - Normaal tekent contract bij Johnny Hoes.
  • 1977 - Eerste hit: Oerend hard.
  • 1979 - Normaal tekent een contract bij WEA.
  • 1980 - Ferdi Joly verlaat de groep en wordt vervangen door Alan Gascoigne ("De Gaspiepe").
  • 1982 - Eerste gouden plaat - 'Deurdonderen'.
  • 1983 - Alan Gascoigne verlaat de band en wordt vervangen door Paul Kemper ("Kempen Paul Mealmoes").
  • 1984 - De single Politiek wordt geboycot door Frits Spits die de single een 'vorm van botte grappenmakerij' noemt.[3]
  • 1985 - Jan Manschot raakt ernstig gewond bij een ongeluk en wordt vervangen door Nico Groen.
  • 1989 - Jan Manschot verlaat de groep en wordt vervangen door Fokke de Jong (Bartje).
  • 1992 - Willem Duyn neemt in 1992 tijdelijk de plaats in van Bennie Jolink als zanger. Robert Kolenbrander neemt de gitaarpartijen op zich.
  • 1995 - Jan Manschot brengt, speciaal voor 20 jaar Normaal, Jolink en Joly weer samen. Tijdens het jubileumconcert in Doetinchem (25-05-1995) wordt er in de oer-bezetting opgetreden.
  • 1996 - Jolink raakt zwaar depressief en doet het na 1996 rustiger aan.
  • 1997 - Van 1997 ('De Krachttoer') tot en met 2000 ('25 joar Normaal') wordt er in de 'supertent' gespeeld. Na 2000 wordt dit jaarlijks nog gedaan in Dalfsen.
  • 1999 - Met Jantje Smit neemt Normaal hun versie op van de Zuiderzeeballade. Titel: Puik Idee Ballade.
  • 2000 - Normaal breekt, na 17 jaar, met gitarist Paul Kemper. Het album Van Tied tut Tied brengt Jolink en Joly weer helemaal samen. Alan Gascoigne neemt de plaats van Paul Kemper in.
  • 2000 - Normaal start met een theatertournee, genaamd Effe Zitten, een keerpunt in de historie van de band.
  • 2000 - 25 jaar Normaal wordt in Lochem gevierd. Er wordt o.a. in de 'oude bezetting' opgetreden.
  • 2002 - Op 20 juli krijgt Jolink een ongeluk tijdens een training voor de Zwarte cross. Hij wordt met een klaplong en 6 gebroken ribben opgenomen in het ziekenhuis. Hendrik-Jan Lovink van Jovink en de Voederbietels valt live voor hem in.
  • 2003 - Drummer Fokke de Jong vertrekt naar de Friese popgroep De Kast; hij wordt opgevolgd door Tessa Boomkamp. Jan Kolkman verlaat de band. Normaal gaat in de tenten verder in de bezetting uit 1975-1979, en in het theater met Tessa Boomkamp, Jan de Ligt (saxofoon), Roel Spanjers (toetsen), Arend Bouwmeester (saxofoon) en Alan Gascoigne.
  • 2005 - Fokke de Jong keert terug als drummer; Tessa Boomkamp verlaat de band. Alan Gascoigne verlaat de band; André Houtappels komt er bij als gitarist. Arend Bouwmeester verlaat de band; Jan de Ligt komt er bij als saxofonist.
  • 2005 - 30 jaar Normaal wordt in Lochem gevierd. 'Oude' en 'nieuwe' bezetting staan samen op het podium.
  • 2006 - Jan Wilm Tolkamp komt Normaal versterken als gitarist/zanger; André Houtappels verlaat de band. Normaal speelt zowel in theater als in de tenten in dezelfde bezetting.
  • 2007 - Normaal speelt zowel in het theater als in de feesttent in een 8-mans bezetting. Bennie Jolink (leadzang, gitaar), Ferdi Joly (zang, gitaar, saxofoon), Willem Terhorst (zang, basgitaar), Fokke de Jong (zang, drums), Roel Spanjers (zang, toetsen), Jan Wilm Tolkamp (zang, gitaar), Jan de Ligt (saxofoon) en Joost Hagen (trompet).
  • 2010 - Jan de Ligt speelt alleen nog mee op speciale gelegenheden; Ferdi Joly speelt alleen nog mee in de oude bezetting.
  • 2010 - 35 jaar Normaal wordt in Hummelo gevierd. Er wordt in de 'oude' en in de 'nieuwe' bezetting opgetreden. O.a. Miss Montreal doet een gastoptreden.
  • 2012 - Bij drummer Jan Manschot worden tumoren gevonden.
  • 2013 - Fokke de Jong verlaat Normaal opnieuw, nu om verder te gaan met zijn nieuwe band King Of The World. Hij wordt opgevolgd door oud Ja Dat Zal-drummer Timo Kelder. Ook Jan Manschot stopt als drummer van Normaal. Dit afscheids-verwelkomings-concert vindt plaats op 30 juni 2013 in Toldijk tijdens 'Høken in Toldiek'. [4] Het afscheid vond plaats op 30 juni 2013 tijdens het koffieconcert in Toldijk.
  • 2014 - Drummer Jan Manschot is in de nacht van maandag 20 op dinsdag 21 januari na een lang ziekbed overleden aan een hersentumor.
  • 2015 - 40 jaar Normaal werd in Lochem gevierd. Op 8 mei kwam de 4 cd-box met 29 nieuwe liedjes uit. Deze is (voorlopig althans) het laatste album van Normaal 40 Joar høken.

Controverses[bewerken]

In 1978 werd een optreden in Eibergen verboden door de toenmalige gemeente. Uit materiaal in het Streekarchief in Doetinchem bleek dat de gemeente de band de "Achterhoekse cultuur onwaardig" vond.[5]

Begin jaren 90 werd een optreden van Normaal verhinderd door de burgemeester van Terschelling. De groep reisde toch naar Terschelling en trad er op onder de naam H.A.L.V.U. (Høkers Aller Landen Verenigt U). Ook gingen de groepsleden bij de burgemeester op bezoek. In juni 2006 kreeg de Normaal landelijke publiciteit toen de SGP-fractie in de gemeente Staphorst een in die plaats gepland concert wilde verbieden wegens grof taalgebruik en aanmoediging tot alcoholmisbruik.[6]

In 2012 maakte Bennie Jolink een schilderij waarop Wilders lachend staat afgebeeld, met links van hem nazileider Adolf Hitler, en rechts de Noorse terrorist Anders Breivik. Op de achtergrond zijn heuvels afgebeeld, gevuld met grafkruizen. Dit schilderij leidde tot ophef en Jolink werd bedreigd.[7]

Discografie[bewerken]

Albums[bewerken]

Album met eventuele hitnotering(en)
in de Nederlandse Album Top 100
Datum van
verschijnen
Datum van
binnenkomst
Hoogste
positie
Aantal
weken
Opmerkingen
Oerend hard 1977 18-06-1977 12 15
Ojadasawa 1978 11-03-1978 24 11
D'n Achterhoek tsjoek 1979 20-10-1979 25 7
Høken is normaal 1980 01-11-1980 25 7 Eerste LP met Alan Gascoigne, laatste LP met Ferdi Joly
Springleavend 1981 28-3-1981 18 8 Livealbum
Deurdonderen 1982 27-02-1982 6 32 Laatste LP met Alan Gascoigne
De boer is troef 1983 05-03-1983 6 12 Eerste LP met Paul Kemper
Stark wark 1980-1983 1983 26-11-1983 21 9 Verzamelalbum
De klok op rock 1984 24-03-1984 9 15
Steen stoal en sentiment 1985 06-04-1985 21 13
Zo kommen wi-j de winter deur 1985 21-12-1985 45 9 Mini LP
Kiek uut 1986 21-06-1986 25 12
Noar 't café 1987 17-10-1987 33 6
12½ jaar 1988 16-04-1988 21 14 Verzamelalbum
Da's normaal 1988 24-09-1988 30 9 Laatste LP met Jan Manschot
Rechttoe rechtan 1989 09-09-1989 22 8 Eerste LP met Fokke de Jong
Normalis jubilaris 1990 12-05-1990 23 14 15 joar Normaal (live)
H.A.L.V.U. 1991 01-06-1991 32 15
Het beste van Normaal 1992 31-10-1992 26 16 Verzamelalbum
Buugen of barsten 1992 14-11-1992 22 9
Bi-j Normaal thuus 1993 27-11-1993 24 35 Akoestisch livealbum
Gas d'r bi-j 1994 11-06-1994 13 21 Opgenomen in Amerika
Hits van Normaal 1994  ?  ?  ? Verzamelalbum (Telstar 2001624)
Top of the bult 1996 09-03-1996 15 16
Deur de joaren hen 1997 14-06-1997 54 7 Verzamelalbum
Krachttoer 1997 12-07-1997 9 13
Onwijs høken 20 jaar hits 1997 15-11-1997 55 15 Verzamelalbum
Høken, kreng 1998 04-07-1998 21 10
Kriebel in de konte 1998 26-09-1998 64 5 Livealbum
Van tied tut tied 2000 10-06-2000 29 7 Laatste album met Paul Kemper, eerste vastgelegde samenwerking met Ferdi Joly sinds diens vertrek
Effe zitten 2000 14-10-2000 28 10 Akoestisch album
Ik kom altied weer terug 2001 08-12-2001 45 4 Soundtrack bij de gelijknamige documentaire
Vernemstig te passe 2003 19-07-2003 31 8 Livealbum in de Olde Bezetting
Høk & swing 2003 27-12-2003 43 11
Fonkel 2004 11-09-2004 21 9 Dit album bevat veel nummers van Jolink/Joly of alleen Joly die al uit de begintijd stammen maar door het vertrek van Joly in '80 is dit nooit eerder uitgebracht. Nummers van Joly zijn bij Boh Foi Toch wel gespeeld, o.a. Ine Uut De Kantine.
Hier is Normaal 2006 30-09-2006 14 6
100 x Normaal 2007 17-03-2007 36 13 Verzamelalbum
Ni-je NRS 2008 07-06-2008 16 10
De Blues eLPee 2009 20-06-2009 12 10
Høken in Hummelo 2011 05-03-2011 18 5 35 joar Normaal (live)
Halve Soul, Helemoal Høken 2012 15-09-2012 6 7
De Wilde Joaren 2013 30-11-2013 13 4 Album met nooit eerder vrijgegeven live-materiaal
Deurdonderen in de Achterhoek 2014 06-12-2014 18 1 Album met nooit eerder vrijgegeven demo's uit 1978 & 1981
40 Joar høken 2015 15-05-2015 9 * Deze 4 CD box met 29 nieuwe liedjes is (voorlopig althans) het laatste album van Normaal.

Singles[bewerken]

Single met eventuele hitnotering(en)
in de Nederlandse Top 40
Datum van
verschijnen
Datum van
binnenkomst
Hoogste
positie
Aantal
weken
Opmerkingen
Hels as 'n jagthond 1976 -
Oerend hard 1977 30-04-1977 2 11 nr. 2 in de Single Top 100
Alie 1977 16-07-1977 12 7 nr. 11 in de Single Top 100
Daldeejen 1977 15-10-1977 tip4 -
Bier bier bier 1978 07-01-1978 tip22 - met Johnny Hoes
Ik bun moar een eenvoudige boerenlul 1978 22-07-1978 31 4 nr. 24 in de Single Top 100
't Verstand op nul...... en de ogen op oneindig 1978 - nr. 50 in de Single Top 100
Hendrik Haverkamp 1979 21-04-1979 24 5 nr. 13 in de Single Top 100
Marie 1979 25-08-1979 27 4 nr. 14 in de Single Top 100
Ik bun een keerl van stoahl 1980 24-05-1980 tip7 - nr. 28 in de Single Top 100
De motocross is O.H.I.O. (Onmundig Heavig In Orde) 1980 06-09-1980 tip5 - nr. 28 in de Single Top 100
Net as gisteren 1981 24-01-1981 10 8 nr. 3 in de Single Top 100
Achterhoek boogie 1981 27-06-1981 31 3 nr. 20 in de Single Top 100
Oeh wat 'n volk 1981 19-09-1981 28 4 nr. 21 in de Single Top 100
Mamma, woar is mien pils? 1982 23-01-1982 7 7 nr. 3 in de Single Top 100
Deurdonderen 1982 29-05-1982 17 6 nr. 11 in de Single Top 100
Niet noar huus toe goan 1982 17-07-1982 10 9 nr. 6 in de Single Top 100
Dat kump der now van 1983 15-01-1983 9 7 nr. 5 in de Single Top 100
De boer is troef 1983 19-03-1983 14 5 nr. 16 in de Single Top 100
Heidi 1983 18-06-1983 8 8 nr. 2 in de Single Top 100
Hiekikkowokan 1984 03-03-1984 9 8 nr. 3 in de Single Top 100
De klok op rock 1984 19-05-1984 24 4 nr. 15 in de Single Top 100
Politiek 1984 01-09-1984 10 7 nr. 5 in de Single Top 100
Steen, stoal en sentiment 1985 09-03-1985 16 7 nr. 6 in de Single Top 100
Kom der bi-j 1985 01-06-1985 19 6 nr. 14 in de Single Top 100
Oerend hard (live) 1985 07-09-1985 26 5 nr. 20 in de Single Top 100
Pien in de kop 1986 08-03-1986 24 5 nr. 11 in de Single Top 100
Hoe-j 't ok doet 1986 14-06-1986 31 3 nr. 18 in de Single Top 100
Steven Paul 1986 - nr. 38 in de Single Top 100
Rock Around the Clock 1986 20-12-1986 13 5 met Zangeres Zonder Naam /
nr. 3 in de Single Top 100
Wi-j doet 't samen 1987 21-03-1987 tip4 - nr. 24 in de Single Top 100
Noar 't café 1987 - nr. 57 in de Single Top 100
Hup voetbal hup 1987 12-09-1987 30 3 nr. 19 in de Single Top 100
Leneman 1987 - nr. 90 in de Single Top 100
De hoofdman was knuppeldik 1988 30-01-1988 25 5 met de Glanerbrugger muzikanten /
nr. 21 in de Single Top 100
Wi-j goat noar de kermis 1988 16-04-1988 tip4 - nr. 34 in de Single Top 100
Als i-j der niet bunt 1989 - nr. 80 in de Single Top 100
Ik vuul mien zo zo 1989 25-03-1989 21 4 nr. 18 in de Single Top 100
Rechttoe, rechttan 1989 26-08-1989 23 5 nr. 24 in de Single Top 100
Vulgaris Magistralis 1990 31-03-1990 27 3 nr. 29 in de Single Top 100
Lucille 1990 18-08-1990 22 5 nr. 24 in de Single Top 100
H.A.L.V.U. (Høkers aller landen verenigt U) 1991 30-03-1991 18 6 nr. 16 in de Single Top 100
Doar maak ik gin probleem van 1991 10-08-1991 28 3 nr. 24 in de Single Top 100
Breng terug (Haverkamps greep) 1991 - nr. 75 in de Single Top 100
Woenderbaar 1992 19-09-1992 18 5 met Willem Duyn /
nr. 15 in de Single Top 100
(Moar) As 't mot 1992 28-11-1992 31 2 nr. 35 in de Single Top 100
Høkerstfeest 1992 19-12-1992 18 4 nr. 13 in de Single Top 100
Doe niet zo moeilijk 1993 03-04-1993 18 6 nr. 15 in de Single Top 100
Machtig mooi, lief en lekker deerntjen 1993 04-09-1993 30 4 nr. 15 in de Single Top 100
't Wurd tied (dat wi-j weer es goat dansen) 1994 29-01-1994 18 9 nr. 15 in de Single Top 100
Doe effen normaal 1994 14-05-1994 12 6 nr. 10 in de Single Top 100
Gas d'r bi-j 1994 20-08-1994 32 4 nr. 30 in de Single Top 100
Half um half 1994 10-12-1994 25 4 nr. 20 in de Single Top 100
Now en 1995 03-06-1995 18 4 nr. 16 in de Single Top 100
Top of the bult 1996 03-02-1996 26 3 nr. 16 in de Single Top 100
Wat mot ik doen 1996 01-06-1996 tip16 -
Krachttoer 1997 14-06-1997 13 5 nr. 24 in de Single Top 100
Dames loat die rockjes nou maar waaien 1997 16-08-1997 22 4 nr. 55 in de Single Top 100
Twiefel 1997 01-11-1997 tip18 -
Hee loat soezen 1998 13-05-1998 tip9 - nr. 75 in de Single Top 100
Puik idee ballade 1999 03-07-1999 18 4 met Jantje Smit /
nr. 14 in de Single Top 100
Doar zit muziek in 2000 10-06-2000 tip21 - nr. 40 in de Single Top 100
Oost west 2000 - nr. 79 in de Single Top 100
't Is stil 2001 - nr. 25 in de Single Top 100
Ik kom altied weer terug 2002 - nr. 88 in de Single Top 100
De smokkelaar 2003 - nr. 74 in de Single Top 100
Zoependoedewi-jwatappedadoedie 2004 - nr. 83 in de Single Top 100
Rennen of stilstoan 2005 23-07-2005 31 5 nr. 10 in de Single Top 100
Kan-goeroe 2006 - met Hot and Sweet /
nr. 60 in de Single Top 100
Superboeren 2007 - nr. 97 in de Single Top 100
Doar he'k een hekkel an 2008 -
Liegen 2008 -
Mien Missie 2013 -
Eh eh, nee nee 2013 -
Heb I-J Dat Ok? 2013 -

Radio 2 Top 2000[bewerken]

Nummer met notering(en)
in de Radio 2 Top 2000
'99 '00 '01 '02 '03 '04 '05 '06 '07 '08 '09 '10 '11 '12 '13 '14
Oerend hard 126 149 169 106 95 117 82 107 119 101 226 214 302 256 275 271

Video[bewerken]

  • Het Verhaal Van Normaal (1985)
  • Bi-j Normaal thuus (1993)
  • KRACHTTOER (1997)
  • Ik kom altied weer terug (2001)
  • Ja, dat was høken! 40 Jaar Normaal (2015)

Dvd[bewerken]

  • Ik kom altied weer terug (2001)
  • Høk & Swing (2004)
  • Høken veur gevorderden (2004)
  • 30 joar normaal (2005)
  • 35 Joar Høken in Hummelo (2011)
Dvd's met hitnoteringen in de Nederlandse Music Top 30 Datum van
verschijnen
Datum van
binnenkomst
 Hoogste 
positie
 Aantal 
weken
 Opmerkingen 
Ik kom altied weer terug 2001 31-08-2002 5 2
Høk & swing 2004 12-06-2004 12 3
Boeruhn - 30 joar høken 2005 26-11-2005 9 13
35 joar høken in Hummelo 2011 05-03-2011 2 14

Muziekboek[bewerken]

  • 11 Keer Normaal (1977)
  • Mooie muziek om eiges te maken (1988)
  • Liedjes, deur de jaren heen (2005)
  • De Hits van Normaal (2006)

Boek[bewerken]

  • Normaal deur de joaren hen (1989)
  • Wat is Normaal (1990)
  • Høkbiebel (1993)
  • Oerend Hard: Het onmundige Høkersleaven van Ben Jolink (2006)
  • Ik zeg oeh... 35 jaar deurdonderen (2010)
  • Oerend mooie Achterhoek (2015)

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Geschiedenis van dialectpop, op muziekencyclopedie.nl. Hierin: "In 1977 wordt de single Oerend Hard een landelijke hit. Dat was los van het dialect temeer bijzonder omdat in de jaren zeventig het zingen in het Nederlands simpelweg not done was. (...) Pas vanaf begin jaren tachtig mocht de Nederlandse taal ineens weer, met hitparadeaanvoerende namen als Doe Maar en Frank Boeyen. Normaal zelf zou de voorloper blijken van de dialectpop".
  2. L.P. Grijp, 'Is zingen in dialect Normaal? Muziek, taal en regionale identiteit', op streektaalzang.nl. Hierin: "Met Gelderland, in het bijzonder de Achterhoek, betreden we het hart van de streektaalmuziek. (...) Jolink schiep de dialectpop uit het niets".
  3. biografie Normaal in Muziekencyclopedie
  4. Drummer Fokke de Jong stopt bij Normaal, RTV Drenthe, 18 juni 2013, geraadpleegd op 20 juni 2013
  5. "'Verboden concert' Normaal alsnog in Eibergen", op website: omroepgelderland.nl
  6. Plaatvandemaand.nl over H.A.L.V.U.
  7. Bennie Jolink bedreigd om schilderij, NOS.nl, 3 september 2012