Hodod

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hodod
Hadad
Kriegsdorf
in Roemenië Vlag van Roemenië
Hodod
Hodod
Situering
District (județ) Satu Mare
Kernen Hodod, Nadișu Hododului,
Giurtelecu Hododului, Lelei
Historische regio Transsylvanië
Coördinaten 47° 24′ NB, 23° 1′ OL
Algemeen
Oppervlakte 76,88 km²
Inwoners 3199 (35,8 inw/km²)
Hoogte gemiddeld 259 m
Politiek
Burgemeester Francisc Balog
Overig
Postcode(s) 47 155
Netnummer(s) +40 59
Eerste vermelding 1210
Website comunahodod.ro
Portaal  Portaalicoon   Roemenië
Ligging van Hodod in Satu Mare
Hodod, Hongaars Gereformeerde Kerk
Nadişu, Kloten Utca
Giurtelecu, Roemeens Orthodoxe Kerk
Lelei
Lelei, houten kerk

Hodod (Hongaars: Hadad, uitspraak: [hɒdɒd], Duits: Kriegsdorf) is een landelijke Roemeense gemeente in het district Satu Mare, Roemenië, met 3.199 inwoners. Hodod ligt in de historische regio Transsylvanië.
De gemeente Hodod omvat vier dorpen:

Roemeens (endoniem) Hongaars (exoniem)[1] Duits (exoniem)[1]
Hodod Hadad Kriegsdorf
Giurtelecu Hododului Hadadgyőrtelek Wüst Jörgen, Georgius
Nadișu Hododului Hadadnádasd Ungarisch Rohrdorf, Rohrfeld
Lelei Lele Lellen

Geografie[bewerken]

De gemeente Hodod ligt in het uiterste zuidoosten van het district Satu Mare en grenst in het westen aan de gemeente Bogdand, in het noorden aan het district Maramures en in het oosten en zuiden aan het district Sălaj. Etnografisch maakt de gemeente deel uit van de Hongaarstalige streek Szilágyság.

De gemeente ligt in de heuvels van Codru, 10 km westelijk van Cehu Silvaniei en 70 km ten zuiden van Satu Mare, de hoofdstad van het district Satu Mare.

Geschiedenis[bewerken]

Tot 1940[bewerken]

De eerste vermelding van Hodod is van 1210, terwijl Nadișu Hododului vermeld wordt sinds 1205. Lelei wordt vanaf 1330 vermeld, Giurtelecu Hododului vanaf 1378.

De stad behoorde tot het koninkrijk Hongarije en was onderdeel van het vorstendom Transsylvanië. In 1399 wordt een kasteel genoemd, het dorp behoorde toen toe aan de familie Kusalyi Jakcs. Hodod verkreeg de status van stad in 1482.

Hodod wordt door koning Rudolf II van Habsburg aan de familie Wesselenyi[2] gegeven aan wie het tot de 20ste eeuw behoort. Het kasteel werd vroeg in de achttiende eeuw vernietigd. Na de opstand van Frans II Rákóczi werd de stad weer van de Wesselenyi's afgenomen.

De familie Wesselenyi bouwde een groot kasteel in barokke stijl. Na het uitbreken van de pest werd de immigratie van Duitse kolonisten bevorderd. Van 1744 tot 1751 riep Baron Franz Wesseleny 30 families van Baden-Durlach en Zwitserland naar zijn landgoed in Kriegsdorf (Hadad). In de jaren daarna komen meer immigranten uit Duitstalige gebieden naar Kriegsdorf [3][4]. In 1880 telt Kriegsdorf 479 Duitse inwoners.

Na het Oostenrijks-Hongaars Compromis van 1867 verdwijnt het Oostenrijkse Rijk, evenals het Vorstendom Transsylvanië. In 1876 is het Koninkrijk Hongarije onderverdeeld in provincies. Hodod maakt nu deel uit van het district Szilagyi (Szilagyi vármegye). Aan het einde van de Eerste Wereldoorlog, verdwijnt het Oostenrijks-Hongaarse Rijk en de stad wordt onderdeel van Groot-Roemenië in het Verdrag van Trianon. Hodod ligt nu in het district Sălaj.

1940-1945[bewerken]

In 1940 wordt Hodod naar aanleiding van de Tweede Toekenning van Wenen, tot 1944 geannexeerd door Hongarije.
In mei 1944, worden de Joden verzameld in het ghetto van Satu Mare. Op 19, 22, 26, 29, 30, 31 mei en 1 juni van dat jaar worden ze gedeporteerd naar Auschwitz[5][6][7].
Over het lot van de Roma is weinig bekend[8][9][10].
Met de aftocht van het Duitse leger in 1944, verlieten veel Duitsers Hodod. In 1945 zijn 43 Duitsers uitgezet naar de Sovjet-Unie[11].

Na 1945[bewerken]

Na de Tweede Wereldoorlog wordt Hodod in de Vrede van Parijs weer Roemeens.
Bij de administratieve hervorming van het land in 1968, wordt de stad onderdeel van het district Satu Mare waartoe het tot op heden behoort.

Tijdens het communistische regime, vooral in de tachtiger jaren, emigreerden veel Duitsers.

Bevolking[bewerken]

Etnische groepen (volkstelling 2002)[12][13][bewerken]

Er waren op dat moment 1189 huishoudens en 1450 woningen.
Na de Tweede Wereldoorlog zijn er geen inwoners als Joods geregistreerd. Bij de volkstelling in 1930 waren dit er 145.

Inwonertallen per dorp (volkstelling 2002)[12][bewerken]

  • Giurtelecu Hododului: 816
  • Hodod; 912
  • Lelei: 662
  • Nadișu Hododului: 809

Religie[bewerken]

In 2002 is de religieuze samenstelling van de gemeente als volgt[12]:

Taal[bewerken]

De officiële taal is het Roemeens. In Hodod, Nadișu en Lelei wordt overwegend Hongaars, gesproken. In Giurtelecu spreekt men hoofdzakelijk Roemeens. De Roma spreken het Romani (taal van de Roma, zigeuners). Een kleine minderheid spreekt Duits.

Etnische minderheidsgroepen (Hongaren, Zwaben) voelen zich vaak in de eerste plaats naar hun etniciteit en in de tweede plaats Roemeens. In dorpen met overwegend Hongaarse inwoners is het beleefd om tegenover Hongaren de Hongaarse plaatsnamen (Hadad, Hadadgyőrtelek, Hadadnádasd, Lele) te gebruiken en tegenover Roemenen de Roemeense (Hodod, Lelei, Giurtelecu Hododului, Nadișu Hododului). Dit geldt bijvoorbeeld ook voor titels zoals "burgemeester" (Hongaars: polgármester; Roemeens: primar).

In termen van buitenlandse talen, spreekt een deel van de bevolking Engels, Frans, en Duits. Historisch gezien was Frans de leidende taal voor de studie; tegenwoordig is het Engels zodat de ouderen in Roemenië Frans spreken en de jongeren Engels.

Politiek[bewerken]

De gemeenteraad van Hodod kent 11 raadsleden. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van juni 2008 werd Francisc Balog (UDMR) verkozen tot burgemeester[15]

Gemeenteraadsverkiezingen van 2008[16]
Partij Aantal raadsleden
Democratische Unie van Hongaren in Roemenië

(Uniunea Democrată Maghiară din România, UDMR)

7
Nationaal-Liberale Partij

(Partidul Național Liberal, PNL)

1
Nieuwe Generatiepartij

Partidul Noua Generațe -Creștin Democrat

1
Sociaaldemocratische Partij

(Partidul Social Democrat, PSD)

1
Hongaarse Burgeralliantie

(Partidul Civic Magiar - Magyar Polgári Párt)

1

Niet alle partijen zijn landelijk opererende politieke partijen.

Onderwijs[bewerken]

Lelei, school

In Hodod is een basisschool[17] met dependances in de dorpen Nadișu, Giurtelecu en Lelei. Roemeense kinderen hebben een leerplicht van hun 6e tot hun 16e jaar. Van 6 tot 14 jaar (Groepen één tot acht ) zit de jeugd op de basisschool.
Het Roemeense onderwijssysteem[18] is als volgt ingedeeld:

  • Scoala primară și gimnaziala - basisschool
  • Liceu - Middelbare school
  • Invățământ superior - Hoog onderwijs

Economie[bewerken]

Hodod, markt

Landbouw[bewerken]

De economie van de gemeente is gebaseerd op landbouw (akkerbouw, veeteelt en bijenteelt).

Markt[bewerken]

In Hodod is elke eerste maandag van de maand een omvangrijke markt.

Historische plaatsen en monumenten[bewerken]

Hodod, Joodse begraafplaats

Kastelen[bewerken]

Kerkgebouwen[bewerken]

Begraafplaatsen[bewerken]

Oostelijk van Hodod, verborgen tussen de velden en bosschages, is een Joodse begraafplaats[5]. Ook in Nadișu Hododului[6] en Lelei[7] zijn Joodse begraafplaatsen.
In Hodod is een Duitse begraafplaats[23]. Op deze begraafplaats is een gedenkplaat met de namen van 44 slachtoffers van de Eerste Wereldoorlog (1914-1918).

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b (de) Exonyme - Vergessene Ortsnamen
  2. (en) Miklós_Wesselényi
  3. (de) (en) Heimatortsgemeinschaft Kriegsdorf-Hadad
  4. (de) Zeitschrift für Siebenbürgische Landeskunde
  5. a b (en) IAJGS International Jewish Cemetery Project (Hodod)
  6. a b (en) IAJGS International Jewish Cemetery Project (Nadișu Hododului)
  7. a b (en) IAJGS International Jewish Cemetery Project (Lelei)
  8. Dit is onder andere te wijten aan het feit dat de Roma, in vergelijking met de Joden, slecht georganiseerd waren.
  9. Niet-Joodse slachtoffers van het naziregime
  10. Zigeunervervolging
  11. Kriegsdorf-Hadad.de, migratie Duitsers
  12. a b c (ro) Data Roemeense Volkstelling, 2002
  13. (hu) Volkstellingen 1850 tot 2002
  14. Hongaarse minderheid in Roemenië
  15. (ro) Internet-site gemeente Hodod
  16. (ro) Gemeenteraadsverkiezingen 2008
  17. (en) (ro) Lijst Roemeense scholen
  18. Roemeense onderwijssysteem
  19. a b (de) Lijst Roemeense kastelen
  20. a b c d e f (en) (fr) (ro) Databank kerkgebouwen Roemenië
  21. (de) Kriegsdorf-Hadad.de, Kirche
  22. (ro) Houten kerken in Satu Mare
  23. (de) (en) Kriegsdorf-Hadad.de, Duitse begraafplaats