Jawor

Jawor
Jauer

Stad in Polen
Situering
Woiwodschap	Neder-Silezië
District	Powiat Jaworski
Coördinaten	51°04'N  16°12'E
Algemeen
Oppervlakte	18,8 km²
Inwoners (2005)	24.477 (1302 inw/km²)
Identificatiecode	20501
Portaal    Centraal-Europa

Vredeskerken in Jawor en Swidnica
Werelderfgoed cultuur
Land	Polen
UNESCO-regio	Europa en Noord-Amerika
Criteria	iii, iv, vi
Inschrijvingshistorie
UNESCO-volgnr.	1054
Inschrijving	2001 (25e sessie)
UNESCO-werelderfgoedlijst

Jawor (Duits: Jauer) is een stad in het Poolse woiwodschap Neder-Silezië, gelegen in de powiat Jaworski. De oppervlakte bedraagt 18,8 km², het inwonertal 23.773 (2010; in 2005: 24.477). De stad ligt aan de rivier Nysa Szalona op ongeveer 70 kilometer ten westen van Wrocław. Over de stichting van de stad is weinig tot niets bekend. Na de dood van de laatste Poolse hertog van Świdnica-Jawor, Bolko II Mały (de Kleine) in de 1368 viel de stad toe aan het koninkrijk Bohemen, vervolgens aan de Oostenrijkers, en de Pruisen. In februari 1945 veroverde het Rode Leger de stad op nazi-Duitsland. Op 28 april 1945 werd Jauer/Jawor overgedragen aan Polen. De Duitse bevolking werd merendeels verdreven, in 1939 telde de stad ruim 13.000 inwoners.

Bezienswaardigheden

• Kerk van de Vrede (barok, 1654–1655)
• Parochiekerk van de Sint-Maarten van Tours (gotiek, 13e–14e eeuw)
• Stadhuis uit 1896 (met gotische toren uit 1537)
• Diverse huizen uit de 16e tot 19e eeuw
• Wachttoren (Wieza Strzegomska), 14e eeuw
• Franciskanenkerk met klooster (gotisch 1490), tegenwoordig regionaal museum
• Sint-Adalbertkapel (1390), synagoge, in de 17e eeuw tot barokkapel verbouwd
• Hertogin Agneshaus (gotisch, 14e–19e eeuw)
• Piastenpaleis (1270 tot 1680, renaissance)

Geboren in Jawor

• Nicolaus Magni de Jawor (~ 1355–1435), rector van de Karelsuniversiteit te Praag en de Universiteit van Heidelberg
• Christoph Rudolff (1499-1545), wiskundige
• Georg Friedrich Schröer (1663-1739), theoloog
• Christoph Hackner (1663-1741), architect
• Karl Friedrich Flögel (1729-1788), cultuur- en literatuurhistoricus
• Heinrich Gottfried von Mattuschka (1734-1779), botanicus
• Henriette Hanke (1785-1862), schrijfster
• Friedrich Müller (1845-1901), parlementslid
• Heinrich Otto Meisner (1850-1932), archivaris
• Carl Peschke (1853–1907), Duits sociaaldemocraat en ondernemer
• Arthur Lieutenant (1884-1968), Duits politicus
• Ludwig Manfred Lommel (1891–1962), Silesische blijspelacteur en cabaretier
• Peter Fey (* 1928), Duits hoogleraar informatietechniek

Mediabestanden

Meer mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Jawor op Wikimedia Commons.

	Werelderfgoed in Polen
Auschwitz-Birkenau: Duits naziconcentratie- en -vernietigingskamp · Woud van Białowieża · Kasteel van de Duitse ridderorde in Malbork · Hala Ludowa in Wroclaw · Vredeskerken in Jawor en Swidnica · Historisch centrum van Krakau · Kalwaria Zebrzydowska: maniëristisch architectuur-en parklandschapcomplex en bedevaartspark · Fürst-Pückler-Park Bad Muskau · Middeleeuwse stad Toruń · Historisch centrum van Warschau · Wieliczka-zoutmijn · Houten kerken van zuidelijk Klein-Polen · Oude stad Zamość

Bronnen, noten en/of referenties Pools Bureau voor Statistiek

51° 04' NB, 16° 12' OL