Koperdiefstal

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
De Denker van Rodin is een keer gestolen door koperdieven
Op 22 januari 2012 was het bronzen beeld van Simon Carmiggelt en zijn vrouw in De Steeg het slachtoffer. Drie dagen later werd het na een tip teruggevonden. Het was inmiddels in ongeveer 100 stukken gezaagd.
Overblijfsel van kunstwerk in Radio Kootwijk nadat de metalen kabels eruit waren ontvreemd

Koperdiefstal verwijst naar de diefstal van koper of andere waardevolle metalen zoals brons of lood. Doel van de diefstal is om metaal weer door te verkopen aan een schroothandelaar.

Gevoelige sectoren voor diefstal zijn de elektriciteitssector, openbaar vervoerssector en de kunstsector.[1] Daarnaast komt diefstal van bliksemafleiding en begraafplaatsen voor. De diefstal van metalen neemt toe naarmate de marktprijs van metaal stijgt.

Elektriciteit[bewerken]

De elektriciteitssector en organisaties die daarvan afhankelijk zijn hebben veel last van koperdiefstal. Hierdoor kunnen elektriciteitsnetwerken uitvallen, productieprocessen worden stilgelegd en forse financiële schades optreden.[2] Omdat er vaak nog spanning op de leidingen staat is diefstal van elektrakabels voor dieven zeer gevaarlijk.

Spoor[bewerken]

Bij de spoorsector worden voornamelijk sein- en wisselkabels gestolen. Koperdiefstal kost in Nederland ProRail per jaar ongeveer 10 miljoen euro.[3] Door diefstal van sein- en wisselkabels kan de treinenloop ontregeld raken, of zelfs ongelukken gebeuren. Zo wordt de ontsporing van een ICE-trein bij Zevenaar op dinsdag 11 januari 2011 geweten aan de diefstal van 300 meter koper.[4]

Telecomsector[bewerken]

Ook de telecomsector heeft last van koperdiefstal. Dieven breken door de hekken van zendmasten heen en stelen de leiding [5].

Kunstsector[bewerken]

Beelden en gedenkplaten die in de openbare ruimte staan zijn gevoelig voor diefstal. Zo werd in 2007 het beeld De Denker van Rodin uit het Singer museum te Laren gestolen. Twee dagen later is het beeld zwaar beschadigd teruggevonden[6]. In 2001 werd het beeld van Rinus Michels uit de tuin van de KNVB gestolen.[7] Om herkenning te voorkomen worden beelden vaak eerst in stukken gezaagd voordat ze te koop worden aangeboden. De opbrengst van een beeld op de oudijzermarkt is slechts een fractie van de waarde die het op de kunstmarkt zou opbrengen.

Opmerkelijke diefstallen[bewerken]

  • In 2005 werden de klokken uit oude kerk van Merkelbeek gestolen. Deze zijn later weer teruggevonden.
  • In 2010 kwam in Lunteren een koperdief om het leven door elektrocutie.[8]
  • Op 6 januari 2010 kwamen Deurne en Wijnegem zonder stroom te zitten vanwege een poging tot koperdiefstal. De dief raakte daarbij levensgevaarlijk gewond.[9]
  • In januari 2012 werden diverse dieven die koper stalen uit de Toren Overhoeks gearresteerd nadat ze betrapt werden door PowNews.
  • Het beeld Debet & Credit aan de N207 van Henck van Dijck werd in december 2010 gestolen, wellicht qua omvang de grootste kunstroof en koperdiefstal in Nederland.

Preventie en repressie[bewerken]

Ten behoeve van preventie en repressie worden koperen leidingen voorzien van een SDNA-marker. Op deze manier zijn de ontvreemde kabels beter te traceren. De DNA-marker wordt aangebracht met behulp van een dna-spray.[10] Ook worden risicovolle plekken voorzien van hekken en worden beveiligingscamera's geplaatst.

ProRail en TenneT hebben de mogelijkheden onderzocht om track-en-trace (zendertjes) aan te brengen bij koperen kabels waarvan diefstal tot gevaarzetting kan leiden. Track-en-trace blijkt wel toepasbaar op haspels, maar kan niet onzichtbaar op de kabels worden aangebracht.

Soms wordt er rigoureuze preventie toegepast. Zoals in de Gelderse gemeente Berkelland, waar men in februari 2014 alle 30 bronzen beelden uit de openbare ruimte verwijderde nadat er een uit Eibergen was gestolen.[11]

Bronnen, noten en/of referenties