The Terminator

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
The Terminator
De Uitroeier[1]
Tagline The thing that won't die, in the nightmare that won't end.
Regie James Cameron
Producent John Daly
Derek Gibson
Gale Anne Hurd
Scenario James Cameron
Gale Anne Hurd
Hoofdrollen Arnold Schwarzenegger
Michael Biehn
Linda Hamilton
Muziek Joe Dolce
Brad Fiedel
Montage Mark Goldblatt
Cinematografie Adam Greenberg
Distributie Orion Pictures Corporation
Première 26 oktober 1984
Genre Sciencefiction
Tech noir
Speelduur 108 minuten
Taal Engels
Land Vlag van Verenigde Staten Verenigde Staten
Budget $ 6.400.000,-
Opbrengst $ 78.371.200,-
Nominaties 10
Prijzen 4
Vervolg Terminator 2: Judgment Day
(en) IMDb-profiel
MovieMeter-profiel
Portaal  Portaalicoon   Film

The Terminator (Nederlandse titel: De uitroeier) is een Amerikaanse sciencefictionfilm met veel thrillerinvloeden uit 1984 die werd geregisseerd door James Cameron. De hoofdrollen worden vertolkt door Arnold Schwarzenegger, Michael Biehn en Linda Hamilton.

Verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

Het thema van het verhaal is de strijd om de heerschappij over de aarde tussen mens en machine, die in de toekomst plaatsvindt. De leider van de machines is een geavanceerde supercomputer genaamd Skynet, die door de Amerikaanse Defensie is ontwikkeld met als doel de mens uiteindelijk te kunnen vervangen op het slagveld. Via een geavanceerde microchip, ontwikkeld door het Amerikaanse bedrijf Cyberdyne Systems, kan deze supercomputer zelfstandig beslissingen nemen op het slagveld terwijl hij in staat is om tegelijkertijd gemaakte beslissingen te onthouden.

In augustus 1997 wordt het systeem echter zelfbewust en begint het met de uitroeiing van de mens door middel van diverse deelmachines waarvan de titanium infanterist, het "endoskeleton" de bekendste is. Gedurende de strijd tegen de mens, die in de toekomst plaatsvindt, blijkt de mens echter moeilijk te vernietigen. Dit komt doordat de mens wordt aangevoerd door een tactisch slimme en charismatische leider: John Connor, geboren in 1985. Dankzij hem behoudt de mens het vertrouwen en geloof om de oorlog te kunnen winnen en blijft hij ook continu de strijd tegen de machines voortzetten. Dit leidt ertoe dat Skynet een nieuwe strategie wil toepassen. De machines hebben in de loop van de oorlog het tijdreizen uitgevonden, en sturen een cybernetisch organisme (cyborg), een Terminator (Arnold Schwarzenegger) terug in de tijd om de moeder van John, Sarah Connor (Linda Hamilton), te vermoorden. Ze willen hiermee voorkomen dat vrijheidsstrijder John ooit geboren zal worden, zodat zij in de toekomst de oorlog tegen de mensen kunnen winnen.

Deze cyborg heeft de uiterlijke kenmerken van een mens en beschikt over de mogelijkheid de stem van mensen te kopiëren zodat infiltratie in een menselijk kamp makkelijker verloopt. De mensen uit de toekomst weten de technologie voor het tijdreizen echter te stelen van SkyNet en sturen vervolgens de strijder Kyle Reese (Michael Biehn) terug in de tijd om er voor te zorgen dat de Terminator mislukt in zijn opzet. Saillant detail is dat Kyle Reese de vader blijkt te zijn van John Connor. Gedurende het verblijf van Kyle Reese in 1984 wordt hij namelijk verliefd op Sarah.

De Terminator zit Kyle en Sarah voortdurend op de hielen en doodt en vernietigt alles en iedereen wat zijn pad kruist. Zijn krachten zijn dan ook bovenmenselijk en niets lijkt hem te kunnen deren. In een achtervolging met een tankauto wordt de Terminator verzwolgen in een allesvernietigende benzine-explosie, maar de machine weet van geen wijken en blijft het tweetal achtervolgen. Ze vluchten een gebouw in (wat in "Terminator 2: Judgment Day" het bedrijf Cyberdyne Systems Corporation blijkt te zijn) waar Kyle met zijn laatste krachten een explosief tussen de metalen delen van de Terminator weet te steken alvorens te overlijden aan zijn verwondingen. De Terminator spat uit elkaar en lijkt overwonnen. Sarah raakt gewond door de rondvliegende onderdelen en trekt een stuk metaal uit haar dijbeen. Wederom komt de Terminator tot leven en met alleen nog een romp en anderhalve arm sleept hij zich voort achter Sarah aan. Uiteindelijk kruipt ze door een drukpers heen hopende dat de Terminator -wat er nog rest van de cyborg- haar volgt. Hij doet dit en tekent hiermee zijn doodsvonnis. Sarah kruipt eruit en drukt op de knop waarbij ze zegt: "You're terminated, fucker!" De twee delen van de pers drukken zich samen en pletten daarbij de Terminator wat leidt tot de onomkeerbare deactivatie van de cyborg.

Sarah, die inmiddels weet dat ze zwanger is en ook dat haar nog ongeboren zoon voorbestemd is tot grote daden, reist uiteindelijk af richting New Mexico.

Rolverdeling[bewerken]

Acteur Personage
Schwarzenegger, Arnold Arnold Schwarzenegger De Terminator
Biehn, Michael Michael Biehn Kyle Reese
Hamilton, Linda Linda Hamilton Sarah Connor
Winfield, Paul Paul Winfield Lieutenant Ed Traxler
Henriksen, Lance Lance Henriksen Detective Hal Vukovich
Motta, Bess Bess Motta Ginger Ventura
Boen, Earl Earl Boen Dr. Peter Silberman
Rossovich, Rick Rick Rossovich Matt Buchanan
Miller, Dick Dick Miller Bediende pandjeshuis
Schepps, Shawn Shawn Schepps Nancy
Kerner, Bruce M. Bruce M. Kerner Buro-agent
Columbu, Franco Franco Columbu Toekomstige Terminator
Paxton, Bill Bill Paxton Punk leider

Citaten[bewerken]

  • "I'll be back."
  • "You're terminated, fucker!"
  • "Come with me if you want to live"
  • "Fuck you, asshole."
  • "Hasta la vista, Baby."
  • "Your clothes give them to Me now."

Achtergrond[bewerken]

Productie[bewerken]

James Cameron kreeg volgens eigen zeggen het idee voor de film door twee afleveringen van de televisieserie The Outer Limits[2] - "Soldier"[3] en "Demon with the Glass Hand",[4] beide geschreven door sciencefictionauteur Harlan Ellison.

Cameron ontwierp de Terminator voor de film aanvankelijk als een kleine onopvallende man, die makkelijker op kon gaan in zijn omgeving. Daarom was zijn eerste keuze voor de rol Lance Henriksen. O.J. Simpson was ook een kandidaat voor de rol, maar Cameron vond hem niet geschikt. Schwarzenegger kreeg eerst de rol van soldaat Reese aangeboden, maar al snel beseften de producers dat hij geschikter was als de Terminator. Daarom veranderde Cameron de Terminator naar een grote gespierde man.

Michael Biehn was ook kandidaat voor de rol van de Terminator, maar kreeg uiteindelijk de rol van Kyle Reese. Hij werd bijna niet aangenomen voor de rol van Kyle Reese omdat hij zijn auditie met een zwaar zuidelijk accent deed. De producers wilden niet dat te horen zou zijn dat Reese locatiegebonden zou overkomen. Later werd hij alsnog aangenomen.

De productie zou oorspronkelijk van start gaan in de lente van 1983, in Toronto. Maar nadat Dino De Laurentiis Schwarzenegger een rol aanbood in de film Conan the Destroyer, werden de opnames uitgesteld naar maart 1984.

Het geluid van de film is mono. Het budget was niet toereikend voor een stereo geluidsspoor. Het klassiek geworden metaal-op-metaal geluid in de film werd gemaakt door Brad Fiedel die met een gietijzeren koekenpan tegen een microfoon aan sloeg. De auto-achtervolgingen zijn op normale snelheid opgenomen en daarna lichtelijk versneld. Om het gevoel van snelheid te vergroten reden naast de filmauto andere auto's mee met ronddraaiende lichten. Zodoende leek het alsof de gefilmde auto sneller langs lichtbronnen reed dan werkelijk het geval was. In de scène waarin de Terminator met zijn vuist door een autoruit slaat, wordt gebruikgemaakt van een hydraulische piston, omdat autoglas veel te stevig is om zelf doorheen te slaan. Cameron gebruikte dit idee opnieuw in het gevecht tussen de Terminator en T-1000 in het vervolg Terminator 2: Judgment Day.

Thema’s[bewerken]

Ook al is een centraal thema van de film het tijdreizen, toch weet het script handig de valkuilen te omzeilen die te maken hebben met de paradoxen die dat met zich meebrengt. Zoals: kán ik wel mijn moeder doden als ik terugga in de tijd? Wat gebeurt er als ik mezelf tegenkom, is dat überhaupt mogelijk?

De "expositie" (uitleg) van de ingewikkelde tijdreis-theorieën en hun paradoxen wordt alleen in hoofdlijnen uiteengezet en dan nog uitsluitend door Reese, in zeer beknopte vorm tijdens een zenuwslopende auto-achtervolging. Hiermee omzeilt de film handig eventuele kritische vragen die men over die theorieën zou kunnen hebben; de kijker is te zeer afgeleid door de spanning van het moment en de rondvliegende kogels. Er wordt weinig tijd gegund om bij deze zaken stil te staan.

Het beeld in de film van de nabije toekomst (40 jaar later, rond het jaar 2020) is nogal negatief. Skynet komt voort uit een zelfdenkend computersysteem (kunstmatige intelligentie, ofwel AI). Dit systeem neemt uiteindelijk alles wat mechanisch is over, en het stelt zichzelf tot doel de gehele mensheid uit te roeien. Dit resoneerde met de gevoelens uit de jaren 80 van de vorige eeuw, het doemdenken en de restanten van het Koude Oorlog-gevoel.

De film heeft ook grappige elementen, bedoeld en onbedoeld. Ook de typische jaren tachtig aankleding van de film (de inrichting van Club TechNoir,[5] de kleding van Sarah en haar vriendin, gespeeld door Bess Motta) is vermakelijk om naar te kijken. Deze dingen verlenen wat luchtigheid in wat verder een loodzwaar verhaal had kunnen zijn.

Verwijderde scènes[bewerken]

Verschillende scènes die uit de film zijn geknipt, maar zijn wel beschikbaar op de dvd. Een van deze scènes gaat over de vernietiging van Cyberdyne. Deze plot werd later alsnog gebruikt in de tweede film.

Ontvangst[bewerken]

The Terminator was een low-budget film, gemaakt met een budget van amper 6.5 miljoen dollar. De film werd echter een groot succes, en bracht wereldwijd meer dan 78 miljoen dollar op.[6] De film kreeg bijna overal positieve reacties. Voor een B-film werd er volgens critici verbazend effectief geacteerd.

Deze film betekende de doorbraak voor regisseur James Cameron die later nog grote filmproducties maakte zoals "Aliens" en "Titanic". Velen beschouwen Terminator als zijn beste werk, met Aliens en Terminator 2: Judgment Day als goede opvolgers.

Ook Arnold Schwarzeneggers status als actieheld werd met deze film bevestigd.

Filmmuziek[bewerken]

Originele editie

  1. "The Terminator: Theme" (4:30)
  2. "Terminator Arrival" (3:00)
  3. "Tunnel Chase" (2:50)
  4. "Love Scene" (1:15)
  5. "Future Remembered" (2:40)
  6. "Factory Chase" (3:50)
  7. "You Can't Do That" (Tahnee Cain, Tryanglz) (3:25)
  8. "Burnin' in the Third Degree" (Tahnee Cain, Tryanglz) (3:38)
  9. "Pictures of You" (Jay Ferguson, Sixteen Millimeter) (3:58)
  10. "Photoplay" (Tahnee Cain, Tryanglz) (3:30)
  11. "Intimacy" (Linn VanHek) (3:40)

Definitieve editie

  1. "Theme from The Terminator"
  2. "The Terminator Main Title"
  3. "The Terminator's Arrival"
  4. "Reese Chased/Listen Listen"
  5. "Sarah on Her Motorbike"
  6. "Gun Shop/Reese In Alley"
  7. "Sarah in the Bar"
  8. "Tech Noir/Alley Chase"
  9. "Garage Chase"
  10. "Arm & Eye Surgery"
  11. "Police Station/Escape from Police Station"
  12. "Future Flashback/Terminator Infiltration"
  13. "Conversation by the Window/Love Scene"
  14. "Tunnel Chase"
  15. "Death by Fire/Terminator Gets Up"
  16. "Factory Chase"
  17. "Reese's Death/Terminator Sits Up/You're Terminated!"
  18. "Sarah's Destiny/The Coming Storm"
  19. "Theme from the Terminator (August 29th, 1997: Judgment Day Remix)"

Vervolgen[bewerken]

Na het succes van The Terminator verschenen in 1991 het vervolg Terminator 2: Judgment Day en later, in 2003 nog Terminator 3: Rise of the Machines. Hoofdrolspeler Arnold Schwarzenegger was inmiddels verkozen tot gouverneur van de staat Californië bij de start van het filmen van deel 3. In 2009 is het vierde deel met de titel Terminator Salvation verschenen. Het is niet Arnold Schwarzenegger die de hoofdrol speelt, maar de acteur Christian Bale.

Prijzen en nominaties[bewerken]

jaar prijs categorie genomineerde(n) uitslag
1985 Saturn Award Beste make-up Stan Winston gewonnen
Beste sciencefictionfilm -
Beste script James Cameron, Gale Anne Hurd
Beste acteur Arnold Schwarzenegger genomineerd
Beste actrice Linda Hamilton
Beste regisseur James Cameron
Beste muziek Brad Fiedel
Avoriaz Fantastic Film Festival Grand Prize James Cameron gewonnen
2001 Video Premiere Award Best DVD Menu Design - genomineerd
Best Original Retrospective Documentary Van Ling

Trivia[bewerken]

  • "I’ll be back" is de bekendste filmzin van Schwarzenegger en komt uit deze film. De Terminator spreekt de zin uit wanneer hij (met donkere zonnebril op) navraag doet aan een loket van een klein politiebureau naar Sarah Connor. De dienstdoende agent wimpelt de Terminator af. Deze kijkt nog eens goed om zich heen, spreekt de beroemde woorden "I’ll be back..." uit, verlaat het bureau om even later met een auto dwars door de voorpui weer naar binnen te rijden. De Terminator vernietigt vervolgens alles en iedereen in het bureau.
  • Schwarzeneggers stem is in exact 16 regels te horen, in 17 gesproken zinnen.
  • De Terminator draagt een zonnebril van het merk Gargoyle.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) imdb Nederlandse titel
  2. James Cameron
  3. SCIFI.COM | The Outer Limits
  4. SCIFI.COM | The Outer Limits
  5. De naam van de club 'Technoir', zou later gebruikt worden als aanduiding van een bepaald type neo noir-film: de tech noir.
  6. The Terminator (1984). Box Office Mojo Geraadpleegd op 2007-07-15