Wakker Dier

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Mooiste modderpoel

De stichting Wakker Dier is een organisatie die zich inzet voor het bevorderen van het welzijn van dieren in de veehouderij in Nederland. Op 1 januari 2001 is Wakker Dier gefuseerd met de Stichting Lekker Dier; de naam bleef Wakker Dier. Wakker Dier kenmerkt zich door met weinig middelen vaak spraakmakende campagnes neer te zetten die grote weerklank vinden in de media[bron?]. De stichting werkt in tegenstelling tot veel andere maatschappelijke organisaties zonder subsidies.

Doel[bewerken]

De stichting is van mening dat dieren in de bio-industrie (Wakker Dier spreekt zelf over vee-industrie) leven onder erbarmelijke omstandigheden. Wakker Dier probeert iets te doen aan die situatie (waarin volgens hen het overgrote deel van landbouwdieren verkeert). Wakker Dier stimuleert de biologische veeteelt en bevordert de consumptie van plantaardige voeding. Ze geeft voorlichting aan consumenten en benadert producenten, winkels, restaurants en overheden en spreekt die aan op hun imago.

Door acties van Wakker Dier verdwenen in 2003 de legbatterijeieren uit de schappen van vrijwel alle supermarkten. De consumptie van foie gras heeft door hun campagnes aanzienlijk aan populariteit ingeboet, en het onverdoofd castreren van biggen is flink in de publiciteit gekomen. Sinds het voorjaar van 2007 verkopen bijna alle supermarkten melk met weidegarantie.

Organisatie[bewerken]

Wakker Dier werd 15 december 1997 als stichting opgericht door Wim de Kok, Jan IJzerman en Jan Bonjer, mede op initiatief van Nico Koffeman die niet in het bestuur ging zitten. De oprichters vonden dat er onveranderd behoefte was aan een actiegroep tegen de intensieve veehouderij. De oprichting van Wakker Dier volgde op het besluit van Lekker Dier om te stoppen met actievoeren.[1]

(Oud)directeuren van Wakker Dier:

Het bestuur van Wakker Dier bestaat uit zes personen.

Financiën[bewerken]

Van de € 1,4 miljoen aan totale baten van Wakker Dier in 2011, is 83% afkomstig van donaties (er zijn rond de 25.500 donateurs). Overige inkomsten zijn vooral nalatenschappen (11%) en schenkingen (3%).[2]

Campagnes[bewerken]

Legbatterij Campagne (2002-2003)[bewerken]

Wakker Dier start haar eerste Compagny-Campaigning campagne onder leiding van directeur Mattheus Bleijenberg en voert actie tegen die supermarkt die de meeste legbatterij-eitjes verkoopt. Binnen een jaar tijd stopten alle supermarkten met de verkoop van legbatterij-eieren. zie persbericht: http://www.wakkerdier.nl/wakker-dier-persberichten/c1000-edah-en-super-de-boer-stoppen-met-verkoop-legbatterijeieren De supermarkten C1000 (Schuitema), Super de Boer, Edah en Konmar (Laurus) lieten Wakker Dier in een brief toegezegd geheel te stoppen met de verkoop van legbatterij-eieren. Daardoor werden er vanaf 2004 in alle grote supermarkten alleen nog maar scharrel- en uitloopeieren verkocht. Na de Albert Heijn, Aldi, Dirk van den Broek, LIDL, Bas van der Heijden, Digros, Jan Bruijns, Plus, Garantmarkt en de Landal Greenparks namen de C1000, Super de Boer, Edah en Konmar nu hun maatschappelijke verantwoordelijkheid en deden het batterij-ei in de ban. Het succes is te vertalen in 531 miljoen legbatterijeitjes die op jaarbasis minder erden verkocht dankzij de campagne van Wakker Dier. Wakker Dier startte in de lente van 2002 met haar meerjarige legbatterij-campagne. Binnen 1 jaar is bereikt wat afgelopen 30 jaar niet lukte: het batterij-ei gaat na 30 jaar actievoeren, lobby en consumentenvoorlichting uit de winkel. De campagne bestond uit vele radiospots met Wim T Schipper, een speciale protest website en publieksvoorlichtingsacties voor de supermarktdeur met honderden vrijwilligers door het hele land.

Castratie van biggen (2006)[bewerken]

Ten tijde van de campagne werden in Nederland rond zeven miljoen biggen onverdoofd gecastreerd. "Onverdoofd castreren is zeer pijnlijk", zo concludeerden wetenschappers van de Europese Commissie in 2004, aldus Wakker Dier. De castratie wordt uitgevoerd uit angst voor ‘berengeur’ aan varkensvlees, die kan ontstaan bij niet gecastreerde mannelijke biggen. De campagne richtte zich aanvankelijk op de Hema rookworst, en werd later verbreed naar andere bedrijven en supermarkten. Na de campagne zeiden 57 bedrijven toe aan Wakker Dier om af te stappen van vlees van onverdoofd gecastreerde biggen. Deze bedrijven zijn georganiseerd in de kokswaren- en snackIndustrie (AKSV) en in de vleeswarenindustrie (VNV). In de Tweede Kamer werd eerder nog een motie verworpen om de onverdoofde biggencastratie te verbieden in Nederland.[3]

Blank kalfsvlees (2008)[bewerken]

Blank kalfsvlees is afkomstig van dieren die leiden aan bloedarmoede. Al bij de geboorte heeft een kalf bloedarmoede. Dit wordt mede veroorzaakt door eisen die aan de kwaliteit van de melk van de moederkoe gesteld worden. De voeding van vleeskalfjes wordt vervolgens aangepast om controle te hebben op het ijzergehalte. Wakker Dier riep met deze campagne iedereen op om geen blank kalfsvlees te kopen. Het consumentenprogramma Kassa besteedde aan dit onderwerp uitgebreide aandacht. Wakker Dier ging met een verborgen camera langs 52 keurslagers. Op de vraag waarom blank kalfsvlees zo blank is, wisten er maar negentien te vertellen dat dat te maken heeft met een verlaagde hemoglobinewaarde door een speciaal ijzerarm dieet. Naar aanleiding van de campagne hebben alle supermarkten toegezegd te stoppen met de verkoop van kalfsvlees met een ijzergehalte in het bloed lager dan 6 Hb.

”Kiloknaller” vlees (2010)[bewerken]

Deze campagne richt zich tegen “kiloknaller” vlees in de supermarkten, te verstaan aanbiedingen waar veel vlees voor weinig geld wordt verkocht. Volgens Wakker Dier gaat dit ten koste van het dierenwelzijn, de dieren hebben volgens Wakker Dier minder ruimte, amper daglicht, en lijden onder de snelle groei. Wakker Dier wil dat supermarkten gaan concurreren met dierenwelzijn en niet met lage prijzen. De campagne had ook een groot effect, in 2010 voor de campagne begon waren er 52% meer kiloknallers in de winkelschappen van de grootste tien supermarktketens dan in dezelfde periode een jaar later. De brancheorganisatie van de supermarkten (CBL) heeft aangegeven dat al het vlees in de supermarkt vanaf 2020 minimaal één Beter Leven Ster van de Dierenbescherming zal hebben.[4] De campagne won in 2010 een Gouden Koe, voor de beste dierencampagne.

”Plofkippen” (2012)[bewerken]

De zogenaamde Plofkip in vergelijking met een normale kip.

Deze campagne richt zich tegen zogenaamde “plofkippen”: vleeskuikens die in grote hoeveelheden in stallen opeengepakt zitten. De campagne dringt erop aan dat de bedrijven in kwestie overstappen naar kippen die een zogenoemde ‘Beter Leven Ster’ van de Dierenbescherming hebben gekregen. De productie van deze kippen is doorgaans wel iets duurder dan het gebruik van plofkippen.[5]

Rechtszaken[bewerken]

De stichting is herhaaldelijk betrokken geweest in rechtszaken; tegenpartijen waren onder andere mensen en organisaties die betrokken zijn bij de bio-industrie. Regelmatig gaat Wakker Dier zaken aanspannen bij de Reclame Code Commissie, met name tegen A-merken en supermarkten indien zij op hun producten of in reclame het dierenwelzijn mooier voorspiegelen dan het volgens Wakker Dier werkelijk is.

De stichting voerde in 2006 een rechtszaak tegen een dierenarts, die de organisatie in een interview met het Agrarisch Dagblad had omschreven als 'een stelletje terroristen'. Aanleiding tot deze beschuldiging waren acties die Wakker Dier tegen de pluimveeindustrie voerde, daarnaast meende de arts dat Wakker Dier banden heeft met het Dierenbevrijdingsfront. Verder wees hij op de connectie tussen beleidsmedewerker van Wakker Dier Sjoerd van de Wouw en moordenaar Volkert van der Graaf, die samen de Vereniging Milieu-Offensief hadden opgericht. De rechter stelde Wakker Dier in het gelijk en veroordeelde de dierenarts tot rectificatie van het artikel, onder dreiging van een dwangsom. De arts heeft rectificaties laten plaatsen in het dagblad en op zijn website. Hij deed dit echter niet op de manier die hem was opgedragen door de rechter en kreeg vervolgens een dwangsom van 203.000 euro opgelegd.[6][7][8]

De pluimveesector claimde auteursrecht op het door overheidssubsidies gefinancierde reclamedeuntje, dat door Wakker Dier werd omgevormd tot "Kip, het meest mishandelde stukje vlees".[9]

Kritiek[bewerken]

Wakker Dier ontvangt geregeld de kritiek dat ze zich in hun bezigheden te radicaal opstellen.[10]. De kritiek op Wakker Dier richt zich voornamelijk op vermeende intimidatie van bedrijven en particulieren door middel van acties en rechtszaken.[11][12] Organisaties weerspreken de kritiek van Wakker Dier regelmatig als eenzijdig en niet geheel volgens de waarheid.[13] In 2007 komt de organisatie in opspraak vanwege het inzetten van kleine kinderen bij ludieke acties.[14][15] Er wordt tevens gespeculeerd over mogelijke verwevenheid tussen de organisatie en ondergrondse cellen van dierenactivisten als het Dierenbevrijdingsfront. Deze verwevenheid is echter nooit hard gemaakt.[16]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. http://www.ad.nl/ad/nl/4566/Geld/article/detail/475711/1997/08/20/Stichting-Lekker-Dier-trekt-zich-terug-van-landelijke-acties. AD 20-8-1997 “Stichting Lekker Dier trektzich terug van landelijke acties “
  2. Wakker DierJaarverslag 2011
  3. http://www.nujij.nl/economie/succesvolle-campagne-wakker-dier.1890913.lynkx#ixzz23MMvpU9p
  4. http://www.boerderij.nl/Home/Nieuws/2011/6/Aantal-kiloknallers-fors-omlaag-AGD568686W/
  5. http://www.nu.nl/binnenland/2727030/wakker-dier-wil-plofkipstop-grote-bedrijven.html “artikel op nu.nl: Wakker dier wil plofkipstop grote bedrijven”
  6. Rechter: Stichting Wakker Dier geen terroristen, Elsevier, 9 augustus 2006
  7. Pluimveearts Plantema moet Wakker Dier twee ton betalen, TC Tubantia, 3 mei 2007
  8. Dierenarts Plantema mist drie computers, RTV Oost, 27 augustus 2007
  9. Kip, het meest mishandelde stukje vlees
  10. "Wakkerdier? Zootje terroristen!", Weekblad Elsevier, 02-08-2006
  11. http://landbouw.paginablog.nl/landbouw/2006/08/open_brief_leidsters_van_wakke.html
  12. http://www.elsevier.nl/web/10117603/Opinie/Simon-Rozendaal/De-juridische-terreur-van-Wakker-Dier.htm
  13. http://www.boerderij.nl/1029323/Landbouw/Wakker-Dier-deert-Hema-niet.htm
  14. http://www.boerderij.nl/1033637/Landbouw/Wakker-Dier-misbruikt-kinderen.htm
  15. http://www.elsevier.nl/web/10133306/Artikel/Eng-Wakker-Dier-indoctrineert-kindjes.htm
  16. Elsevier, 11 augustus 2006