Minotaurus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Minotauros
Theseus tegen de Minotauros
Theseus in het Labyrint tegen de Minotauros
George Frederic Watts
The Minotaur

De Minotauros (Oudgrieks: Μινώταυρος - Minosstier) of Minotaurus (Latijn) is een figuur uit de Griekse mythologie. Het is een schepsel met de kop en de staart van een stier maar het lichaam van een man.

Geboorte[bewerken]

Minos, de koning van Kreta, naar wie de Minoïsche beschaving is genoemd, had onenigheid met zijn broers over de vraag wie de rechtmatige koning was. Minos bad de zeegod Poseidon om een teken dat hij de rechtmatige koning was. Poseidon stuurde een witte stier als teken van het koningschap, op voorwaarde dat die stier meteen zou worden geofferd. Minos hield zijn belofte niet, zodat Poseidon zich wreekte door Minos' vrouw Pasiphaë op de stier verliefd te laten worden. De Atheense architect Daedalus bouwde daarop een houten holle koe waarin Pasiphaë kon gaan liggen en gemeenschap hebben met de stier. Nadat de stier haar had bevrucht, werd de Minotauros geboren.

Opsluiting in een doolhof[bewerken]

De Minotauros werd aanvankelijk door zijn moeder gezoogd, maar werd later met mensenvlees gevoed. Als gevolg daarvan werd de Minotauros te gevaarlijk voor zijn omgeving en opgesloten in een speciaal voor hem weer door Daedalus ontworpen en gebouwd doolhof, het Labyrint. Wie er eenmaal binnen was, kon de uitgang niet meer vinden. Eén keer per jaar of per zeven of negen jaar werden zeven Atheense jongens en meisjes als voedsel het Labyrint ingedreven.

De dood van de Minotauros[bewerken]

Een van de zonen van Minos, Androgeus, een gewaardeerd atleet, werd uit jaloezie voor zijn overwinningen op de Panathenaeën vermoord in Athene.

Uit protest tegen deze gang van zaken liet de koningszoon van Athene, Theseus, zich vrijwillig met een nieuwe lichting naar Kreta inschepen, overtuigd dat hij de Minotauros zou doden. Hij kreeg daarbij hulp van Ariadne, de dochter van Minos, die verliefd op hem was. Ariadne gaf Theseus een kluwen wol om de weg in het Labyrint terug te vinden. Theseus ging het Labyrint binnen, waarbij hij Ariadnes draad afrolde. Theseus doodde de Minotauros met het zwaard dat hij van zijn vader Aigeus had gekregen en vond door de draad van Ariadne te volgen de uitgang terug. Deze wollen draad leeft verder in het Nederlands in de uitdrukking, de draad van Ariadne, een middel om uit een netelige situatie te raken.

Oorsprong van de Minotaurosgeschiedenis[bewerken]

Het paleis van Minos te Knossos op Kreta had een architectuur die veel aan een doolhof doet denken. Men heeft dit feit wel gerelateerd aan de mythologie van de Minotauros. Verder was er op het eiland in de tijd van de Minoïsche beschaving een cultus rond de stier.

Invloed[bewerken]

De Minotaurus is het symbool van de stad Martigny in Zwitserland. Er heerste voordat het toerisme in Wallis, waar Martigny in ligt, opkwam, een agrarische cultuur. Runderen zijn er nog steeds een belangrijk onderdeel van de folklore.

De figuur Minotauros heeft in de kunst ook voor veel inspiratie gezorgd. Zo schilderde George Frederic Watts (1817-1904) een Minotauros, die droevig over zee in de verte schijnt te kijken. Picasso maakte een tekening van een verliefde Minotauros. Er komen in De Kronieken van Narnia van C.S. Lewis Minotaurossen voor, dus ook in de films van Disney en 20th Century Fox, die op de boeken van Lewis zijn gebaseerd. Alleen is in de films hun hele lichaam met haar bedekt, hebben ze hoeven en lijkt hun hoofd op dat van een oeros.

Stamboom[bewerken]

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Gaea
 
Uranus
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Oceanus
 
Tethys
 
Hyperion
 
Theia
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Perseïs
 
 
 
Helios
 
 
 
Clymene
 
Selene
 
Eos
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Odysseus
 
Circe
 
stier van Kreta
 
Pasiphaë
 
Minos
 
Phaëton
 
 
 
 
 
Asterodeia
 
Aietes
 
Eidyia
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Agrios
 
Latinus
 
Telegonus
 
Minotauros
 
Androgeos
 
Glaukos
 
Phaidra
 
Ariadne
 
Absyrtus
 
Chalciope
 
Medea

Stieren in de oudheid[bewerken]

Stieren kwamen in de mythen van verschillende beschavingen in de oudheid voor, in het oude Egypte, Mesopotamië en het Perzische Rijk. Apis en Mnevis waren stiergoden in de Egyptische mythologie. Ook Gugalana in Mesopotamië en de Stierman in het Assyrische Rijk en in Perzië waren mythische figuren, half mens en half stier. De Stierman was net omgekeerd aan de Minotaurus en te vergelijken met een centaur, het bovenlichaam van een mens, maar verder met de bouw van een stier of een leeuw onder de hals.