Naar inhoud springen

Shadow of a Doubt

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Shadow of a Doubt
Een schijn van twijfel (NL)[1]
De schaduw van een twijfel (B)[2]
Shadow of a Doubt
Regie Alfred Hitchcock
Producent Jack H. Skirball
Scenario Thornton Wilder
Sally Benson
Alma Reville
Gordon McDonell
Hoofdrollen Teresa Wright
Joseph Cotten
Muziek Dimitri Tiomkin
Cinema­tografie Joseph A. Valentine
Productie­bedrijf Universal StudiosBewerken op Wikidata
Distributie Universal Pictures
Première 12 januari 1943 (VS)
1 november 1957 (NL)[3]
Genre Misdaad / Film noir / Thriller
Speelduur 108 minuten
Taal Engels
Land van herkomst Vlag van Verenigde Staten Verenigde Staten
Remake Step Down to Terror (1958)
Shadow of a Doubt (1991)
Kijkwijzer
Bekijk/bewerk dit op Wikidata
Bekijk/bewerk dit op Wikidata
Angst Geweld
(en) IMDb-profiel
MovieMeter-profiel
(mul) TMDb-profiel
(en) AllMovie-profiel
Portaal  Portaalicoon   Film
Film noir

Shadow of a Doubt is een Amerikaanse film uit 1943 onder regie van Alfred Hitchcock. De film, waarin Teresa Wright en Joseph Cotten de hoofdrollen vertolken, was, ook volgens zijn dochter Patricia, de persoonlijke favoriet van regisseur Hitchcock.[4][5] De film werd genomineerd voor een Academy Award en werd in 1991 opgenomen in het National Film Registry.

Verhaal

[bewerken | brontekst bewerken]
Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud of de afloop van het verhaal.

Charlotte "Charlie" Newton is een verveelde tiener die opgroeit in Santa Rosa. Ze is gefrustreerd dat er nooit iets gebeurt in haar saaie leven. Dan wordt ze op een dag met het nieuws verblijd dat haar oom Charlie Oakley een bezoek zal brengen.

Twee mannen verschijnen kort na zijn aankomst voor haar deur. Ze beweren een fotograaf en journalist te zijn die een artikel schrijven over de gemiddelde Amerikaanse familie. Een van hen praat persoonlijk met Charlie en identificeert zichzelf als Detective Jack Graham. Hij informeert haar dat haar oom een van de twee personen is die ervan verdacht worden de seriemoordenaar te zijn met de bijnaam "Merry Widow Murderer". Deze moordenaar heeft een handelwijze om rijke weduwes te verleiden, te vermoorden en vervolgens te beroven.

Van meet af aan weet de kijker dat de oom inderdaad de gezochte seriemoordenaar is, zodat de spanning in de film ontstaat door de onzekerheid over het toekomstige lot van het gelijknamige nichtje.

In eerste instantie weigert Charlie te geloven dat haar oom wellicht deze beruchte moordenaar kan zijn. Ze merkt echter wel op dat hij vreemd reageert in sommige situaties. Zo zegt haar oom tijdens een familiediner dat hij rijke weduwen haat en ze van hem allemaal vermoord mogen worden.

Haar oom merkt al snel op dat de jonge Charlie hem verdenkt. Hij confronteert haar ermee en geeft toe een van de twee verdachten te zijn waar de politie naar zoekt. Hij bedelt om haar hulp en zij biedt haar helpende hand aarzelend aan. Dit doet ze op voorwaarde dat hij snel zal vertrekken, om een verschrikkelijk schandaal te vermijden. Ze voelt zich schuldig over haar wantrouwen, aangezien haar moeder de oom als haar idool ziet.

Op een gegeven moment komt het nieuws dat de tweede verdachte is gedood terwijl deze probeerde te vluchten voor de politie. Er wordt dan ook aangenomen dat deze de schuldige was. De familie wordt nu met rust gelaten en ook detective Graham vertrekt. Oom Charlie wordt echter bang dat zijn nicht de waarheid zal opbiechten. Zij ontsnapt maar net aan de dood bij een aantal ongelukken, die ook wel veroorzaakt zouden kunnen zijn door haar oom.

Oom Charlie kondigt aan met de trein naar San Francisco te vertrekken. Eenmaal op de trein vertelt hij de jonge Charlie te zullen vermoorden wanneer de trein op vaart is. Ze probeert aan hem te ontsnappen en duwt hem uiteindelijk op het spoor, waar een andere trein ondertussen nadert. Oom Charlie belandt onder de trein en overleeft het ongeluk niet. Op zijn begrafenis wordt hij als een held beschreven, maar de jonge Charlie geeft aan de detective toe dat hij een moordenaar was. Jack realiseert zich dat Charlie in een moeilijke situatie zat en vergeeft haar het feit dat ze informatie achterhield. Ze besluiten het allebei als geheim te bewaren.

Leeswaarschuwing: Eindigt hier.

Rolverdeling

[bewerken | brontekst bewerken]
Shadow of a Doubt (1943) - Trailer

Achtergrond

[bewerken | brontekst bewerken]

Productie

[bewerken | brontekst bewerken]

Het verhaal is afgeleid van ware gebeurtenissen rondom Earle Nelson (1897-1928), bijgenaamd de Gorilla Man, een verkrachter, necrofiel en seriemoordenaar die in 1926 en 1927 minstens twintig vrouwen vermoordde in de Verenigde Staten, evenals twee in Canada. Hij werd ook de Vrolijke Weduwen-moordenaar genoemd omdat hij vaak slachtoffers vond door in te gaan op advertenties van alleenstaande weduwen. Uiteindelijk werd hij in Canada gearresteerd en in 1928 in Winnipeg opgehangen, overigens enkel vanwege zijn laatste moord (op een tienermeisje}.

Margaret McDonell, die voor David O. Selznick werkte, tipte Hitchcock dat haar man Gordon bezig was met een boek erover, getiteld Uncle Charlie, en dat dit ook een goed scenario zou vormen voor een film. Zijn verhaal leverde hem naderhand inderdaad een Oscarnominatie voor het beste verhaal op.

Hitchcock wilde in eerste instantie William Powell voor de mannelijke en Joan Fontaine voor de vrouwelijke hoofdrol. Metro-Goldwyn-Mayer weigerde echter Powell uit te lenen en ook Fontaine was niet beschikbaar.

Hitchcocks set op locatie in Santa Rosa

De film begint, ter weergave van de buurt waar de moordenaar zich dan ophoudt, met beelden van de negen jaar eerder voltooide spectacualaire Pulaski Skyway in New Jersey. Maar het grootste deel van het verhaal speelt zich af in het toen nog landelijke Santa Rosa, waar Hitchcock de film dan ook voor het grootste deel opnam.[6] Veel gebouwen in het betreffende gebied van Santa Rosa dienden te worden opgeruimd na een aardbeving op 1 oktober 1969, maar het huis van de familie Newton bevindt er zich nog steeds op McDonald Avenue 904; het was in 1960 ook gebruikt voor de opnames van de Disneyfilm Pollyanna. Hitchcocks opnamen vonden plaats tussen juli en oktober 1942. De openingsscènes tonen de Pulaski Skyway en de wijk Central Ward in Newark, New Jersey.

Vanwege de oorlogseconomie dwongen overheidsvoorschriften (door de War Production Board) om de kosten voor het opbouwen van een set te beperken tot $ 5.000, terwijl Hitchcock voorheen weleens de $ 100.000 overschreed; hij loste dit op door veel op locatie te filmen.[7]

Uit een paar scenes blijkt dat ook de geschiedenis zich afspeelt tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar Hitchcock genoot er volgens zijn dochter erg van de angstgevoelens te laten opduiken in een vredige omgeving. Het bedreigende en gruwelijke onderwerp van de film contrasteert met de vreedzame omgeving, terwijl Hitchcock dit contrast nog eens ironisch versterkt door inwoners van het stadje, in hun onwetendheid over wie er temidden van hen een moord plant, uitvoerig te laten speculeren over mogelijke scenarios voor moorden.

De muziek van de film werd verzorgd door Dimitri Tiomkin. Het was zijn eerste samenwerking met Hitchcock. Later werkten de twee ook samen aan Strangers on a Train, evenals I Confess en Dial M for Murder.

Cameo

[bewerken | brontekst bewerken]

Zoals in de meeste van zijn films verschijnt Hitchcock ook hier in een cameo: na zestien minuten, al kaartend in de trein naar Santa Rosa. Hij blijkt daarbij alle schoppenkaarten te hebben bemachtigd, een perfecte hand - waarvoor de kans 1 op 10 miljard is.[8]

Ontvangst

[bewerken | brontekst bewerken]

Bij uitgave werd de film door critici unaniem positief ontvangen. Bosley Crowther van de New York Times en Time noemden de film beide zeer goed. De film wordt vandaag de dag nog steeds beschouwd als een van Hitchcocks beste werken. Op Rotten Tomatoes scoort de film 100% aan goede beoordelingen.

Bewerkingen

[bewerken | brontekst bewerken]

De film werd door Cecil B. DeMille bewerkt tot een hoorspel voor Lux Radio Theater.

Er werden twee remakes gemaakt: een in 1958, geregisseerd door Harry Keller en getiteld Step Down to Terror (met onder anderen Rod Taylor); en in 1991 een televisiefilm Shadow of a Doubt, geregisseerd door Karen Arthur, met Mark Harmon (in de rol van de moordenaar) en Diane Ladd (als Emma Newton).[9]

Prijzen en nominaties

[bewerken | brontekst bewerken]
[bewerken | brontekst bewerken]
Zie de categorie Shadow of a Doubt (film) van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Shadow_of_a_Doubt&oldid=70411351"