Groothertogdom Toscane
| Granducato di Toscana | |||||
|
|||||
|
|||||
| Kaart | |||||
 |
|||||
| Toscane eind 16e eeuw | |||||
| Algemene gegevens | |||||
| Hoofdstad | Florence | ||||
| Talen | Italiaans | ||||
| Religie(s) | Rooms-katholiek | ||||
| Regering | |||||
| Regeringsvorm | Monarchie | ||||
| Dynastie | Medici, Habsburg | ||||
| Staatshoofd | Groothertog | ||||
.svg){kind=small}
Het Groothertogdom Toscane (Italiaans: Granducato di Toscana, Latijn: Magnus Ducatus Etruriae) was een Centraal-Italiaanse monarchie die bestond, met onderbrekingen, van 1569 tot 1859, ter vervanging van het hertogdom Florence. De hoofdstad van het groothertogdom was Florence. Voor de komst van het Huis Lotharingen was Toscane in naam een staat van het Heilige Roomse Rijk tot de Vrede van Westfalen in 1648.
Het groothertogdom werd in eerste instantie geregeerd door de Medici tot hun uitsterven in 1737. Onder de Medici dijde Toscane, terwijl het niet zo internationaal bekend was als de oude republiek, het getuigde van een ongekende economie en een militair succes onder Cosimo I de' Medici en zijn zonen, tot de heerschappij van Ferdinando II de' Medici, wiens heerschappij het begin van het economische verval van de staat zag. Het bereikte een hoogtepunt onder Cosimo III de' Medici. De enige vooruitgang van de Medici in de laatste dagen van hun bestaan was hun verheffing tot koninklijke hoogheden, door de Roomse keizer, in 1691. De hoofdtak van de lijn van de Medici stierf uit in 1737.
In de plaats van de Medici besteeg Frans Stefan de troon. Toscane werd bestuurd door een onderkoning, Marc de Beauvau-Craon, voor zijn hele heerschappij. Op 30 november 1786 werd in het groothertogdom Toscane door groothertog Leopold I (1747-1792) van het huis Habsburg-Lotharingen de doodstraf afgeschaft. Het is hiermee de eerste Europese staat waar dit gebeurt. Ook marteling wordt officieel afgeschaft. Leopolds moeder, Maria Theresa was ervoor verantwoordelijk dat pokkenvaccinatie voor iedereen beschikbaar kwam. Op 23 januari 1774 wordt de eerste Krankzinnigenwet van Europa ingevoerd in het Groothertogdom. In 1790 moest Leopold als gevolg van een opvolgingskwestie terugkeren naar Wenen en droeg hij het Groothertogdom over aan zijn zoon Ferdinand III (1769-1824).
Zijn nakomelingen regeerden én verbleven in het groothertogdom tot 1859, met maar één onderbreking, toen Napoleon Bonaparte Toscane schonk aan het Huis Bourbon-Parma. Na de ineenstorting van het Napoleontische systeem in 1814 werd het groothertogdom hersteld. De Verenigde Provincies van Centraal-Italië, een vazalstaat van het koninkrijk Sardinië, annexeerde Toscane in 1859. Toscane werd formeel geannexeerd door Sardinië in 1860, na een landverschuivend referendum, waarin 95% van de kiezers het goedkeurden.
Tijdlijn [bewerken]
- 1531 : Alessandro de' Medici, lid van de invloedrijke Medici-familie, wordt hertog van Florence.
- 1557 : Florence vergroot haar territorium met de republiek Siena.
- 1569 : Florence wordt een groothertogdom.
- 1737 : Met Gian Gastone de' Medici sterft het Medici-geslacht uit en gaat de titel van groothertog over op het huis Habsburg-Lotharingen.
- 1801 : Het Franse staatshoofd Napoleon Bonaparte verovert het groothertogdom Toscane en maakt het tot koninkrijk Etrurië.
- 1808 : Het koninkrijk Etrurië wordt opgeheven en wordt een regio van het Franse Keizerrijk.
- 1815 : Het Wener Congres herstelt het groothertogdom Toscane en vergroot het met Piombino, Elba en Presidi.
- 1847 : Het hertogdom Lucca wordt aan Toscane toegekend omdat de hertog van Lucca, Karel Lodewijk bang was voor een revolutie.
- 1860 : Het groothertogdom Toscane wordt veroverd door het koninkrijk Piëmont-Sardinië en het huis Habsburg-Lotharingen wordt verjaagd.
- 1861 : Toscane wordt onderdeel van het koninkrijk Italië.
