Jannes van der Wal
| Jannes van der Wal | ||||
| Jannes van der Wal in 1982 | ||||
| Persoonlijke informatie | ||||
| Volledige naam | Jannes van der Wal | |||
| Geboortedatum | 12 november 1956 | |||
| Geboorteplaats | Driesum | |||
| Overlijdensdatum | 24 september 1996 | |||
| Overlijdensplaats | Groningen | |||
| Sportieve informatie | ||||
| Discipline | dammen | |||
| Eerste titel | Nederlands jeugdkampioen dammen 1975 | |||
|
||||
Jannes van der Wal (Driesum, 12 november 1956 – Groningen, 24 september 1996) was een Nederlandse dammer. Hij werd wereldkampioen, driemaal Nederlands kampioen, viermaal sneldamkampioen en eenmaal jeugdkampioen dammen. Hij was in het bezit van de titels Internationaal Grootmeester en Nationaal Grootmeester.
Van der Wal werd geboren in Driesum (Friesland). Na de middelbare school begon hij met een studie wiskunde aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij stopte hier echter mee om zich volledig op het dammen te kunnen richten.
Inhoud |
Gronings kampioen [bewerken]
Hij was Gronings kampioen in 1979, 1982 en 1983.
Nederlands kampioenschap [bewerken]
Van der Wal was viermaal individueel Nederlands kampioen, in 1981, 1984, 1985 en 1987 en viermaal individueel Nederlands sneldamkampioen, in 1978 te Utrecht, in 1980 te Amersfoort, in 1981 en in 1983 beide te Soest. Hij werd Nederlands kampioen teamwedstrijden in 1976 met Damclub Groningen en in 1982 met Damclub Fivelgo.
Wereldkampioenschap [bewerken]
Op 3 december 1982 werd hij wereldkampioen in São Paulo (Brazilië) in een toernooi waar door visumproblemen geen Russen aan deelnamen. Hij verloor de wereldtitel in juli 1983 in een dubbelrondige achtkamp (met de Russische deelnemers Alexander Baljakin, Anatoli Gantwarg en Vadim Virny) aan Harm Wiersma. Later dat jaar verloor hij een tweekamp om de wereldtitel van Wiersma met 19 - 21 (een overwinning van Wiersma en 19 remises).
Van der Wal was ook wereldrecordhouder simultaandammen tot 3 september 2006 met 225 partijen (waarvan hij 93% won).
Overige [bewerken]
Naast zijn damprestaties was Jannes van der Wal bij het grote publiek vooral bekend van zijn meestal humoristische televisieoptredens en soms excentrieke optreden, zowel achter het dambord als in het dagelijks leven. Zo miste hij ooit het NK dammen in Utrecht omdat hij in de trein in slaap was gevallen en enkele keren tussen Groningen en Zwolle heen en weer was gereden. De Gelderse dambond besloot hem in 1988 te boycotten nadat hij in die provincie tweemaal verstek had laten gaan bij toernooien waar hij de hoofdgast was.
Beroemd is ook zijn optreden in de show van Mies Bouwman (AVRO, 1982). Nadat hij wereldkampioen was geworden werd hij uitgenodigd in deze show. Op de vraag hoe oud hij was, klapte Van der Wal volledig dicht en bleef minutenlang stil. Later zou hij in tientallen televisieprogramma's optreden. Ook nam hij een carnavalsplaat op met de titel Janus houd toch je kanus. Van der Wal was uitgesproken muzikaal, zijn kamer in een Gronings studentenhuis werd gedomineerd door zijn piano. Een bekend citaat van Van der Wal is: Een dammer praat niet veel. Als hij naar de bakker gaat zegt hij bijvoorbeeld: "Eén brood".
Omdat Van der Wal zich ergerde aan de grote hoeveelheid remises bij het dammen bedacht hij een variant, het zogenaamde doordammen. In dezelfde periode (zijn tijd als dertiger) ging hij zich richten op bridge en schaken waarin hij een zeer respectabel niveau haalde en bijna net zo goed werd als zijn schaakleraar (en kortstondige bridgepartner) Erik Hoeksema. Hij overleed op 39-jarige leeftijd aan de gevolgen van leukemie. Op zijn sterfbed regelde hij het eerste doordamtoernooi, dat van 11 tot en met 14 december 1996 plaatsvond.
Titels [bewerken]
- Wereldkampioen dammen - 1982
- Nederlands kampioen dammen - 1981, 1984, 1985, 1987
- Nederlands kampioen sneldammen - 1978, 1980, 1981, 1983
- Nederlands jeugdkampioen dammen - 1975
Palmares [bewerken]
WK [bewerken]
- 1980: 8e met 26 uit 21
- 1982:
met 20 uit 13 - 1983: 8e met 7 uit 14
- 1984: 11e met 19 uit 19
- 1986: 5e met 23 uit 19
- 1990: 6e met 23 uit 19
NK [bewerken]
- 1977: 6e met 11 uit 11
- 1978: 8e met 10 uit 11
- 1979:
met 17 uit 13 - 1980: 1e met 14 uit 11 [1]
- 1981:
met 17 uit 11 - 1982:
met 16 uit 11 - 1983: 9e met 8 uit 11
- 1984:
met 15 uit 11 - 1985:
met 17 uit 11 - 1986: 4e met 12 uit 11
- 1987:
met 15 uit 11 - 1988: 4e met 15 uit 13
- 1989: 8e met 12 uit 13
- 1990:
met 16 uit 13 - 1991: 5e met 14 uit 13
Bronnen, noten en/of referenties
|
| Wereldkampioenen dammen |
|---|
|
1885-1894 Dussaut · 1895 Leclercq · 1899-1911 Weiss · 1912-1912 Molimard · 1912 Hoogland · 1925 Bizot · 1926 Fabre · 1928 Springer · 1933-1938 Raichenbach · 1945, 1947 Ghestem · 1948-1954 Roozenburg · 1956 Deslauriers · 1958, 1959, 1961, 1963, 1965, 1967, 1974 Koeperman · 1960, 1964 Sjtsjogoljev · 1963 Sy · 1968-1971 Andreiko · 1972, 1973 Sijbrands · 1976, 1977, 1981 1983-1984 Wiersma · 1978, 1980 1984, 1985 Gantwarg · 1982 van der Wal · 1986, 1987 Dybman · 1988-1993, 1995, 1996, 2001, 2005 Tsjizjov · 1994 Valneris · 1998, 2007, 2009 Schwarzman · 2003-2004, 2006, 2011, 2013 Georgiev |