John Churchill

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
John Churchill, 1e hertog van Marlborough

John Churchill (Devon, Ashe House, 26 mei 1650 – Windsor Lodge,16 juni 1722), eerste hertog van Marlborough, was de bekwaamste veldheer van zijn tijd. Hij verloor geen enkele veldslag.

In 1677 trouwde hij met Sarah Jennings, een hofdame van de katholieke Hertog van York. Toen deze enige jaren later koning werd, diende Churchill, zelf anglicaan, hem als een trouw dienaar. Voor zijn diensten werd hij op 21 december 1682 beloond met verheffing in de Schotse adelstand als Lord Churchill of Eyemouth.

Tijdens de Glorious Revolution in 1688 liep Churchill over naar de zijde van Willem III van Oranje-Nassau maar Willem hield hem wel een beetje op afstand. Hij kreeg in 1689 de betrekkelijk lage titel Earl van Marlborough, want hij werd ervan verdacht slechts uit ambitie partij te hebben gekozen voor Willem. In 1692 werd hij zelfs eens van verraad aan de Jakobieten beschuldigd. Naarmate Willems gezondheid verslechterde werd hij echter toch onmisbaar gevonden. Na diens dood werd Willems schoonzus Anna koningin; zij verhief hem in 1702 in de adelstand als eerste Hertog van Marlborough, een erfelijke titel die nog steeds bestaat.

Tijdens de Spaanse Successieoorlog (1701-1714) stond hij aan het hoofd van de verenigde Britse, Nederlandse en andere troepen en vocht hij veldslagen uit op uiteenlopende plaatsen, tot diep in het Europese continent: de Slag bij Blenheim aan de Donau (1704), de Slag bij Ramillies (1706), de Slag bij Oudenaarde (1708), de Slag bij Wijnendale (1708) en de Slag bij Malplaquet (1709), waarbij hij de Fransen vaak ernstige nederlagen toebracht. De expansionistische politiek van Lodewijk XIV werd hiermee de voet dwars gezet. Als dank liet Anna in het plaatsje Woodstock (Oxfordshire) het paleis Blenheim Palace voor hem bouwen. De hertogen van Marlborough bezitten het nog steeds en het is de geboorteplaats van de beroemdste telg uit het geslacht: Winston Churchill, op zijn manier ook een groot leider in oorlogstijd. Winston heeft ook een biografie geschreven over zijn illustere voorvader.

Tijdens zijn veldtocht door het dal van de Maas van Venlo tot in Luik (1702) maakten zijn troepen het erg bont. Zijn dragonders plunderden voedsel en vernielden de oogst zodat deze niet aan de vijand zou vallen. Na hun vertrek werden in de streek overal poppen van Malbroek verbrand. Dit gebruik wordt op sommige plaatsen nog in ere gehouden, zoals te Stokkem, Kessenich en Eisden.

Zie ook[bewerken]