Minister van Staat (België)

Minister van Staat is een eretitel die in België wordt verleend, bij Koninklijk Besluit, aan personen die zich bijzonder verdienstelijk hebben gemaakt in het openbaar leven. Meestal wordt de titel verleend aan prominente politici, die ook van enig staatsmanschap blijk hebben gegeven.

Benoeming

Alhoewel de aanstelling tot minister van Staat officieel door de koning gebeurt, worden de kandidaturen in feite voorgedragen door de Eerste Minister, die daarin een grote vrijheid heeft. Zo werd Roger Lallemand, die samen met Lucienne Herman-Michielsens de mede-indiener was van de abortuswet en hiermee het vorstenhuis in verlegenheid bracht (de zogeheten abortuskwestie), toch tot minister van Staat benoemd.

Ministers in functie worden doorgaans niet tot minister van Staat benoemd, omdat zij door hun functie reeds deel zouden uitmaken van een Kroonraad. Soms worden ministers van Staat aangesteld die niet met de regerende coalitie verbonden zijn (bijvoorbeeld Miet Smet).

De benoeming tot minister van Staat is voor het leven. Politieke schandalen of zelfs een veroordeling door het Hof van Cassatie (al dan niet met een inperking van burgerrechten), hebben geen invloed op de benoeming (zie bijvoorbeeld Guy Spitaels, Willy Claes).

Belang van de titel

De onderscheiding minister van Staat is een eretitel waar geen geldelijke voordelen of ambtelijke verplichtingen aan verbonden zijn. Wel mogen de betrokkenen gebruik maken van een A-kenteken.

Kroonraad

Zie Kroonraad voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Hoewel de titel "minister van Staat" enkel een eretitel is en dus geen eigenlijke bevoegdheden verleent, kan in ernstige crisissituaties het advies van de ministers van Staat worden ingewonnen door de koning en de ministers. De ministers van Staat worden in dat geval opgeroepen om samen met de ministers en onder voorzitterschap van de Koning te vergaderen, dit noemt men dan een Kroonraad.

Lijst van ministers van Staat

Zie lijst van Belgische ministers van Staat voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Dit zijn de nog levende ministers van Staat volgens datum van benoeming:

• Jean Defraigne (02/12/1983)
• Willy Claes (02/12/1983)
• Guy Spitaels (02/12/1983)
• Antoinette Spaak (02/12/1983)
• Wilfried Martens (07/03/1992)
• Leo Tindemans (26/05/1992)
• Philippe Busquin (26/05/1992)
• Paula D'Hondt-Van Opdenbosch (26/05/1992)
• Andries Kinsbergen (10/09/1993)
• Charles-Ferdinand Nothomb (30/01/1995)
• Guy Verhofstadt (30/01/1995)
• Philippe Moureaux (30/01/1995)
• Louis Tobback (30/01/1995)
• Annemie Neyts-Uyttebroeck (30/01/1995)
• Magda Aelvoet (30/01/1995)
• Louis Michel (30/01/1995)
• José Daras (30/01/1995)
• Gérard Deprez (30/01/1995)
• Herman De Croo (03/06/1998)
• Philippe Maystadt (17/07/1998)
• Robert Urbain (17/07/1998)
• François-Xavier de Donnea (17/07/1998)
• Mark Eyskens (18/11/1998)
• Jean-Luc Dehaene (12/07/1999)
• Elio Di Rupo (28/01/2002)
• Freddy Willockx (28/01/2002)
• Raymond Langendries (28/01/2002)
• Miet Smet (28/01/2002)
• Patrick Dewael (28/01/2002)
• Roger Lallemand (28/01/2002)
• Jos Geysels (28/01/2002)
• Karel De Gucht (28/01/2002)
• Jacky Morael (28/01/2002)
• Luc Coene (01/08/2003)
• Herman Van Rompuy (26/01/2004)
• Jaak Gabriëls (26/01/2004)
• Charles Picqué (26/01/2004)
• Philippe Monfils (26/01/2004)
• Étienne Davignon (26/01/2004)
• Steve Stevaert (26/01/2004)
• Johan Vande Lanotte (30/01/2006)
• Frank Vandenbroucke (30/11/2009)
• Jos Chabert (30/11/2009)
• Armand De Decker (30/11/2009)
• Melchior Wathelet (07/12/2009)
• André Flahaut (07/12/2009)
• Karel Poma (07/12/2009)
• Yves Leterme (07/12/2011)