Moermansk

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Moermansk
Мурманск
Stad in Rusland Vlag van Rusland
Haven van Moermansk
Haven van Moermansk
Wapen
Locatie in Rusland
Moermansk
Moermansk
Locatie van Moermansk in oblast Moermansk
Situering
Land Rusland
Federaal district Noordwest
Deelgebied oblast Moermansk
Coördinaten 68° 57' NB, 33° 4' OL
Algemeen
Oppervlakte 154,4 km²
Inwoners
(volkstelling 2002)
336.137 (2.177,1 inw/km²)
Hoogte 50 m
Gebeurtenissen
Stadstatus sinds 1916
Bestuur
Onder jurisdictie van oblast
Gemeentevorm stedelijk district
Bestuurlijke indeling 3 bestuurlijke okroegen
Officiële website www.gov-murman.ru
Overig
Postcode(s) 183000-75
Netnummer(s) (+7) 8152
Tijdzone MSK (UTC+4)
OKATO-code 47401
Locatie in oblast Moermansk
Moermansk
Moermansk
Portaal  Portaalicoon   Rusland

Moermansk (Russisch: Мурманск) is een stad aan de Moermankust van de Barentszzee in het uiterste noordwesten van de Russische Federatie. Moermansk is de hoofdstad van de gelijknamige bestuurlijke regio, de oblast Moermansk.

Beschrijving[bewerken]

Moermansk is met 329.092 (2004) inwoners de grootste stad ter wereld boven de Noordpoolcirkel. Moermansk ligt op het schiereiland Kola en is een belangrijke marinebasis. Dit komt doordat de haven het gehele jaar ijsvrij is door de warme Golfstroom. Vlak bij Moermansk ligt bovendien het noordelijkste spoorwegstation van de wereld: Nikel.

Geschiedenis[bewerken]

Moermansk werd gesticht in 1915 tijdens de Eerste Wereldoorlog. In het conflict had Rusland militaire hulp nodig vanuit het westen. De Oostzee was geblokkeerd en Moermansk was het gehele jaar ijsvrij. De stad werd met een spoorlijn verbonden met de rest van het land en de hulpgoederen konden het front bereiken. Na de oktoberrevolutie kwam hieraan een einde. In de Russische Burgeroorlog (1917-1922) werd de stad tijdelijk door geallieerde troepen bezet om te voorkomen dat de voorraden militair materieel in handen van de Duitsers zouden vallen. In 1919 trokken zij zich terug en de communisten gebruikten de spoorlijn en haven om de natuurlijke hulpbronnen van Kola te exploiteren waarbij het gebruik van gevangenen niet werd geschuwd. Nieuwe steden als Montsjegorsk en Kirovsk werden gesticht.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog speelde Moermansk weer een belangrijke rol. Na de Duitse inval besloten de geallieerden de Sovjet-Unie wederom te steunen met militaire hulp. De twee noordelijke havens Archangelsk en Moermansk, speelden hierbij een sleutelrol. In de tweede helft van 1941 vielen de Duitsers en Finnen ook in het noorden van Kola aan. Zij wilden de nikkelmijnen van Petsamo veroveren en de haven van Moermansk, maar Operatie Silberfuchs was geen succes. Moermansk werd in de oorlog veelvuldig gebombardeerd en de schade aan de stad was vergelijkbaar met die van Leningrad en Stalingrad. Moermansk had als grote voordelen boven Archangelsk dat de haven het gehele jaar ijsvrij was en de zeereis zo’n 450 zeemijl korter, maar als belangrijk nadeel dat het veel dichter bij de frontlijn lag. Pas met Operatie Kirkenes-Petsamo in oktober 1944 werden de Duitsers uit het noorden van Finland en Noorwegen verdrongen.

Naam[bewerken]

De naam 'Moermansk' is een verbastering van 'norrmanska', verwijzend naar de nabijheid van Noorwegen en de Noren. De naam is van de Moermanske kust overgegaan op de later gestichte stad.[1]

Klimaat[bewerken]

De stad kent een subarctisch zeeklimaat met lange koude winters en korte koele zomers. Het weer wordt beïnvloed door de ligging aan de kust, de toestroom van luchtmassa's vanuit het noorden van de Atlantische Oceaan en de geringe instraling van de zon. De temperatuur varieert van een minimum van -14,8 °C in januari tot maximaal +17,5 °C in juli. Jaarlijks valt er gemiddeld ongeveer 447 mm neerslag.

Weergemiddelden voor Moermansk
Maand jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec Jaar
gemiddeld maximum (°C) -8,3 -8,0 -3,2 1,4 7,5 14,0 17,5 15,2 9,6 4,4 -2,6 -6,2 3,3
gemiddeld minimum (°C) -14,8 -14,3 -10,3 -5,0 0,8 5,8 8,9 7,8 4,4 -1,1 -7,7 -12,3 -3,1
neerslag (mm) 28 19 17 19 27 51 62 64 50 40 39 32 447
bron: Wetterkontor: Weer en klimaat

Milieuvervuiling[bewerken]

Na de val van het communisme in 1989 ligt een deel van de Russische vloot (die hier gedurende de Koude Oorlog gestationeerd was) in en om de haven te vergaan. Daarbij gaan oude schepen roesten, lekken en komen chemicaliën van oud wapentuig in het zeewater. Daarbij moet ook gedacht worden aan vervuiling door het lekken van nucleaire stoffen van atoomonderzeeërs. Er is geen geld (of geen wil) om dit probleem op te lossen. Bijkomend probleem is dat het gebied ecologisch toch al erg arm is. Door het soms barre weer is herstel door de natuur een zaak van zeer lange adem. Onder meer Noorwegen draagt met financiële steun bij om de schepen op te ruimen en om verdere vervuiling zo veel mogelijk te voorkomen.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Het Alosha-monument herdenkt de verdedigers van Moermansk in de Tweede Wereldoorlog. Voor het beeld is het graf van een onbekende soldaat. Het beeld is gemaakt van beton en is 35 meter hoog. Het werd in 1974 geplaatst.
In Moermansk staan diverse musea, waaronder een museum over de lokale geschiedenis. Het werd in 1926 geopend en is de oudste in de regio. In 1989 werd een kunstmuseum geopend, de enige boven de poolcirkel. Veel schilderijen zijn gemaakt door lokale artiesten. In 1946 werd een marinemuseum geopend over de Noordelijke Vloot. Het ontstaan, opbouw en de rol tijdens en na de Tweede Wereldoorlog worden belicht. Een scheepvaartmuseum geeft een overzicht van de ontwikkeling van Russische ijsbrekers en nucleair aangedreven schepen in het algemeen. De oude Lenin ijsbreker is nu ook een museum en je kunt het bezoeken.

Transport[bewerken]

De R-21 of Kola is een federale autoweg die Sint-Petersburg verbindt met Moermansk. Deze weg is 1.435 kilometer lang. Een treinreis van Sint-Petersburg naar de stad duurt zo’n 27 uur. De luchthaven van de stad (Russisch: Аэропо́рт Му́рманск of Аэропорт Мурмаши) ligt zo’n 24 kilometer ten zuiden van het stadscentrum. Er zijn vluchten naar diverse binnenlandse bestemmingen, maar ook naar Noorwegen en Finland. In 2010 maakten zo’n 0,5 miljoen passagiers gebruik van de terminal. Er is één start- en landingsbaan met een lengte van 2.500 meter

Stedenbanden[bewerken]

Moermansk heeft stedenbanden met:

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (sv) [1]
  2. (sv) Vänorter