Natronloog

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Natronloog
Structuurformule en molecuulmodel
Natriumhydroxide-pellets voor gebruik in het laboratorium
Natriumhydroxide-pellets voor gebruik in het laboratorium
Een lepel technisch natriumhydroxide
Een lepel technisch natriumhydroxide
Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen
Corrosief
Gevaar
H-zinnen H314
EUH-zinnen geen
P-zinnen P280 - P305+P351+P338 - P310
Omgang Draag veiligheidshandschoenen en een veiligheidsbril
ADR-klasse Gevarenklasse 8
Portaal  Portaalicoon   Scheikunde

Natronloog is de benaming voor de waterige oplossing van natriumhydroxide (NaOH). Het staat ook bekend onder de handelsnaam kaligene. De oplossing is zeer basisch en corrosief.

Synthese[bewerken]

Natronloog is een nevenproduct van de chloorindustrie. Chloorgas wordt bereid door de elektrolyse van een waterige oplossing van natriumchloride. Aan de kathode worden de natriumionen gereduceerd tot natrium, dat vrijwel onmiddellijk met water reageert tot natriumhydroxide:

\mathrm{Na^+\ +\ e^-\ \longrightarrow\ Na}
\mathrm{2\ Na\ +\ 2\ H_2O\ \longrightarrow\ 2\ NaOH\ +\ H_2}

Aan de anode wordt chloorgas gevormd, dat weggeleid wordt:

\mathrm{2\ Cl^-\ \longrightarrow\ Cl_2\ +\ 2\ e^- }

Aangezien de behoefte aan chloorgas aanzienlijk groter is dan de vraag naar natronloog, wordt het natronloog vaak deels geloosd. Dit levert in verdunde toestand als regel geen milieuschade op.

Natronloog kan ook gevormd worden door natriumoxide te laten reageren met water:

\mathrm{Na_2O\ +\ H_2O\ \longrightarrow\ 2\ NaOH}

Eigenschappen[bewerken]

In water dissocieert natriumhydroxide in Na+- en OH--ionen:

\mathrm{NaOH\ \longrightarrow\ Na^+\ +\ OH^-}

Aangezien natriumhydroxide een sterkere base is dan water, is deze dissociatiereactie aflopend. Het oplosproces zelf is exotherm: de oplosenthalpie bij 25°C bedraagt -44,51 kJ/mol.

Toepassingen[bewerken]

Natronloog wordt onder meer gebruikt voor de verzeping van vetten, bij reiniging en ontstopping. Verder is het een veelgebruikt middel om de pH in te stellen.

Het bereiden van natronloog met een bekende concentratie vereist dat men de oplossing stelt op een standaard. Men kan uitgaan van vast natriumhydroxide, maar omdat deze stof sterk hygroscopisch is, is het niet mogelijk op voorhand de concentratie van een oplossing gravimetrisch te bepalen. Een afgewogen hoeveelheid vast natriumhydroxide zal altijd een onbekende hoeveelheid vocht bevatten. Er wordt daarom vaker uitgegaan van een 50% waterige oplossing. Ook verdunningen daarvan moeten gesteld omdat zulke oplossingen ook - zij het in mindere mate - vocht aantrekken. Daarnaast lost koolstofdioxide uit de lucht ook makkelijk op in natronloog. Er wordt dan een oplossing van natriumcarbonaat gevormd.

Het stellen gebeurt vaak door titratie tegen kaliumwaterstofftalaat, omdat dit een vast zuur is waarvan de massa goed gravimetrisch te bepalen is. Ook oxaalzuur wordt als zodanig als oertiterstof gebruikt.

Brandwonden aan de linkerhand ten gevolge van contact met natronloog.

Toxicologie en veiligheid[bewerken]

Natronloog is sterk corrosief voor de huid en de ogen. Contact met de huid leidt tot weefselbeschadiging, roodheid, jeuk en ernstige brandwonden. De schadelijkheid is terug te voeren op het feit dat natriumhydroxide de in de huid aanwezige vetten verzeept. Ook de peptidebindingen in proteïnen worden gehydrolyseerd. Contact met de ogen kan leiden tot gezichtsvermindering en blindheid. Natronloog wordt als corrosief bestempeld wanneer de concentratie meer dan 2% bedraagt.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]