Taifa

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kaart van het Iberisch Schiereiland in 1031

De Spaanse en Portugese term taifa (vanuit het Arabisch: طائفة ta'ifa (Nederlands: groep, menigte of partij) meervoud طوائف tawa'if) verwijst in de geschiedenis van het Iberisch Schiereiland naar de onafhankelijke moslimrijkjes waarvan er zich een deel had gevormd in Spanje na de definitieve ineenstorting van het kalifaat Córdoba in 1031. Het kalifaat Córdoba wordt ook wel het Iberische kalifaat van de Omajjaden genoemd. De Omajjaden waren een Arabische clan en heersersgeslacht, oorspronkelijk afkomstig uit Damascus, waar ze het Islamitisch Kalifaat bestuurden (waarvan toen ook Spanje deel uitmaakte), tot ze verdreven werden door de Abassieden.

Geschiedenis[bewerken]

De oorsprong van de taifa's moet gezocht worden in de administratieve onderverdeling van bovengenoemd kalifaat alsook in de etnische opsplitsing van de elite van het kalifaat. Deze opsplitsing bestond uit Arabieren (een machtige zeer kleine minderheid), Berbers, Iberische moslims (ook gekend als Muladíes) en voormalige Oost-Europese slaven. De meeste rijkjes werden gedomineerd door één enkele familie of een groep van families.

De grootste taifastaten lagen in het noorden, met Zaragoza, Toledo en Badajoz als hoofdplaatsen. In de loop der tijden werden hun grenzen regelmatig hertekend, dit door gebiedsuitbreidingen en het incorporeren van hen omringende taifa's.

In het kalifaat Cordoba moesten de christelijke koninkrijkjes aan de rand van de Pyreneeën tribuut betalen aan het kalifaat om gevrijwaard te blijven van aanvallen maar na het ineenstorten van het Omajjaden-rijk werden voor de uit het kalifaat ontstane taifa's de rollen omgekeerd en zagen de verdeelde moslim koninkrijkjes zich nu verplicht tot het betalen van afkoopsommen en moesten ze zich onderwerpen aan de machtigere christelijke koninkrijken uit het noorden. Van al deze was het koninkrijk Castilië het machtigste.

Gedurende de twee hoogtepunten vochten de taifa-emirs niet alleen tegen de christelijke Iberische koninkrijken maar ook onderling wat de voornaamste reden was dat ze de christelijke buren niet meer konden weerstaan. Niet enkel om zuiver militaire redenen bevochten de emirs elkaar maar ook om het prestige. Voor dit laatste trachtten ze de beroemdste dichters en kunstenaars aan hun hof te verzamelen. De taifa-periodes waren een goede tijd voor moslim-huurlingen die hun diensten aan de meestbiedende aanboden. Soms waren de hoogstbetalenden christelijke koninkrijkjes wat echter geen beletsel was voor moslim-huurlingen om hun geloofsgenoten te bestrijden. Omgekeerd huurden sommige taifa's ook christelijke ridders in om hun bij te staan in hun onderlinge oorlogen. De beroemdste van deze huurlingen was El Cid.

Door de jaren heen werden de af te dragen sommen steeds groter, zodat er geen geld overbleef voor de economische en militaire ontwikkeling van hun rijk.

Vanwege de militaire zwakte deden de taifa-prinsen een beroep op Noord-Afrikaanse krijgers om de christelijke ridders te bestrijden. De Noord-Afrikaanse Almoraviden werden uitgenodigd na de val van Toledo (1085). Maar in plaats van de taifa-emirs te helpen annexeerden ze deze om aan hun eigen Noord-Afrikaanse rijk toe te voegen. De taifa's kenden een tweede periode van grote bloei naar het midden van de 12e eeuw toen het rijk van de Almoraviden in verval raakte en de emirs weer hun onafhankelijkheid konden afdwingen. Maar de christelijke noorderburen zagen al snel weer kans om de opnieuw verdeelde moslims in het nauw te drijven en de emirs riepen nu de Almohaden te hulp na de val van Lissabon (1147). Maar ook de Almohaden annexeerden de taifarijkjes. Nadat ook de Almohaden op hun beurt in verval raakten was er een korte derde periode van onafhankelijkheid voor de emirs maar alras drongen de steeds sterker wordende koninkrijken Leon, Aragon en Castilië de moslims definitief in de verdediging tot de laatste moslimstaat in Spanje in 1492 veroverd werd.

Lijst van de taifa's[bewerken]

De taifa's in 1080

Taifa's in de eerste periode (11de eeuw)[bewerken]

Taifa's in de tweede periode (12de eeuw)[bewerken]

Taifa's in de derde periode (13de eeuw)[bewerken]

Referenties[bewerken]

Externe links[bewerken]