Vries

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Vries
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Wapen van Vries
(Details)
Vries
Vries
Situering
Provincie Vlag Drenthe Drenthe
Gemeente Vlag Tynaarlo Tynaarlo
Coördinaten 53° 4′ NB, 6° 35′ OL
Algemeen
Inwoners (31 december 2009) 4.292
Detailkaart
Locatie in de gemeente
Locatie in de gemeente
Foto's
Romaanse Sint-Bonifatiuskerk van Vries
Romaanse Sint-Bonifatiuskerk van Vries
Zicht op Vries door Geesje van Calcar
Zicht op Vries door Geesje van Calcar
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Vries (Drents: Vreeis) is een esdorp[1] in de gemeente Tynaarlo (in het noorden van de provincie Drenthe). In het dorp is het gemeentehuis van Tynaarlo gevestigd. Op 31 december 2009 had het dorp 4292 inwoners.[2] Een gedeelte van het dorp is beschermd dorpsgezicht.

Ligging[bewerken]

Vries ligt in een bosrijke omgeving met veel boerenland tussen de grote steden Assen en Groningen en heeft met beide steden een busverbinding. Met name aan de zuidkant richting Assen rukken industrieterreinen en nieuwbouwwijken op. Aan de westkant van Vries ligt het natuurgebied de Holten dat beheerd wordt door Staatsbosbeheer. Het is alleen toegankelijk voor wandelaars.

Voorzieningen[bewerken]

Vries heeft een kernfunctie voor de kleinere omliggende dorpen Zeijen, Tynaarlo en Donderen aangezien deze dorpen nagenoeg geen eigen middenstand (meer) hebben. Deze dorpen hebben samen zo 3.000 inwoners. Voor een dorp heeft Vries relatief veel winkels en voorzieningen, maar dit is de afgelopen jaren wel afgenomen doordat Vries "op slot" zat voor grootschalige woningbouw. Maar nu zijn er weer plannen voor woningbouw en die zal de winkelvoorziening waarschijnlijk ook weer wat verhogen. Het wekelijks verschijnend huis-aan-huiskrantje heet de Vriezer Post.

Het gemeentehuis van Tynaarlo in Vries in 2010. Het pand, dat werd geopend in 2004, is ontworpen door de architecten Claus & Kaan.

Het gemeentehuis van de nieuwe gemeente Tynaarlo staat in Vries en werd in 2004 officieel in gebruik genomen. Over dit gebouw is onder de bevolking veel ophef geweest omdat het een groot en modern gebouw is met lange glazen wanden.

Het vorige gemeentehuis van de gemeente Vries is tegenwoordig huisvesting voor een aantal instellingen en bedrijven, zoals de bibliotheek, de wereldwinkel, een aantal kantoren en een kinderdagverblijf en een makelaar/verzekeraar. Dit gebouw heet "Suudbrink" en is flink opgeknapt. De officiële opening was in september 2006. Het pand ligt in het centrum van het dorp en dat is vooral een verbetering voor de bibliotheek en de wereldwinkel.

Geschiedenis[bewerken]

Vóór de reformatie was het dorp nog belangrijker dan het nabij gelegen Assen. Toen was het namelijk de hoofdplaats van het 5e dingspel Noorderveld. Ook sprak de schulte hier recht in het openbaar op de Brink (dorpsplein). Wanneer een dergelijke bijeenkomst begon, werd er op de boerhoorn geblazen. Die werd ook gebruikt bij brand, waarbij de bewoners van het marke (bestuur) verplicht waren om mee te werken bij het blussen van de brand. In 1665 werd tussen verschillende stadsbesturen een postkoetsroute overeengekomen. Vries vormde daarbij een belangrijke pleisterplaats op de route GroningenAmersfoort via Hasselt en Kampen. Het hotel Het wapen van Leiden dankt haar naam aan die route omdat handelaars van de lakenindustrie uit Leiden –die naar het Noorden reisden- vaak in Vries bleven om te overnachten. In 1811 had de gemeente Vries 1270 inwoners, in 1840 waren dat inmiddels 1741 inwoners geworden om in 1876 te groeien naar 2846 inwoners. Het dorp zelf telde in 1811 slechts 294 inwoners, in 1840 waren dat er 415 en in 1870 telde men 653 inwoners. De kerk in het dorp –één der oudsten in de provincie- vervulde een belangrijke rol in de gemeenschap.

Kerk[bewerken]

Teruggevonden mal bij de kerk van Vries (waarschijnlijk van de Mariaklok)

Reeds voor het jaar 800 stond in Vries een kerk, waarschijnlijk van hout. Deze is vermoedelijk afgebrand, en is daarna herbouwd in steen. Sporen van deze beide oude kerken zijn bij een restauratie in 1947 teruggevonden onder de huidige kerk. De huidige Bonifatiuskerk is halverwege de 12e eeuw, grotendeels in romaanse stijl, gebouwd. De toren is rijk versierd met lisenen en spaarvelden. Het schip is veel eenvoudiger uitgevoerd. Het grote gotische koor werd gebouwd in 1425. De toren is het oudste deel en is eigendom van de gemeente. Behalve als klokkentoren diende hij als uitkijkpunt om vijanden tijdig te kunnen zien aankomen.

De gewelven van het koor stortten in 1680 in en werden vervangen door een zoldering. Bij de restauratie in de periode 1946 tot en met 1949 werd deze zoldering weer vervangen door een overwelving. In 1517 werd de Mariaklok in de toren gehangen. Klokkengieter Wolter Schonenborch zag geen kans zo'n grote klok kant-en-klaar naar Vries te transporteren. Hij nam alle benodigde materialen mee, en goot de klok ter plekke op het plein. Toen de klok klaar was kwam ongeveer de hele bevolking er aan te pas om de klok op zijn plaats te krijgen.[3]

Openbaar vervoer[bewerken]

Qbuzz verzorgt een aantal lijnen die door Vries rijden. Het gaat om de volgende lijnen:

  • Lijn 44 van Vries: Centrum, Tynaarlo: oprit A28, Westlaren, Zuidlaren: Brink / Prins Bernhardshoeve, de Groeve, Wolfsbarge, Meerwijck, Kropswolde, Hoogezand: Abraham Kuypersingel, Troelstralaan, Kerkstraat en Industrieweg naar Kolham Eikenlaan,
  • Lijn 50 van Assen: Station / NS, Groningerstraat en Marsdijk, Rhee, Ubbena, Vries: Centrum, de Punt: busstation, Glimmen, Harenermolen en Haren naar Groningen, CS,
  • Lijn 402 van Groningen: CS, Paterswoldseweg en Groningerweg, Eelderwolde, Paterswolde, Eelde, de Punt: busstation, Vries: Centrum, Tynaarlo: oprit A28 en over de A28 richting Groningen naar Groningen, CS en
  • Lijn 650 van Assen, busstation Marsdijk, Rhee, Ubbena, Vries: Centrum, Tynaarlo: oprit A28, over de A28 richting Groningen, Haren: P+R Haren/A28 en over de A28, Groningen: de Wijert en Helpman naar Groningen, CS.

Lijn 44 wordt door VMNN gereden i.o.v. Qbuzz en rijdt dit met een 8 persoonsbusje, van Maandag t/m Vrijdag elk uur tussen 07:00 uur en 19:00 uur. 's Avonds en in het weekend rijdt deze lijn ook elk uur, maar hiervoor dienen passagiers minimaal 1 uur voor vertrek te reserveren. De nummer dat je dan moet bellen, staat op het haltevertrekstaat die in het halte hangt of kijk op de site van Qbuzz.

Lijn 50 rijdt van Maandag t/m Zaterdag overdag elk half uur, 's avonds en op Zondag de gehele dag elk uur.

Lijn 402 is een nachtbus en rijdt in de nacht van Zaterdag op Zondag elk uur.

En lijn 650 is een scholierenlijn die van Maandag t/m Vrijdag in de ochtendspits elk half uur rijdt naar Groningen toe, en in de middagspits elk half uur naar Assen.

Evenementen[bewerken]

De Vriezermarkt is een dieren- en warenmarkt, die jaarlijks wordt gehouden op de zaterdag na de Zuidlaardermarkt. Het is een kleine en gezellige markt die vooral als een sociale gebeurtenis geldt. Sinds de MKZ-crisis wordt geen rundvee meer verhandeld.

Sport[bewerken]

Het dorp bezit een ijsbaan, een openluchtzwembad, twee sporthallen, voetbalvelden en tennisbanen en een ruim aanbod aan sportmogelijkheden en -verenigingen. Zo kent Vries vijf biljartclubs, een bridgeclub, een gymnastiekvereniging, een handbalvereniging, een hengelsportvereniging, een ijsclub, twee paardensportverenigingen (waarvan er één opvalt doordat het het eerste Nederlandse horseballteam heeft opgezet), een tafeltennisvereniging, een tennisclub, een volleybalclub, een voetbalvereniging VAKO, een zaalvoetbalclub en een zwemvereniging.

Geboren[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Bijhouwer J.T.P. (1977). Het Nederlandse Landschap. Amsterdam: Kosmos.
  2. Bevolkingsstatistiek 2009 gemeente Tynaarlo
  3. Protestantse Gemeente te Vries: Museum