Maatschappelijk middenveld

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Maatschappelijk middenveld is het geheel van particuliere organisaties in de samenleving die verschillende groepen, meningen en belangen vertegenwoordigen. Zij vervullen een brugfunctie tussen individuele burgers en de overheid. De Wereldbank geeft de volgende definitie van het maatschappelijk middenveld:[1] "Het betreft hier een breed areaal van niet-gouvernementele en non-profit organisaties die actief zijn in het openbare leven. Zij staan voor de belangen en waarden van hun leden of anderen en baseren zich op ethische, culturele, politieke, wetenschappelijke, religieuze of filantropische overwegingen.

Zij kunnen publieke taken uitvoeren, maar dit hoeft niet. Kenmerkend voor het maatschappelijk middenveld is, dat zij geen winstoogmerk heeft. Het maatschappelijk middenveld ontvangt vaak financiële middelen van de overheid. In ruil hiervoor nemen deze organisaties bepaalde normen en spelregels in acht.

De Normandische socioloog en edelman Alexis de Tocqueville schreef in 1835 dat de democratie een grote behoefte heeft aan intermediaire instituties en organisaties die bemiddelen tussen individuele burgers en de staat. Hij zag de rol van maatschappelijke organisaties als leerschool voor democratisch handelen.

Tot het maatschappelijke middenveld kunnen onder andere kerken, vakbonden, milieubeweging, sociale organisaties, productschappen, werkgeversverenigingen, pressiegroepen et cetera gerekend worden. Deze organisaties nemen deel in het proces rond de vorming van beleid, maar legitimeren het beleid ook naar hun achterban wanneer het van kracht is.

De term wordt ook gebruikt bij internationale samenwerking. Zo proberen Nederlandse ontwikkelingsorganisaties te helpen bij de opbouw van de civil society in Tunesië. Na de Jasmijnrevolutie spelen niet-gouvernementele organisaties een belangrijke rol in de overgang naar democratie.

Referenties[bewerken]

  1. (en) Defining Civil Society, worldbank.org, laatst geraadpleegd op 30 september 2017.