Socialistisch Alternatieve Politiek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Voor het voormalige Offensief, zie Socialistisch Alternatief.
COMMUNISME

Communist star.svg

Concepten

Marxistische economie
Historisch materialisme
Meerwaarde
Klassenstrijd
Proletarisch internationalisme
Wereldrevolutie

Aspecten

Communistische partij
Communistische symboliek

Varianten

Marxisme
Leninisme
Trotskisme
Maoïsme
Luxemburgisme
Titoïsme
Stalinisme
Castroïsme
Guevarisme
Hoxhaïsme
Juche
Linkscommunisme
Radencommunisme
Anarchocommunisme
Christelijk communisme
Eurocommunisme
Oercommunisme
Wetenschappelijk communisme

Internationalen

Bond der Communisten
Eerste Internationale
Tweede Internationale
Derde Internationale
Vierde Internationale

Personen
Gracchus Babeuf
Karl Marx
Friedrich Engels
Rosa Luxemburg
Karl Liebknecht
Antonio Gramsci
Vladimir Lenin
Leon Trotski
Jozef Stalin
Kim Il-sung
Mao Zedong
Hồ Chí Minh
Josip Broz Tito
Che Guevara
Verwante onderwerpen

Anticommunisme
Koude Oorlog
Dictatuur van het proletariaat
Links
Socialisme

Portaal  Portaalicoon  Communisme

Socialistische Alternatieve Politiek (SAP) is een trotskistische Nederlandse politieke organisatie, voor 2004 Socialistiese Arbeiderspartij geheten. De SAP is aangesloten bij het United Secretariat of the Fourth International (USFI), een overkoepelende internationale trotskistische beweging. De SAP is niet vertegenwoordigd in de Tweede Kamer of andere vertegenwoordigende organen, maar is wel actief in de buitenparlementaire actiebeweging. De SAP gaf tussen 1992 en 2013 het tijdschrift Grenzeloos uit, dat zesmaal per jaar verscheen, maar nu alleen nog bestaat als website.

Geschiedenis[bewerken]

De voorgeschiedenis van de SAP gaat terug tot de jaren dertig van de twintigste eeuw, toen de trotskistische Vierde Internationale ook in Nederland een eigen sectie kreeg. De politieke partij van de Nederlandse trotskisten, die sinds 1945 de naam Revolutionair Communistische Partij droeg, werd echter in 1952 opgeheven in verband met een tactische koerswijziging van de leiding van de Vierde Internationale. Volgens de nieuwe strategie, die bekend kwam te staan als 'intredepolitiek', dienden trotskisten zich voortaan wereldwijd aan te sluiten bij socialistische en communistische 'massapartijen', met de bedoeling die gaandeweg in trotskistische richting te sturen. In dat kader traden de Nederlandse trotskisten aanvankelijk toe tot de Partij van de Arbeid, waar ze een linkse pressiegroep oprichtten, het Sociaal-Democratisch Centrum. Nadat het partijcongres van de PvdA het lidmaatschap van het SDC in 1959 onverenigbaar verklaarde met dat van de PvdA, hief de organisatie zichzelf in 1960 op en gingen de Nederlandse trotskisten hun 'intredepolitiek' bij andere linkse organisaties beproeven.

Zo werd in de zomer van 1970 binnen de PSP de actiegroep Proletaries Links (PL) actief, die de bedoeling had de PSP om te vormen tot een revolutionaire arbeiderspartij op trotskistische leest. Toen Proletaries Links in oktober 1971 een nederlaag leed op het PSP-congres in Groningen en de PL-leiding werd geroyeerd als lid, ging de actiegroep op eigen benen verder en ontstond, voor het eerst sinds de opheffing van de Revolutionair Communistische Partij in 1952, weer een trotskistische politieke partij. In juni 1973 werd de naam van de organisatie veranderd in Kommunistenbond Proletaries Links en een jaar later, in 1974, in Internationale Kommunistenbond (IKB). In 1983 werd de naam van de IKB gewijzigd in Socialistiese Arbeiderspartij (SAP).

In 1989 werd de SAP uitgenodigd om samen met de CPN, de PSP en de PPR op te gaan in GroenLinks, waarbij CPN en PPR als voorwaarde stelden dat dit niet ten koste mocht gaan van zetels in 'hun' aandeel van de gezamenlijke kandidatenlijst. Het partijcongres van de SAP wees het aanbod af.

De jongerenorganisatie van de partij heette (tussen 1980 en 2000) Rebel. Het tijdschrift van de SAP, dat aanvankelijk tweewekelijks verscheen, heette tussen 1978 en 1992 Klassenstrijd; speciaal voor de leden verscheen het Intern Bulletin.

Verkiezingsresultaten[bewerken]

Tussen 1981 en 1994 namen IKB en SAP vier keer deel aan Tweede Kamerverkiezingen. Telkens bleef het behaalde stemmental ver beneden de kiesdrempel steken. Ook bij Provinciale Statenverkiezingen haalden IKB en SAP nooit zetels. Bij gemeenteraadsverkiezingen werden in Nijmegen (1978, PSP/IKB), Rotterdam (1986, CPN/PPR/PSP/SAP onder de naam Links Rotterdam) en Deventer (1990, PSP/SAP) incidenteel gezamenlijke lijsten ingediend met andere linkse partijen. In Deventer resulteerde dit in een (gezamenlijk behaalde) raadszetel die - in 1993 en 1994 - werd ingenomen door een SAP-lid.

Tweede Kamerverkiezingen

Jaar Naam Stemmen Procent Lijsttrekker
1981 IKB 1.814 0,02 Wim Schul
1986 SAP 3.634 0,04 Anneke Meijsen
1989 SAP 4.297 0,05 Harrie Lindelauff
1994 SAP 4.347 0,05 Patrick van der Voort

Activiteiten[bewerken]

Sinds de tweede helft van de jaren negentig zijn veel SAP-leden actief binnen de SP, net als de leden van de eveneens trotskistische organisaties Offensief en de Internationale Socialisten. Zo stond de toenmalige hoofdredacteur van Grenzeloos Paul Mepschen op de SP-lijst in Rotterdam bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2006. Tijdens die verkiezingen werd SAP-bestuurslid Leo de Kleijn gekozen in de Rotterdamse raad. [1]

Literatuur[bewerken]

  • Ron Blom en Bart van der Steen: Een banier waar geen smet op rust. De geschiedenis van het trotskisme in Nederland, 1938-heden, Uitgeverij Aspekt, Soesterberg (2015)
  • Robert Jackson Alexander: International Trotskyism 1929-1985: A Documented Analysis of the Movement, Duke University Press Books (1991)
  • Antoine Verbij: Tien rode jaren. Links radicalisme in Nederland 1970-1980, Uitgeverij Ambo, Amsterdam (2005)

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Theo trekt lijst. Weblog van Theo Cornelissen, 8 november 2005. URL bezocht op 28 juli 2006.