Naar inhoud springen

Tweede Kamerverkiezingen 1989

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Tweede Kamerverkiezingen 1989
Datum 6 september 1989
Land Vlag van Nederland Nederland
Te verdelen zetels 150
Opkomst 80,27%
Resultaat
Grootste partij CDA
Nieuwe kabinet Lubbers III
Vorige kabinet Lubbers II
Tweede Kamerverkiezingen 1989
Opvolging verkiezingen
1986  1994
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Stemmen in Noordwijk.

De Tweede Kamerverkiezingen 1989 waren verkiezingen in Nederland voor de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Zij vonden plaats op 6 september 1989.

De verkiezingen werden gehouden na de ontbinding van de Tweede Kamer als gevolg van de val van het kabinet-Lubbers II.

Deelnemende partijen

[bewerken | brontekst bewerken]

Aan deze verkiezingen namen de volgende partijen deel:

Lijst[1] Partij[2] Lijsttrekker Kieskringen
/19
1CDARuud Lubbers19
2Partij van de ArbeidWim Kok19
3V.V.D.Joris Voorhoeve19
4D66Hans van Mierlo19
5[3]Staatkundig Gereformeerde PartijBas van der Vlies19
6Groen LinksRia Beckers19
7[3]Gereformeerd Politiek VerbondGert Schutte19
8[3]RPFMeindert Leerling19
9V C N: partij van communisten in NederlandRinze Visser19
10Socialistiese PartijJan Marijnissen19
11Humanistische PartijMarianne Siegelschmidt2[4]
11Milieu Defensie Partij 2000+John Gouweloos1[5]
12Partij Democratisch SocialistenRobbie Wormer4[6]
13Realisten NederlandJanny Jensema-Vos19
14Anti Werkloosheid PartijAlbert Wissink19
15Bejaarden CentraalH.W. Pullens12[7]
16VrouwenpartijNel Roggeband-Baaij19
17Socialistische Minderheden PartijChandrikapersad Mahabier6[8]
18Lijst Janmaat / CentrumdemocratenHans Janmaat19
19De GroenenRoel van Duijn19
20Politieke Partij voor OuderenK. Blokker6[9]
21Vooruitstrevende Minderheden PartijFerd Kartaram19
22Socialistiese ArbeiderspartijHarrie Lindelauff19
23Grote Alliance PartijJ.A. Geiger1[10]
23Staatkundige FederatieWim Kock1[5]
Grootste partij per gemeente

Opkomst en kiesdeler

[bewerken | brontekst bewerken]
1986 1989
# stemmen % # stemmen %
Kiesgerechtigden [11] 10.727.701 [12] 11.112.189
Niet opgekomen 1.528.080 14,24[13] 2.192.402 19,73[13]
Opkomst 9.199.621 85,76[13] 8.919.787 80,27[13]
Blanco/ongeldige stemmen 27.462 0,30[14] 26.485 0,30[14]
Geldige stemmen 9.172.159 99,70[14] 8.893.302 99,70[14]
Kiesdeler 61.147 0,67[15] 59.288 0,67[15]

Verkiezingsuitslag naar partij

[bewerken | brontekst bewerken]

Bij deze verkiezingen handhaafde het CDA zijn positie als grootste partij. Evenals in 1986 werden 54 zetels gehaald. De PvdA verloor drie zetels en kwam op 49. Winst was er voor D66 (van negen naar twaalf zetels) en voor het GPV (van één naar twee zetels).

De nieuwe combinatie Groen Links behaalde zes zetels, een winst van drie ten opzichte van het aantal zetels dat de vier samenstellende partijen de laatste keer behaald hadden. Flink verlies was er voor regeringspartij VVD (van 27 naar 22). De CD verwierf een zetel in de Kamer.

Partij[2] 1986 1989 +/−
# stemmen %[15] zetels # stemmen %[15] zetels % zetels
CDA 3.172.918 34,59 54 3.140.502 35,31 54 +0,72 0
Partij van de Arbeid 3.051.678 33,27 52 2.835.251 31,88 49 −1,39 −3  
V.V.D. 1.596.991 17,41 27 1.295.402 14,57 22 −2,85 −5  
D66    562.466   6,13  9    701.934   7,89 12 +1,76 +3  
P.P.R.[16]    115.203   1,26  2
P.S.P.[16]    110.182   1,20  1
Communistische Partij van Nederland[16]      57.847   0,63  0
Evangelische Volkspartij[16]      21.998   0,24  0
Groen Links[16] - - -    362.304   4,07  6
subtotaal    305.230   3,33  3    362.304   4,07  6 +0,74 +3  
Staatkundig Gereformeerde Partij    159.740   1,74  3    166.082   1,87  3 +0,13 0
Gereformeerd Politiek Verbond      88.381   0,96  1    109.637   1,23  2 +0,27 +1  
RPF      83.582   0,91  1      85.231   0,96  1 +0,05 0
Lijst Janmaat / Centrumdemocraten      12.277   0,13  0      81.427   0,92  1 +0,79 +1  
Socialistiese Partij      32.144   0,35  0      38.870   0,44  0 +0,09 0
De Groenen[17]      18.641   0,20  0      31.312   0,35  0 +0,15 0
Vrouwenpartij - - -      12.129   0,14  0 +0,14 0
Bejaarden Centraal - - -        7.884   0,09  0 +0,09 0
V C N: partij van communisten in Nederland        4.618   0,05  0        7.380   0,08  0 +0,03 0
Realisten Nederland - - -        6.047   0,07  0 +0,07 0
Socialistiese Arbeiderspartij        3.634   0,04  0        4.297   0,05  0 +0,01 0
Anti Werkloosheid Partij - - -        2.171   0,02  0 +0,02 0
Politieke Partij voor Ouderen - - -        2.160   0,02  0 +0,02 0
Vooruitstrevende Minderheden Partij - - -        1.942   0,02  0 +0,02 0
Partij Democratisch Socialisten - - -           452   0,01  0 +0,01 0
Humanistische Partij          463   0,01  0           329   0,00  0 -0,01 0
Socialistische Minderheden Partij - - -           326   0,00  0 +0,00 0
Milieu Defensie Partij 2000+ - - -           148   0,00  0 +0,00 0
Grote Alliance Partij - - -            54   0,00  0 +0,00 0
Staatkundige Federatie - - -            31   0,00  0 +0,00 0
overige partijen in 1986      79.396   0,87  0 - - - −0,87 0
Totaal 9.172.159 100 150 8.893.302 100 150 0 0

Gekozen leden

[bewerken | brontekst bewerken]
Zie Samenstelling Tweede Kamer 1989-1994 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Kabinetsformatie

[bewerken | brontekst bewerken]
Zie Kabinetsformatie Nederland 1989 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Winnaar D66 bleef buiten het kabinet, omdat het CDA alleen met de PvdA wilde regeren. In november werd door die partijen na een formatie van 62 dagen het kabinet-Lubbers III gevormd.

Zetelverdeling & Regeringscoalitie
6 12 49 54 22 7
GL D66 103 | Kabinet-Lubbers III | PvdA + CDA | 62/1749 d VVD