Buchten

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Buchten
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Buchten
Buchten
Situering
Provincie Vlag Limburg Limburg
Gemeente Vlag Sittard-Geleen Sittard-Geleen
Coördinaten 51° 2' NB, 5° 48' OL
Algemeen
Inwoners (2007) 2140
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Buchten (Limburgs: Buchte) is een kerkdorp in de Nederlandse provincie Limburg dat valt onder de gemeente Sittard-Geleen. Op 1 januari 2007 woonden er ongeveer 2140 mensen (bron: CBS). Buchten ligt aan het Julianakanaal, waaraan het een binnenhaven heeft. Tot 2001 hoorde Buchten bij de gemeente Born, die is opgegaan in de gemeente Sittard-Geleen.

De betekenis van de naam Buchten zou "heem in een bocht" zijn. De eerste vermelding van de plaats dateert uit 943; het dorp werd toen 'Buochem' genoemd. In 1031 wordt de plaats 'Butines' genoemd. De kerk van Buchten is gewijd aan de heilige Catharina en werd ontworpen door Frits Peutz.

Kerk[bewerken]

Vroeger stond in Buchten een kerkgebouw dat stamde uit de dertiende eeuw en was opgetrokken in romaanse stijl. Dit kerkje raakte eind achttiende eeuw/begin negentiende eeuw dusdanig in verval, dat het vervangen moest worden. In diverse fasen werd tussen 1833 en 1837 naar ontwerp van architect Beugels uit Oirsbeek een nieuwe bakstenen kerk gebouwd in neoclassicistische stijl. De toren uit de dertiende eeuw bleef behouden. In 1858 werd er een doopkapel aangebouwd.

In 1961 werd begonnen met de bouw van een nieuwe kerk, omdat de oude te klein geworden was. Het ontwerp hiervoor was van de hand van de architect Frits Peutz. In 1963 werd de nieuwe kerk voltooid.

De kerk van Buchten beschikt over een zeldzame middeleeuwse kerkklok die een zogenaamd punthoedmodel heeft. Deze klok, waarop geen inscripties zijn aangebracht, is gegoten in de 12e of de 13e eeuw.

Geschiedenis[bewerken]

In Buchten en omgeving zijn diverse sporen van bewoning uit het begin van onze jaartelling aangetroffen. Tijdens de aanleg van het Julianakanaal in 1924 vonden opgravingen plaats die onder leiding stonden van de archeoloog Dr. Remouchamps. In het gebied genaamd den Wielder gelegen aan de westzijde van het dorp werden de fundamenten van een Romeinse villa van het porticus-type aangetroffen. Aan de oostzijde van het dorp, waar zich nu het sportpark Het Anker bevindt, werden in 1970 de resten van drie Romeinse graven aangetroffen. In 1976 werden ten westen van het dorp in een gebied dat plaatselijke bekendstaat als de Apotheker de fundamenten ontdekt van een tweede rechthoekig bouwwerk uit de Romeinse periode. Hier werden resten van kleine gladwandige kruiken aangetroffen die in plaats van de normale bodem een knopvormige punt hebben. Tevens werd hier een bronzen met email versierde haan gevonden en een bronzen plaatje in de vorm van een blad die beide inscripties bevatten over de verder onbekende godin Arcanua. Deze voorwerpen duiden op de aanwezigheid van een Romeins tempelgebouw ter plekke. Naar alle waarschijnlijkheid werd hier bij de komst van de Romeinen door de plaatselijke bevolking al een godin vereerd, die vervolgens van de Romeinen de naam 'Arcanua' (de geheimzinnige of de mystieke) kreeg toegedicht. Ook in 1976 werd op hetzelfde terrein een vijftiental munten gevonden, waarvan sommigen in de eerste helft van de derde eeuw worden gedateerd.

Door sommige historici is wel verondersteld dat met de naam Bettinum of Bittinum die in een oorkonde van 1 oktober 704 voorkomt de plaats Buchten wordt bedoeld. In deze oorkonde wordt vermeld dat de edelman Aengilbaldus - zoon van Hildebold - een deel van zijn bezittingen aan de missionaris Willibrordus schenkt.

In het jaar 943 wordt in het zogenaamde Balderik-charter goederen van de Utrechtse Sint-Maartenskerk aan familie tijdelijk in gebruik gegeven. Daarin is sprake van een curtis, een hoofdhoeve, die in de villa Wilere was gesitueerd waarvan onderhorig was een kerk die lag op het landgoed Buochem en een andere kerk in de villa Fischelo. Heel waarschijnlijk wordt met Buochem de plaats Buchten aangeduid, Fischelo is dan een samenvoegsel van de namen Elen en Vissersweert en de plaats Wilere is de door een Maasoverstroming rond 950 vergane plaats Wielder.

In de een brief van de collegiale kerk van Sint Bartholomeus te Luik uit het jaar 1031, die een schenking uit de periode 1008-1018 memoreert, wordt Buchten als allodium de BUTINES vermeld en bij testamentaire beschikking van prins-bisschop Balderik II van Loon, via zijn broer Giselbert aan het kapittel van Sint Bartholomeus geschonken.

Verenigingen[bewerken]

Buchten kent vele verenigingen, waaronder een schutterij, een fanfare, een schietvereniging, Jong Nederland, die overigens in 2011 50 jaar bestaan,een voetbalclub en de Toneelvereniging Blitz, die in 2012 al 30 jaar bestond. De schutterij is opgericht in 1882 en is daarmee de oudste vereniging in Buchten. Hoewel de schutterij pas officieel is opgericht in 1882 is er ook nog een voorganger met de naam schieters en gardeniers van Buchten. In 1982 bij het 100-jarig bestaan kreeg de schutterij de koninklijke ere-penning.

De voetbalclub RKVV Buchten is opgericht in april 1920 en was daarmee één van de oudste in haar omringende kerkdorpen. De club is op 1 juli 2009 gefuseerd met zustervereniging RKVV Holtum uit het naastgelegen kerkdorp Holtum. De nieuwe club wordt bij de KNVB ingeschreven onder de naam HBC'09.

Fanfare St. Jozef Buchten werd opgericht in 1928 en komt uit in de superieure afdeling.

Bijzonderheden[bewerken]

  • In 1934 werd in Buchten Settela Steinbach geboren, een Sinti-meisje dat vermoord werd in Auschwitz. Zij is bekend van filmbeelden waarin ze naar buiten kijkt tussen de wagondeuren van de trein die naar Polen vertrekt. In de parochiekerk waar ze is gedoopt is in 2009 een klein monumentje onthuld dat aan haar herinnert.
  • Buchten is de thuisstad van Re/Max Hendrix, dat verschillende keren landskampioen tafeltennis werd.

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]