Sittard-Geleen
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Provincie | Limburg | ||
| Coördinaten | 51°0′NB 5°51′OL | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 80,62 km² | ||
| - land | 79,05 km² | ||
| - water | 1,57 km² | ||
| Inwoners (1 april 2011) | 94.756? (1199/km²) | ||
| Hoofdplaats | Sittard | ||
| Belangrijke verkeersaders | A2 A76 N276 N294 N297 | ||
|
|
|||
| Burgemeester (lijst) | Sjraar Cox (PvdA) | ||
|
|
|||
| Gemiddeld inkomen (2006) | € 12.800 per inw. | ||
| Gem. WOZ-waarde (2008) | € 182.000 | ||
| WW-uitkeringen (2007) | 29 per 1000 inw. | ||
| Autobezit (2007) | 472 per 1000 inw. | ||
|
|
|||
| Postcode(s) | 6120-6167 | ||
| Netnummer(s) | 046 | ||
| CBS-code | 1883 | ||
| CBS-wijkindeling | zie wijken en buurten | ||
| Website | www.sittard-geleen.nl | ||
|
|
|||
|
|||
Sittard-Geleen (
uitspraak (info·uitleg)) is een gemeente in het overgangsgebied tussen Midden-Limburg en het Zuid-Limburgse heuvelland, daar waar Nederland op zijn smalst is. De fusiegemeente heeft 94.756 inwoners (1 april 2011, bron: CBS) en is daarmee in dit opzicht de derde gemeente van Nederlands-Limburg, na Maastricht en Venlo. Zij behoort samen met de gemeenten Vaals, Echt-Susteren en Gulpen-Wittem tot de enige vier gemeenten van Nederland die zowel aan Duitsland als aan België grenzen.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
In het gebied van de huidige gemeente Sittard-Geleen bevonden zich ooit de oudste dorpen van Nederland. 5000 jaar geleden vestigden zich hier de bandkeramiekers. Deze woonden in kleine nederzettingen met zo'n 50 tot 150 inwoners, in 5 tot 15 vrij grote huizen. Hun woningen lagen op de lössgronden nabij de Geleenbeek. Na zo'n 400 jaar hebben deze eerste, van de landbouw levende, bewoners deze regio weer verlaten.
De stad Sittard kreeg in 1243 stadsrechten.
Geleen werd met onder andere de dorpen Oud-Geleen (of Op-Geleen), Lutterade, Krawinkel en Spaans Neerbeek in 1654 verheven tot graafschap.
Limbricht was een vrije rijksheerlijkheid en had daarmee een aparte status.
Met de komst van de Franse troepen in 1794 vervielen de aparte posities van de diverse plaatsen. Vanaf 1815, toen dit gebied onderdeel ging uitmaken van het Koninkrijk der Nederlanden, werden er gemeenten gevormd.
- De voormalige gemeente Sittard is in de loop der jaren ontstaan door samenvoeging van Sittard met Broeksittard (1942), Limbricht (1982) en Munstergeleen (1982). Broeksittard is tegenwoordig een wijk van Sittard.
- De voormalige gemeente Geleen bestond voor de fusie uit de kernen Oud-Geleen, Lutterade-Krawinkel (het centrum), Lindenheuvel, Kluis, Geleen-Zuid, Haesselderveld en de buurtschap Daniken.
- Born was samen met de kerkdorpen Buchten en Holtum een zelfstandige gemeente tot 1 januari 1982. De voormalige gemeente Born werd toen vergroot, doordat Grevenbicht, Obbicht en Papenhoven grotendeels met Born werden samengevoegd.
Zie Born (Nederland) voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
In 2001 ontstond de huidige gemeente Sittard-Geleen door de bestuurlijke samenvoeging van de gemeenten Sittard, Geleen en Born. Sinds 27 januari 2005 is deze fusiegemeente officieel een (de eenendertigste) grote stad binnen het Grotestedenbeleid, met bijbehorende faciliteiten.
[bewerken] Ligging
In het westen grenst Sittard-Geleen aan de rivier de Maas en in het oosten aan Duitsland.
| Aangrenzende gemeenten | ||
|---|---|---|
| Maaseik (B) | Echt-Susteren | |
| Dilsen-Stokkem (B) | Selfkant (D) | |
| Stein | Beek | Schinnen |
Aan de oostzijde wordt Sittard-Geleen omsloten door heuvelruggen met veel groen en mogelijkheden voor wandelingen. De gemeente wordt van zuid naar noord doorstroomd door de Geleenbeek.
[bewerken] Kernen
[bewerken] Steden en dorpen
Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 2011:
|
|
[bewerken] Buurtschappen en gehuchten
Naast deze steden en dorpen bevinden zich in de gemeente de volgende buurtschappen en gehuchten (geen wijken):
- Abshoven (bij Munstergeleen)
- Daniken (bij Geleen, gedeeltelijk)
- Graetheide (bij Born)
- Schipperskerk (bij Grevenbicht-Papenhoven)
[bewerken] Politiek
| Gemeenteraadsverkiezingen | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Partij | % 2006 | % 2010 | Zetels 2006 | Zetels 2010 | |
| GOB | 18,1 | 20,7 | 7 | 8 | |
| CDA | 17,9 | 20,7 | 7 | 8 | |
| Stadspartij Sittard-Geleen-Born | 11,0 | 13,4 | 4 | 5 (6)* | |
| GroenLinks | 15,5 | 11,8 | 6 | 5 | |
| PvdA | 16,0 | 9,1 | 7 | 4 | |
| VVD | 7,1 | 7,3 | 2 | 3 | |
| D66 | 1,4 | 4,6 | 0 | 1 | |
| SP | - | 4,4 | - | 1 | |
| Balans | 4,9 | 3,4 | 2 | 1 (0)* | |
| Focus-sgb | - | 3,1 | - | 1** | |
| Burger Partij | - | 1,5 | - | 0 | |
| Overig (2006) | 8,1 | - | 2 | - | |
| Opkomst / Totaal | 62,0 | 54,7 | 37 | 37 | |
* Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 is de fractie van Balans gefuseerd met de Stadspartij.
** Op 25 januari 2011 kwam het tot een splitsing tussen Trots op Nederland en Robert Housmans. Het zojuist genoemde raadslid gaat verder met de partij Focus-sgb. [1]
In 2006 behaalden de lijsten TransparanZ en Stadspartij Burgerbelangen Geleen elk 1 zetel.
Het college van B&W bestaat uit (2010-2014):
- Burgemeester G.J.M. (Sjraar) Cox-PvdA
- P.M. (Pieter) Meekels (GOB), wethouder "Middelen, economie, wijkgericht werken"
- R.J.M. (Ruud) Guyt (PvdA), wethouder "Volkshuisvesting, Duurzaamheid en sport"
- B. (Berry) van Rijswijk (GroenLinks), wethouder "Sociale zaken, zorg en welzijn en jong zijn"
- P.G (Peter) Geenen (CDA), wethouder "Stedelijke Ontwikkeling, Mobiliteit en Communicatie"
- Y. (Yvonne) Baetens-Derks (CDA), wethouder "Cultuur en Dienstverlening" (0,5 fte)
- E. (Els) Meewis-Stans (GOB), wethouder "leefomgeving" (0,5 fte)
Gemeentesecretaris/algemeen directeur:
- Jan Höppener (waarnemend).
[bewerken] Toerisme
Enkele toeristische bezienswaardigheden:
- De Toon Hermans Wandeling
- Kasteelpark Born
- Museum het Domein
- Stadbroekermolen
- Ophovenermolen
- Steenfabriek Plinthos
- De Basiliek van Sittard
- De Sint-Janskluis
- Historisch Sittard
- Pater Karel Kapel te Munstergeleen
- Kasteel Born
- Kasteel Limbricht
- Grevenbichtermolen
[bewerken] Infrastructuur
Sittard-Geleen is een belangrijke schakel in het wegverkeer en kent goede ontsluitingen via de autosnelwegen A2: Noord-Zuid (Amsterdam-Maastricht) en via de A76: Oost-West (Aken-Leuven). Ook de spoorwegen (met drie stations: Sittard, Geleen Oost en Geleen Lutterade) en de luchthaven in Beek (Maastricht Aachen Airport) zorgen voor goede verbindingen in alle richtingen.
[bewerken] Samenwerkingsverbanden
Samen met de gemeenten Maastricht en Heerlen vormt Sittard-Geleen het samenwerkingsverband Tripool Zuid-Limburg. Deze samenwerking is bedoeld om de economische structuur in het gebied Zuid-Limburg te versterken.
Er bestaat ook een grensoverschrijdend regionaal cultureel-economisch samenwerkingsverband, de Euregio Maas-Rijn, waarin de nabije Belgische, Nederlandse en Duitse regio's als vijf partners participeren. In 1991 heeft dit een juridische status gekregen. De Euregio manifesteert zich doordat in de desbetreffende gebieden vooral veel samenwerking bestaat tussen universiteiten, hogescholen en het bedrijfsleven. Getalsmatig en qua economisch gewicht zou voor de nieuwe fusiegemeente Sittard-Geleen binnen deze structuur een grotere rol weggelegd kunnen zijn dan voor Sittard en Geleen voorheen. Ook het cultureel-educatieve klimaat van Sittard zou deze status rechtvaardigen. Zie de artikelen Euregio Maas-Rijn, Sittard en Geleen.
[bewerken] Sportstad en evenementen
Sittard-Geleen heeft als gemeente Sport en beweging in het algemeen hoog in het vaandel staan. De realisatie van de sportboulevard en de samenwerking met verschillende sportbonden, zoals atletiek en triatlon, die opleidingslocaties in Sittard-Geleen hebben geopend. De wethouder van Sport dhr Guyt ondersteund sportevenementen die laagdrempelig zijn en de bewoners van Sittard-Geleen in beweging brengen. Zo ook de Upstairs-familieloop die in 2006 is gestart met een uniek parcours in het natuurgebied rondom Watersley. Na 3 succesvolle jaren heeft de Upstairsloop nu de eerste maal de start/finish op de markt in Sittard gehad in 2010. De DIS-familieloop zal met behulp van de gemeente en sponsoren iedereen benaderen om samen het gemiddelde gewicht van de inwoners van Sittard-Geleen te doen laten afnemen. www.familieloopsittard-geleen.nl
[bewerken] Geboren in of verbonden met Sittard-Geleen
|
|
[bewerken] Zie ook
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ TROTS neemt afscheid van raadslid. Trots op Nederland Sittard-Geleen (25 januari 2011). Geraadpleegd op 1 februari 2011.
| Gemeente Sittard-Geleen |
|---|
|
Dorpen: Born · Broeksittard · Buchten · Einighausen · Grevenbicht · Guttecoven · Holtum · Limbricht · Munstergeleen · Obbicht · Papenhoven Buurtschappen en gehuchten: Abshoven · Daniken · Graetheide · Schipperskerk · Windraak |
| Gemeenten in de provincie Limburg | ||
|---|---|---|
|
Beek · Beesel · Bergen · Brunssum · Echt-Susteren · Eijsden-Margraten · Gennep · Gulpen-Wittem · Heerlen · Horst aan de Maas · Kerkrade · Landgraaf · Leudal · Maasgouw · Maastricht · Meerssen · Mook en Middelaar · Nederweert · Nuth · Onderbanken · Peel en Maas · Roerdalen · Roermond · Schinnen · Simpelveld · Sittard-Geleen · Stein · Vaals · Valkenburg aan de Geul · Venlo · Venray · Voerendaal · Weert |
||
| Zie de categorie Sittard-Geleen van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |