Friedensreich Hundertwasser
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|
|
|
|
Friedensreich Hundertwasser (Wenen, 15 december 1928 – Queen Elizabeth 2, 19 februari 2000) was een Oostenrijks kunstenaar en architect; vooral bekend van de door hem ontworpen kleurrijke gebouwen. Hij was voorvechter van een mens- en milieuvriendelijke bouwwijze.
Inhoud |
[bewerk] Biografie
Hundertwasser werd geboren te Wenen, als Friedrich Stowasser. Als kind genoot hij onderwijs aan een montessorischool, waar zijn opvallend gebruik van kleuren al door leraren werd opgemerkt. In 1943 werden 69 joodse familieleden van moederszijde door de nazi's afgevoerd en omgebracht. In 1948 studeerde hij drie maanden aan de Weense kunstacademie. Feitelijk was hij dus autodidact. Toen hij in 1949 ontdekte dat "sto" of "sta" in de Slavische talen "honderd" betekent, bedacht hij zijn pseudoniem. In de periode 1949 tot 1951 maakte Hundertwasser uitgebreide studiereizen naar Parijs, Marrakech, Tanger, Tunesië, Italië en Spanje. In 1953 stelde hij zijn kunsttheorie van het transautomatisme op. Reeds vanaf de jaren '50 verzette Hundertwasser zich tegen het rationalisme in de architectuur, die naar zijn idee te weinig oog heeft voor de mens. In 1962 brak Hundertwasser door met zijn bijdrage aan de Biënnale van Venetië. In 1967 en 1968 baarde hij opzien door naakt een betoog over zijn ideeën af te steken. In de jaren '80 bepleitte hij de ecologische architectuur en werden voor het eerst gebouwen naar zijn ideeën gerealiseerd. Hij overleed op 71-jarige leeftijd aan boord van de Queen Elizabeth 2 in de Stille Oceaan ter hoogte van Nieuw-Zeeland aan een hartaanval.
[bewerk] De kunst van Hundertwasser
De schilderijen van Hundertwasser kenmerken zich door het uitbundig gebruik van kleur, het gebruik van klein omkaderde vlakken en parallelle (maar niet rechte) lijnen, een fascinatie met de spiraal en ontbreken van rechte lijnen. Naast abstracte schilderijen maakte Hundertwasser gestileerd figuratieve schilderijen met als belangrijkste onderwerp gebouwen. Naarmate zijn interesse voor architectuur toeneemt, begint hij ook meer maquettes te bouwen.
[bewerk] De architectuur van Hundertwasser
Kenmerkend voor Hundertwassers achitectuur is het vrijwel ontbreken van rechte lijnen. Ook het materiaalgebruik is opvallend: veel keramiek in harde kleuren. Veelal maakt een toren(tje), met daarbovenop een ui-vorm deel uit van door hem ontworpen gebouwen. Daarnaast groeien in zijn ontwerpen planten uit de gevel en op het dak. In zijn zijn werk zijn invloeden van Antoni Gaudí en jugendstil te vinden.
Vanuit Hundertwassers architectuurfilosofie was een huis de derde huid.
Enkele van de praktische ideeën van Hundertwasser waren:
- De boomhuurder: Een vanuit een binnenbalkon naar buiten groeiende boom die de zomers schaduw geeft en de lucht zuivert en in de winter het licht gewoon doorlaat.
- Zuivering van het afvalwater van een gebouw door aan de gevel hangende bakken waterzuiverende planten.
- Het vensterrecht: Het recht van huurders om de dat deel van de gevel naar eigen smaak te veranderen dat ze uit het raam leunend bereiken kunnen.
- De oogsnede: Halfondergrondse gebouwen die eruitzien als het aardoppervlak een biljartlaken is waarin een snede is gemaakt en dan aan één zijde is opgetild. De zichtbare gevel is dan oogvormig. Dit idee is uitgevoerd in het door Hundertwasser ontworpen kuuroord.
[bewerk] Gebouwen van Hundertwasser
Enkele gebouwen naar zijn ontwerp zijn:
- (volks) wooncomplex Hundertwasserhaus (1986) te Wenen
- wooncomplex In den Wiesen (1993) te Bad Soden am Taunus
- woon- en winkelcomplex Wohnen unterm Regenturm (1994) in Plochingen
- Hotel en kuuroord Bad Blumau (1997) te Blumau
- Markthalle (1998) te Altenrhein
- Hotel Die Grüne Zitadelle (2005) te Magdeburg
Naast het ontwerpen van nieuwe gebouwen heeft Hundertwasser zich vooral veel bezig gehouden met het radicaal veranderen van bestaande gebouwen. Deze opknapbeurten geven hem de bijnaam gebouwendokter. Enkele voorbeelden zijn:
- St. Barbarakerk te Bärbach (1988)
- Snelwegrestaurant Bad Fischau (1990)
- Afvalverbrandings-stadsverwarmingscentrale Spittelau Wenen (1992)
[bewerk] Gebouwen in Nederland geïnspireerd door Hundertwasser
- Ronald McDonald Kindervallei 2007 in Houthem-St. Gerlach. Ontworpen in samenwerking met architect Heinz Springmann, die betrokken was bij 7 projekten van Hundertwasser.
- Aan de Stegge-Gebouw (2005) in Goor. Ontworpen door architect Barend Scherpbier in opdracht van Bouwbedrijf Aan de Stegge.
[bewerk] Postzegels van Hundertwasser
In 1974 hervond hij zijn jeugdhobby toen hij de spiraalboom-postzegel voor Oostenrijk ontwierp. Velen vonden het geen 'echte' postzegel. Het ontwerp voor deze zegel was gemaakt in Tunis, 1974 als een aquarel en pasteltekening.
Veel van zijn ideeën, zoals "Het recht op creatie", "Overeenkomst met de natuur","De tweede huid", "Het recht om te kunnen dromen", "Homo Humus Humanitas" en "Raamrecht", zijn vereeuwigd op een serie postzegels van de Verenigde Naties in 1983.
[bewerk] Externe links
- Hundertwasser Website van het Kunsthaus Wien
- Officiële website van het Hundertwasserhaus Wenen
- Website Hundertwasser Krawinahaus
- Hundertwasser station in Uelzen Duitsland
 |
Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie Friedensreich Hundertwasser van Wikimedia Commons. |
