Gustav Klimt

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Gustav Klimt

Gustav Klimt (Baumgarten (Wenen), 14 juli 1862Wenen, 6 februari 1918) was een Oostenrijkse symbolistische schilder en een van de meest prominente leden van de Wiener Secession, de Weense jugendstilbeweging.

Biografie[bewerken]

Klimt werd geboren in de buurt van Wenen in een armoedig gezin. Zijn vader graveerde goud en wellicht heeft dit Klimt beïnvloed bij zijn gebruik van goud in zijn schilderijen. Hij kreeg zijn kunstzinnige opleiding op de Weense Kunstgewerbeschule für Kunst und Industrie in de jaren 1879-1883. Vrijwel tot aan de eeuwwisseling werkte hij in een klimaat dat geschapen was door Hans Makart, een dominante figuur in de Weense kunstwereld. In zijn begintijd werd het werk van Klimt niet gewaardeerd door de gevestigde orde, die zijn schilderijen pornografisch vond. Om zich af te zetten tegen de traditionele opvattingen richtte Klimt de Wiener Secession op, de Oostenrijkse variant van de jugendstil of de modern style. Klimt kreeg later erkenning en werd benoemd tot eredocent van de universiteit van München en Wenen.

Klimt overleed op 55-jarige leeftijd. Hij is begraven op het Hietzinger Friedhof in Wenen. Op de steen staat zijn typerende handtekening gebeiteld.

Stijl[bewerken]

Symboliek, erotiek, uitgesproken zin voor het decoratieve en bevallige verfijning kenmerken zijn schilderijen en tekeningen. In zijn allegorische voorstellingen en in zijn talrijke portretten weeft hij op een ongeëvenaarde manier gestileerde kleurvlakken door elkaar als een soort patch-work. Met een oneindige tederheid behandelt hij uitsluitend de vrouw in zijn werk. Zijn werk getuigt van een groot vakmanschap, een grote gevoeligheid en een zin voor kleur.

De Nederlandse kunstenaar Jan Toorop is een belangrijke inspiratiebron geweest voor Klimt. Het fijne spel van vloeiende lijnen is een opvallende overeenkomst tussen Toorop en Klimt. Klimt heeft grote invloed gehad op collega kunstschilders, zoals Egon Schiele en Oskar Kokoschka. Het werk van Klimt is sterk verwant met dat van de Belgische symbolist Fernand Khnopff.

Werken[bewerken]

Gustav Klimts werk bestaat vooral uit schilderijen, maar hij heeft ook muurschilderingen, tekeningen en collages vervaardigd. Diverse daarvan zijn tentoongesteld in het Secessionsgebouw. Klimt is veel geroemd voor het gebruik van goud in zijn schilderijen. Dit is ook zichtbaar in het hiernaast afgebeelde schilderij uit 1901, Judith I.

De ongenaakbare wrede vrouw die hier is afgebeeld is kenmerkend voor de stijl van Klimt. Enerzijds beeldt hij vrouwen flatteuzer af dan ze in werkelijkheid zijn. Anderzijds ontneemt hij hen tegelijkertijd het vrouwelijke en moederlijke. Een ander zeer beroemd schilderij is 'De kus', waarin een grote man, gekleed in een zeer opzichtige kamerjas, een vrouw innig omhelst.

Lijst van werken (selectie)[bewerken]

  • De Muziek (München, Neue Pinakothek), 1895, olieverf op doek, 37 × 44,5 cm
  • Pallas Athene (Wien Museum), 1898, olieverf op doek, 75 × 75 cm
  • Portret van Sonja Knips (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1898, olieverf op doek, 145 × 145 cm
  • Nuda Veritas (Wenen, Österreichisches Theatermuseum), 1899, olieverf op doek, 252 × 55,2 cm
  • Portret van Serena Lederer, 1899, olieverf op doek, 188 × 83 cm, Kunstmuseum Basel
  • Judith I, 1901, olie op doek, 84 × 42 cm, Österreichische Galerie Belvedere, Wenen
  • Goldfische (Museum Solothurn), 1901/02, Öl auf Leinwand, 181 × 66,5 cm
  • Beethoven-Fries (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere, als Leihgabe im Wiener Secessionsgebäude), 1902, 73 m² grote muurschildering
  • Stoclet-Fries (Brussel, Eetzaal van Palais Stoclet; Wenen, Werktekeningen in Museum für angewandte Kunst (Wien)|Museums für angewandte Kunst), vanaf 1905
  • Portret van Emilie Flöge (Wenen Museum), 1902, olieverf op doek, 181 × 84 cm
  • Buchenhain (Dresden, Gemäldegalerie), 1902, olieverf op doek, 100 × 100 cm
  • Das Leben ein Kampf (Der goldene Ritter) (Nagoya, Aichi Prefectural Museum of Art), 1903, olieverf op doek, 100 × 100 cm
  • Aufsteigendes Gewitter (Wenen, Leopold Museum), 1903, olieverf op doek, 100 × 100 cm
  • Die Hoffnung (Ottawa, National Gallery of Canada), 1903, olieverf op doek, 181 × 67 cm
  • Portret van Hermine Gallia (Londen, National Gallery), 1904, olieverf op doek, 170,5 × 96,5 cm
  • Wasserschlangen (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1904–07, Tempera/Aquarel op pergament, 50 × 20 cm
  • Die drei Lebensalter (Rome, Galleria Nazionale d`Arte Moderna), 1905, olieverf op doek, 180 × 180 cm
  • Portret van Margarethe Stonborough-Wittgenstein (München, Neue Pinakothek), 1905, olieverf op doek, 180 × 90 cm
  • Bauerngarten mit Sonnenblumen (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1905/06, olieverf op doek, 110 × 100 cm
  • Portret van Fritza Riedler (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1906, olieverf op doek , 153 × 133 cm
  • De kus, 1907-1908, 180 × 180 cm, Galerie Belvedere, Wenen
  • Hope, II, 1907-08, olie, goud en platina op doek, 43½ × 43½ inch (110,5 × 110,5cm)
  • Portret van Adèle Bloch-Bauer I, 1904-07, 138 × 138 cm, sinds juni 2006 in de Neue Galerie for German and Austrian Art, New York City
  • Mohnblumenwiese (Wien, Österreichische Galerie Belvedere), 1907, olieverf op doek, 110 × 110 cm
  • Dood en leven (Wenen, Leopold Museum), 1908–11, olieverf op doek, 178 × 198 cm
  • Salome (Judit II) (Venetië, Galleria d`Arte Moderna), 1909, olieverf op doek, 178 × 46 cm
  • The Tree of Life, 1909
  • Blühendes Feld (Pittsburgh, Museum of Art), 1909, olieverf op doek, 100,5 × 100,5 cm
  • Het park (New York, Museum of Modern Art), 1909/10, olieverf op doek, 110,5 × 110,5 cm
  • Kasteel Kammer aan de Attersee (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1910, olieverf op doek, 110 × 110 cm
  • Boerderij in Buchberg (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1911/12, olieverf op doek, 110 × 110 cm
  • Appelboom I (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1912, olieverf op doek, 110 × 110 cm
  • Allee zum Schloss Kammer (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1912, olieverf op doek, 110 × 110 cm
  • Adele Bloch-Bauer II., 1912, olieverf op doek, sinds 2006 in privéverzameling
  • Die Jungfrau (Praag, Národni Galerie v Praze), 1912-13, olieverf op doek, 190 × 200 cm
  • De danser, 1916-18, olie op doek, privécollectie, New York City* Kerk in Unterach am Attersee (Graz, Sammlung Fritz Böck), 1916, olieverf op doek
  • Portret van Friederike Maria Beer (Tel-Aviv, Museum of Art), 1916, olieverf op doek, 168 × 130 cm
  • Adam en Eva (Wenen, Österreichische Galerie Belvedere), 1917/18, olieverf op doek, 173 × 60 cm
  • Portret van Johanna Staude (Wien, Österreichische Galerie Belvedere), 1917/18, olieverf op doek, 78 × 50 cm
  • Baby (Privébezit), 1917/18, olieverf op doek, 110 × 110 cm
  • Portret van Johanna Staude, 1917-1918, olieverf op doek, 70 × 50 cm, Wenen, Österreichische Galerie Belvedere
  • Medicijnen, ontwerpvoor de aula van de universiteit van Wenen(vernietigd in WO II, 1945, ca. 1888,particuliere collectie
  • Vijandige krachten 1902, Sezession gebouw, Wenen.
  • Portret van Anna Bloch-Bauer, 1907, Neue Galerie, New York.

In 2006 kreeg de Amerikaanse Maria Altman vijf schilderijen terug die in de Tweede Wereldoorlog door de nazi's werden geconfisqueerd. Zij heeft ze aangeboden aan het Belvedèremuseum in Wenen, maar die heeft ze afgewezen in verband met de hoge prijs. Vier andere schilderijen zullen worden verkocht bij veilinghuis Christie's.

Werk in openbare collecties (selectie)[bewerken]

Tentoonstellingen (selectie)[bewerken]

Bibliografie[bewerken]

Clair, Jean, Vienne, 1880-1938, l'Apocalypse joyeuse, tentoonstellingscatalogus Centre Pompidou, 1986, Parijs. Insel Hombroig, Duitsland

Galerij[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen en referenties[bewerken]

  1. [1]
  2. [2]
  3. | Lyrische Lijnen. Klimt, Kokoschka en Schiele
  4. | Gustav Klimt and the Kunstschau 1908
  5. [3]
  6. | Toorop in Wenen: Inspiratie voor Klimt