Van de Werve

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De familie van de Werve is een oud, adellijk Belgisch geslacht, afkomstig uit Antwerpen. Ze is een van de oudste, nog bestaande adellijke families uit Antwerpen.

Geschiedenis[bewerken]

Philippe van de Werve en zijn familie geschilderd door Pieter Thijs (een leerling van van Dijck)

In 1225 kwam een zekere Willelmus de Littore in de annalen tevoorschijn, wethouder van Antwerpen, die dan gebruik maakte van een scabinal zegel met drie visgraten. Men vindt zijn spoor op andere perkamenten van dezelfde tijdperk terug waar hij met Willelmus de Werve ondertekende. Het gaat hier meer dan waarschijnlijk over een voorouder van de huidige van de Werve van wie de onafgebroken afstamming teruggaat tot Jan van de Werve, wethouder eveneens, die in 1299 werd aangehaald. Zijn zoon, hij ook Jan genaamd, ook als wethouder aangehaald, ontving in 1338 koning Edward III van Engeland, vergezeld door Jacob van Artevelde.

Louis-Paul van de Werve, 4de graaf van Vorselaar

Veel van de Werve's hebben belangrijke functies in de Antwerpse magistratuur vervuld. Zoals een vijftigtal wethouders, een twintigtal burgemeesters (zie:Lijst van burgemeesters van Antwerpen), verschillende Ammans, of nog verschillende markgraven van het land van Rijen, en enkele gouverneurs.

Tegenwoordig is de familie in 3 verschillende takken verdeeld die allemaal van dezelfde voorouder stammen: Louis-Paul van de Werve, graaf van Vorsselaer (1791-1850):

  • de van de Werve de Vorsselaer
  • de van de Werve de Schilde
  • en de van de Werve d'Immerseel

Het hoofd van de familie draagt een grafelijke titel, de andere leden dragen het predicaat van jonkheer.

Titels[bewerken]

De vertegenwoordigers van de familie hebben meerdere keren, sinds de 13de eeuw, de persoonlijke titel van ridder gedragen. Ze waren heren van vele heerlijkheden. Ze dragen de volgende erfelijke titels (of hebben deze gedragen):

Wapenschild[bewerken]

Blason famille Van de Werve.svg

De wapens van de familie van de Werve zijn dezelfde als die van de gemeentes van Vorselaar, Schilde, Lichtaart en Rielen, namelijk gevierendeeld:

  • 1 en 4 met zwarte lopende everzwijn op gouden achtergrond
  • 2 en 3 met drie witte visgraten op een zwarte achtergrond.[1]

Enkele familieleden[bewerken]

  • Nicolas van de Werve "de Oude" (1350-1431)

Hij was de zoon van Jean van de Werve en Claire van Wijneghem. Hij huwde de eerste keer met Marie van Duffel, dochter van Hendrik en Agnès, dame van Tielen en Gierle. Een tweede maal huwde hij met Catherine van Wilre, dochter van Arnold van Wilre, vertegenwoordiger van een belangrijke familie van het Leuvense patriciaat, en van Kristen van Meldert. Uit dit laatste huwelijk kwamen een tiental kinderen die de toekomstige takken vormden - van Hovorst; van Vordensteyn en Westkerke; van Giessen-Oudekerke en van Schilde.

Het is waarschijnlijk rond 1400 dat Nicolas van de Werve leenhouder van Hovorst onder Viersel werd (het tegenwoordige Zandhoven sinds de fusie van de gemeenten). Hij liet er een kasteel bouwen. Hovorst was een belangrijk domein waarvan verschillende bij-domeinen afhingen. Door patente brieven van 13 mei 1414, zal Nicolas van de Werve door de hertog van Brabant (Antoon van Bourgondië) als vertrouweling aangesteld worden om het domein van Hovorst in zijn afwezigheid te beheren en de eed van trouw van vazallen te ontvangen die van bovenvermelde domein afhangen.

Jacques van de Werve

Van 1404 tot 1406 werd hij rentmeester van de stad Antwerpen. Hij hernieuwde ook zesmaal zijn mandaat van burgemeester van Antwerpen. En hij werd ook raadsheer van de vier opeenvolgende hertogen van Brabant, Antoon, Jan IV, Filips van Saint-Pol en Filips de Goede.

  • Jacques van de Werve, baron van Schilde (1793-1866)

Hij was de zoon van baron Philippe en Marie-Louise della Faille. Hij huwde in 1843 in Parijs met Charlotte de Cossé-Brissac, dochter van de graaf Désiré-Thimoléon de Cossé-Brissac, die zelf een zoon was van de hertog van Brissac en van Anne-Charlotte de Montmorency-Tancarville, prinses van Robech. De baron was kamerheer van koning Willem I

  • Henri, baron van de Werve en van Schilde
Henri van de Werve

Hij was de zoon van baron Jacques en Charlotte de Cossé-Brissac. Hij huwde te Parijs in 1866 met Jeanne de Béthisy, dochter van de markies Alfred-Gaston de Béthisy, oude pair van Frankrijk, en van Bernadinne de l'Espinne. Hij was burgemeester van zijn gemeente Schilde gedurende 52 jaar, en dit tot zijn dood in 1924.

  • Gaston, baron van de Werve en van Schilde (1867-1923)
zie het hoofdartikel Gaston van de Werve de Schilde

Hij was de zoon van baron Henri en Jeanne de Béthisy. Hij huwde in 1890 te Lombise met Françoise de la Boëssière-Thiennes, dochter van de markies Gaétan en van de gravin Louise de Lannoye.

In 1893 werd hij lid van de provincieraad voor het kanton Zandhoven. In 1912 werd hij gouverneur van de provincie Antwerpen.

In augustus 1914 viel Duitsland België binnen en de Zivilverwaltung onthief hem van zijn functies. Hij was verplicht in zijn hotel te blijven. Verboden zijn macht te beoefenen, maakte de baron van zijn hotel een haard van patriottisch verzet en hulp. Na de oorlog hernam hij zijn functie als gouverneur.

In deze jaren van wederopbouw van de stad die zo door de oorlogsomstandigheden werd beproefd, waren de activiteiten van de gouverneur aanzienlijk. Hij zat elke patriottische manifestatie die hij bijwoonde voor en bestudeerde met de grootste zorg de grote vraagstukken van provinciaal belang.

Zijn redevoeringen bij de opening van de zittingen van provincieraad zijn lijsten van vruchtbare ideeën en nuttige projecten: annexatie van de linkeroever van de Schelde en aanpassing van de Polder van Borgerweert, elektrificatie van de provincie, veralgemeende instelling van de verdeling van het water en riolering, de organisatie van het beroeps- en landbouwonderwijs, verbetering van het beheer van de wegen en de kanalen, verwerving van het Rivierenhof, enz. Hij zat eveneens de organisatie van de Olympische Zomerspelen in Antwerpen in 1920 voor.

Gaston van de Werve-van Schilde[2] overleed op 18 augustus 1923 aan een hersenbloeding. Het overlijden van een provinciegouverneur in functie vereiste een nationale begrafenis. Die vond plaats op 23 augustus 1923 in de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal van Antwerpen.

  • Graaf Léon A.M.J.G. van de Werve de Vorsselaer († Dalfsen, 3 februari 1945) was vlieger in de Tweede Wereldoorlog. Wegens zijn moedig optreden tijdens vluchten boven bezet Nederland werd hij in 1950 postuum onderscheiden met het Vliegerkruis.

Externe links[bewerken]

Voetnoten[bewerken]

  1. Wapen van het geslacht Van de Werve
  2. Beeld van Gaston van de Werve-van Schilde