Leuven

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken

Voor het historische gebied, zie Graafschap Leuven.

Leuven

Stad in België

ligging van de stad Leuven in de provincie Vlaams-Brabant
en in het arrondissement Leuven.

Geografie

Oppervlakte
– Landbouwgronden
– Bossen
– Bebouwde gr.
– Andere

56,63 km² (2005)
30,69%
12,95%
51,95%
4,40%

Bevolking (Bron: NIS)

Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid

92.704 (01/01/2008)
49,55%
50,45%
1.637 inw./km²

Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder

(01/01/2008)
17,39%
66,18%
16,43%

Buitenlanders

11,74% (01/01/2008)

Politiek en bestuur

Burgemeester

Louis Tobback (sp.a-spirit)

Bestuur

sp.a-spirit, CD&V/N-VA

Zetels
sp.a-spirit
CD&V/N-VA
Vlaams Belang
Groen!
Open VLD
N-VA

45
19
12
5
4
4
1

Economie

Gemiddeld inkomen

16.814 euro/inw. (2006)

Werkloosheidsgraad

6,35% ( jan. 2009)

Overige informatie

Postcode
3000
3001
3010
3012
3018

Deelgemeente
Leuven
Heverlee
Kessel-Lo
Wilsele
Wijgmaal

016

24062

België

Leuven (Frans: Louvain) is een stad en gemeente in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. Ze is de centraal gelegen hoofdstad van deze provincie en tevens de hoofdplaats van het bestuurlijke en gerechtelijke arrondissement Leuven. Leuven heeft een oppervlakte van 5663 ha en telt ruim 90.000 inwoners.

Leuven is onder meer bekend als vestigingsplaats van de K.U.Leuven, de oudste universiteit in de Lage Landen, de multinational AB InBev (historisch Brouwerij Artois, naderhand ook nog Interbrew en InBev geheten), de Boerenbond en het universitair ziekenhuis Gasthuisberg.

Wegens de eeuwenlange aanwezigheid van de brouwerij Artois en het studentenleven wordt Leuven ook wel de bierhoofdstad van Vlaanderen/België genoemd.

[bewerken] Geschiedenis

Zie Geschiedenis van Leuven voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

[bewerken] Vlag en wapenspreuk

De Leuvense vlag bestaat uit drie horizontale banden: rood, wit en rood. Volgens de legende zou dit verwijzen naar de slag tegen de Vikingen in 891. Arnulf van Karinthië bracht de Vikingen toen een verpletterende nederlaag toe. Tijdens de veldslag zou er zoveel bloed gevloeid hebben dat de twee oevers van de Dijle rood kleurden (de twee rode banden), waartussen de Dijle stroomde (de witte band). In werkelijkheid draagt de Leuvense vlag de kleuren van Neder-Lotharingen en is heraldisch niet ouder dan de 13e eeuw.

De wapenspreuk van Leuven luidt: "Loven boven, altijd God loven."

[bewerken] Naam en bijnamen

De naam Leuven wordt het eerst teruggevonden in het jaar 884 als Luvanium in de Annales Vedastini. De naam klimt op tot de prehistorische taal die in onze gewesten gesproken werd vóór de germanisering (2e eeuw v.C.). In aansluiting bij Caesar mag men deze taal 'Belgisch' noemen. In het 'Belgisch' werden nederzettingsnamen doorgaans met behulp van het suffix -iom, afgeleid van persoonsnamen. Leuven is daarvan een mooi voorbeeld. De naam klimt op tot Lubaniom, hetgeen afgeleid is van de persoonsnaam Lubanios die betekent "de geliefde". Deze is op zijn beurt afgeleid van de indo-europese wortel leubh-, "liefhebben".
De bijnamen van de Leuvenaars zijn Pietermannen en koeienschieters. De eerste naam verwijst naar de inwoners van de oudste parochie (Sint-Pieter) en de tweede bijnaam verwijst naar het historische feit van 1691 toen de inwoners van Leuven op een nacht het vuur op verdachte gestalten openden. De Leuvenaars werden op dat moment belegerd door de Fransen en waren in de waan dat ze op vijandige soldaten schoten. De volgende morgen bleek echter dat ze een kudde koeien beschoten hadden.

[bewerken] Kernen

Leuven bestaat sinds 1 januari 1977 uit volgende deelgemeenten: Heverlee, Leuven, Kessel-Lo en Wilsele. De woonkern Wijgmaal werd van Herent overgenomen, ook werden gedeeltes van de vroegere gemeenten Korbeek-Lo en Haasrode bij Leuven gevoegd.

Deelgemeente	Oppervlakte (km²)	Bevolking (31/12/2007)	Dichtheid (inw./km²)
Leuven	5,52	30.283	5486
Heverlee	21,60	21.721	1006
Kessel-Lo	16,06	27.755	1728
Wijgmaal	4,59	3.519	767
Wilsele	8,86	9.454	1067

Bron: Jaarverslag bevolking Stad Leuven

[bewerken] Demografische ontwikkeling

Bronnen: NIS en Stad Leuven - Opm: 1806 t/m 1970=volkstellingen; vanaf 1977= inwonertal per 1 januari;
1977: aanhechting van Heverlee, Kessel-Lo, Wilsele, het gehucht Wijgmaal van Herent en gebiedsdelen van Korbeek-Lo en Haasrode

[bewerken] Bezienswaardigheden

Het stadhuis

Groot Begijnhof

Collegiale Sint-Pieterskerk

Zie Bezienswaardigheden van Leuven voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Leuven kent tal van bezienswaardigheden (zie ook foto's onderaan het artikel):

Het stadhuis
De Grote Markt
Het Martelarenplein
De collegiale Sint-Pieterskerk in Brabantse hooggotiek (1425–ca. 1500)
Het Tafelrond, het derde gotische gebouw op de Grote Markt
Het Fonske, een standbeeld op het Fochplein
De Fiere Margriet (een standbeeld)
De Lakenhal (1317–1345)
De Sint-Michielskerk (1650–1666)
De hooggotische Sint-Kwintenskerk
De Universiteitsbibliotheek (1921–1929) op het Ladeuzeplein
De Bondgenotenlaan en de Diestsestraat
De Onze-Lieve-Vrouw-ten-Predikherenkerk
De Sint-Jacobskerk
Het Groot Begijnhof
Het Klein Begijnhof
Het Arenbergkasteel
De Hortus Botanicus Lovaniensis, beter bekend als de Kruidtuin
De stadsbibliotheek Tweebronnen
De Sint-Geertruikerk
De Abdij Keizersberg
Verschillende colleges uit verschillende tijdperken (o.a. Iers College, Amerikaans College, Collegium Trilingue)
De Oude Markt
Tal van religieuze (o.a. kerken) en profane bouwwerken
Het Jezuïetenklooster
Het station
Het huis Guy Morillon
De Abdij van 't Park
Het Sint-Donatuspark

[bewerken] Vertier

[bewerken] Winkelen

De Diestsestraat en de Bondgenotenlaan zijn de belangrijkste winkelstraten in het centrum van Leuven. Ook in de Tiensestraat en de Mechelsestraat bevinden zich grote concentraties van winkels. Zowel de Diestse- als de Mechelsestraat zijn volledig verkeersarm. Momenteel liggen plannen ter discussie om ook een gedeelte van de Tiensestraat verkeersarm te maken.

[bewerken] Markten

Op vrijdag van 7.00 tot 13.00 uur: warenmarkt op het Monseigneur Ladeuzeplein en Herbert Hooverplein en bloemenmarkt in de Brusselsestraat.

Op zaterdag van 9.00 tot 18.00 uur: antiek- en rommelmarkt op het Mathieu de Layensplein en de Mechelsestraat en bloemenmarkt in de Brusselsestraat.

In december is er een kerstmarkt op het Monseigneur Ladeuzeplein en het Hooverplein.

[bewerken] Uitgaansleven

Leuven is internationaal bekend om zijn uitgaansleven. Er zijn zeer veel uitgaansgelegenheden in de stad, overwegend cafés. De Oude Markt van Leuven wordt, vanwege zijn aaneenschakeling van kroegen, ook wel De Langste Toog van Europa genoemd. De beste avonden om een stapje in de wereld te zetten zijn donderdagavond (wegens het bruisende studentenleven) en vrijdag -en zaterdagavond.

[bewerken] Museum M

Op zondag 20 september 2009 openden de Belgische prinses Mathilde en de Nederlandse prinses Máxima het museum M in de binnenstad van Leuven. Het museum met een totale oppervlakte van 13.500 m2 beschikt over een eigen collectie van circa 46.000 werken.

[bewerken] Evenementen

Er worden verschillende jaarlijkse evenementen georganiseerd in Leuven, waaronder:

Afrika Filmfestival (jaarlijks, april-mei)
Holebifilmfestival (jaarlijks, november)
Leuvens Wereldfeest (jaarlijks, eind mei of begin juni)
Sint-Michielskerk (Leuven): De twaalf weken van Sint-Michiel (jaarlijks, april tot juni): multidisciplinair cultuurevenement
Docville: Internationaal Documentaire Film Festival (begin mei, jaarlijks)
Terrasfilms: Gratis openlucht filmfestival, projecties op 2 grote schermen in het STUK (maand juni, jaarlijks)
Beleuvenissen: Muziekfestival op elke vrijdag van de maand juli.
Vlaanderen Zingt: Samenzangspektakel /massa-karaoke op de laatste zaterdag van de maand juli.
Marktrock: Een van de grootste stedelijke muziekfestivals van Europa met nationale en internationale artiesten. Normaliter midden augustus (weekend).
Hapje-Tapje: eet- en drinkfestival in het centrum van Leuven (Grote Markt, Oude Markt, Muntstraat, 's Meiersstraat, Hogeschoolplein, Naamsestraat, ...) (jaarlijks, eerste zondag van augustus)
Leuven Kermis: drie weken in september.
Jaarmarkt op de eerste maandag van Leuven Kermis
GP Jef Scherens: Een jaarlijke wielerwedstrijd die begin september wordt gereden.
Atletiekmeeting voor Mon: atletiekwedstrijd
Eindejaarscorrida: Jaarlijkse stratenloop eind december
Internationaal Kortfilmfestival Leuven (begin december, jaarlijks)
Leuven in Scène (Leuven in Scène 2003, Leuven in Scène 2006, Leuven in Scène 2008)
Paasfeesten Leuven: folklore festival met internationale groepen, tijdens het Paasweekend.
Music For Life: benefietactie van Studio Brussel op het Martelarenplein; vond in 2006 en 2007 rond eind december plaats.

[bewerken] Verkeer en vervoer

[bewerken] Wegen

Ten zuiden van Leuven passeert de A3/E40 Brussel - Luik. Langs de noordwestelijke rand van de stad loopt de A2/E314 Leuven - Lummen - Nederland, dewelke aansluit op de A3/E40 aan het knooppunt Heverlee, net ten zuidwesten van Leuven. Rond het stadscentrum loopt de R23. Verschillende grote gewestwegen doen ook de stad aan, zoals de N2, van Brussel richting Limburg en Nederland, de N3, van Brussel richting Luik, of de N26 naar Mechelen.

[bewerken] Spoorwegen

Het station Leuven ligt langs de spoorlijnen 35 (Leuven - Aarschot - Hasselt), 36 (Brussel - Luik), 36N (Schaarbeek - Leuven), 53 (Schellebelle - Leuven) en 139 (Leuven - Ottignies). In Bierbeek, iets ten zuidoosten van Leuven, begint ook de HSL 2, de hogesnelheidslijn richting Luik, langs de A3/E40.

[bewerken] Openbaar vervoer

Het openbaar vervoer in Leuven bestaat uit een busnetwerk geëxploiteerd door Vlaamse Vervoermaatschappij De Lijn, aangevuld met twee buslijn geëxploiteerd door de TEC. Het netwerk bestaat in zijn totaliteit uit 37 reguliere lijnen, 15 schoollijnen en 2 marktlijnen. In Kessel-Lo worden een aantal haltes ook bediend door een belbus. Op vrijdag- en zaterdagnacht is er een nachtnet bestaande uit 12 lijnen.

[bewerken] Onderwijs

Katholieke Universiteit Leuven
Groep T Hogeschool
Katholieke Hogeschool Leuven
Lemmensinstituut
Evangelische Theologische Faculteit Leuven
Heilige-Drievuldigheidscollege
Sint-Franciscusinstituut voor Verpleegkunde
Miniemeninstituut
Vrije Technische School Leuven
Vrije Middenschool Leuven
Sint-Jozefinstituut
Paridaensinstituut
Mater Dei-Instituut
Sancta-Maria-Instituut
Don Bosco Groenveld
Heilig Hartinstituut
De Wijnpers
Koninklijk Atheneum 1 "Redingenhof"
Koninklijk Atheneum 2 "Ring"
Middenschool I van het Gemeenschapsonderwijs
Middenschool II van het Gemeenschapsonderwijs
Lemmensinstituut Secundair Onderwijs
Sint-Pieterscollege
Sint-Albertuscollege
Vrije school De Zonnewijzer (steinerpedagogie)

[bewerken] Politiek

Het schepencollege van Leuven wordt voorgezeten door burgemeester Louis Tobback (sp.a). De meerderheid wordt gevormd door sp.a, spirit, CD&V en N-VA. Het schepencollege is als volgt samengesteld:

Naam	Partij	Functie	Bevoegdheden
Louis Tobback	sp.a	Burgemeester
Jaak Brepoels	sp.a	Eerste schepen	Wonen, Vastgoed, Economie en Werk
Karin Brouwers	CD&V	Tweede schepen	Ruimtelijke ordening en Jeugd
Dirk Robbeets	sp.a	Derde schepen	Openbare werken
Dirk Vansina	CD&V	Vierde schepen	Financiën, Burgerzaken, Monumentenzorg, Feestelijkheden en Toerisme
Denise Vandevoort	sp.a	Vijfde schepen	Cultuur, Sociale zaken, Gelijke kansen en Studentenzaken
Myriam Fannes	sp.a	Zesde schepen	Senioren, Stadsreiniging, Openbaar groen en Begraafplaatsen
Mohamed Ridouani	spirit	Zevende schepen	Personeelszaken, Onderwijs, Duurzame ontwikkeling en Diversiteit
Els Van Hoof	CD&V	Achtste schepen	Communicatie Sport, Handel en Landbouw

Voordien waren er de burgemeesters Charles de Luesemans (lib.), Ferdinand d'Udekem de Guertechin (lib.), Henri Peemans (lib.), Vital Decoster (lib.), Raoul Claes (lib.), Alfred Vansina (1977-1994) (CVP),

[bewerken] Bekende Leuvenaars

Personen die in Leuven geboren of gestorven zijn of geruime tijd in Leuven verbleven hebben.

[bewerken] Bekende Leuvense kunstenaars

Deze kunstenaars zijn/waren voor lange tijd in Leuven gevestigd en deden er hun inspiratie op:

[bewerken] Zustersteden

Zusterstad	Land
's-Hertogenbosch	Nederland
Rennes	Frankrijk
Lüdenscheid	Duitsland
Krakau	Polen

Naast deze zustersteden worden er ook vriendschapsbanden met steden in diverse landen onderhouden. Een officieel vriendschapspact werd met Tainan (Taiwan) en Stellenbosch (Zuid-Afrika) afgesloten. Tenslotte is er sinds 1989 het adoptiedorp Cristian (Roemenië) en wordt er informatie verspreid over, en de coördinatie verzekerd van, de hulpacties die het stadsbestuur op het getouw zet of waaraan de stad participeert.

[bewerken] Zie ook

De 7 wonderen van Leuven
De legende van het Fiere Margrietje

[bewerken] Foto's

Gotische stadhuis	Grote Markt	Universiteitsbibliotheek op het Ladeuzeplein	Oude Markt bij nacht
Oude Markt overdag	Groot Begijnhof	Station Leuven	Klein Begijnhof in de buurt van de Sint-Geertruikerk