Bassie & Adriaan: De Plaaggeest

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Jump to search
Bassie & Adriaan
De Plaaggeest
Genre Kinderserie
Speelduur 23 minuten per afl. (totaal 138 min)
Bedenker Aad van Toor
Bas van Toor
Hoofdrollen Aad van Toor
Bas van Toor
Jaap Stobbe
Johan Sirag
Lidia Oosthoek
Jan Anne Drenth
Roland Wagner Jr.
Regie Guus Verstraete jr.
Scenario Aad van Toor
Bas van Toor
Jaap Stobbe
Montage Rob Klein
Muziek Aad van Toor
Bas van Toor
Rinus van Galen
Land van oorsprong Vlag van Nederland Nederland
Taal Nederlands
Productie
Producent Joop van den Ende
Jaap Stobbe
Uitzendingen
Start 10 januari 1978[1]
Einde 4 april 1978
Afleveringen 7 (later geknipt naar 6)
Netwerk of omroep TROS
Website
(en) IMDb-profiel
Portaal  Portaalicoon   Televisie

Bassie & Adriaan: De Plaaggeest (Originele titel: De avonturen van Bassie en Adriaan) (1978) is de eerste televisieserie van Bassie en Adriaan.

Achtergrond[bewerken]

Eenmaal terug in Nederland als The Crocksons trad Bas van Toor op als clown Bassie tijdens de landelijke tv-intocht van Sinterklaas in 1975 met Rob de Nijs. Dit viel in de smaak bij de kinderen. Aad van Toor: "Er zat een liedje in die uitzending Alles is voor Bassie. Dagen later nog hoorde je de kinderen het op straat zingen. Het sloeg aan. We hadden al eens vaker aan een tv-serie gedacht. Maar toen zijn we het verder gaan uitwerken. Het idee om zoiets ooit eens te doen, hadden we al jaren."[2] Toen ontstond het verhaal over een 'domme, maar niet slimme' clown en acrobaat die zich verslapen en het circus kwijtraken.

Producent Joop van den Ende vond (volgens zijn biografie) het voorstel van Bas en Aad van Toor om een televisieserie te maken als Bassie en Adriaan een gouden idee, naar het voorbeeld van de Kamés - ook een acrobatenduo dat een paar jaar eerder, als Peppi en Kokki, met groot succes voor kinderen was gaan werken. Hij gaf Jaap Stobbe de opdracht om een draaiboek te maken voor een proefaflevering, gebaseerd op het script van Bas en Aad van Toor. Deze aflevering werd in augustus 1976 opgenomen. Na vijf opnamedagen was de proefaflevering klaar en begon het monteren.

TROS-functionaris Cees den Daas was echter nog niet overtuigd van de aflevering toen deze werd aangeboden en wilde nog een spannend element. Dit werd uiteindelijk de Plaaggeest naar idee van Jaap Stobbe zelf, hoewel Bas en Aad zelf tegen dit karakter waren om te verwerken in de televisieserie. Hiernaast bedacht Jaap Stobbe ook het karakter Douwe. De laatste opnames vonden plaats in juni 1977. Oorspronkelijk was het idee dat de serie vanaf begin 1977 bestaand uit zes afleveringen al werd uitgezonden, maar dit ging niet door omdat het script herschreven moest worden. Uiteindelijk worden het zeven afleveringen vanaf 10 januari 1978 bij de TROS op Nederland 2 om 19:04.

De serie werd in zijn originele vorm in 1979 en 1985 door de TROS herhaald. Toen Bas en Aad van Toor de rechten van de serie kochten in 1993 was het in eerste instantie de bedoeling deze niet meer te vertonen, omdat ze enkele fragmenten in de serie verwerkt zagen die hen absoluut niet aanspraken.[3] Uiteindelijk kreeg de serie in 1996 een nabewerking en werd opnieuw uitgebracht wegens het 20-jarig jubileum van het duo. In 2002 werd het originele film en geluidsmateriaal opgepoetst, digitaal geremasterd, en uitgebracht op dvd met deels nieuwe muziekarrangementen.

Verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

Bassie en Adriaan, een clown en een acrobaat die bij het circus werken, worden veel te laat wakker doordat Bassie de wekker niet heeft gezet, en missen daarom het vertrek van het circus: ze zitten zonder baan. Bassie en Adriaan wonen in een caravan en hebben verder geen vaste baan, dus gaan ze daar naar op zoek.

Ze proberen verschillende baantjes uit, van bakker tot ober. Eigenlijk zou dit wel moeten slagen, alleen worden ze lastiggevallen door een zekere plaaggeest. Deze pestkop, die altijd gekleed gaat in een zwarte mantel en een op een nar gebaseerd masker, laat alles in het honderd lopen zodat Bassie en Adriaan overal worden ontslagen, en ze nog steeds zonder werk zitten. Ze raken zelfs de caravan en de auto kwijt door deze plaaggeest. Gelukkig voor de twee hebben ze nog hun vriend Douwe, die net als de plaaggeest overal opduikt en de twee zo goed en kwaad als het kan helpt. Uiteindelijk vinden Bassie en Adriaan een nieuw circus dat hen in wil huren. Ook Douwe krijgt hier een baan.

Tijdens de serie wordt sterk gesuggereerd dat Douwe zelf de plaaggeest is. Op een gegeven moment begint Adriaan dit ook te vermoeden. Helemaal zeker is dit niet daar de plaaggeest nooit wordt ontmaskerd. Na het zien van een circusoptreden van Bassie en Adriaan besluit hij te stoppen met zijn gedrag en clown te worden. Hij gooit zijn plaaggeestkostuum weg en laat Bassie en Adriaan via een brief weten spijt te hebben van zijn daden.

Personages[bewerken]

Personage Acteur Opmerking
Bassie Bas van Toor
Adriaan Aad van Toor
Douwe Jaap Stobbe
De Plaaggeest Jaap Stobbe
Bakkersknecht Rob Hein
Schandebakker Johan Sirag
Dame bij de bakker Lidia Oosthoek
Schoolhoofd Jan Anne Drenth
Restauranteigenaar Roland Wagner Jr.
Politieagent in de haven Hans Bakelaar
Hoofdagent Willem Sibbelee Speelt in Het geheim van de sleutel en De diamant de rol van B1
Circusdirecteur Paul Meijer Speelt in Het geheim van de sleutel de rol van Boevenbaas
Jongen die kleding Plaaggeest vindt Daniël van Toor zoon Aad van Toor
Jongen met lachzak bij lift Daniël van Toor
Kassameisje bij circus Liesbeth van Toor dochter Bas van Toor

Afleveringen[bewerken]

Titel Eerste uitzenddatum Nederland Opmerking
0 Pilot 1976 Nooit uitgezonden. Bevat niet het personage Plaaggeest.
1 De bakker 10 januari 1978
2 De school 24 januari 1978
3 De garage 7 februari 1978
4 Vrachtwagenchauffeurs 21 februari 1978
5 Het politiebureau 7 maart 1978
6 Het restaurant 21 maart 1978
7 Het circus 4 april 1978

Later zijn de afleveringen in de (na)bewerking opnieuw gemonteerd.

1 Bij de bakker
2 Naar school
3 In de garage
4 In de haven
5 In het restaurant
6 Terug in het circus

Liedjes[bewerken]

Tekst en muziek: Aad van Toor, Bas van Toor en Rinus van Galen

  1. Naar het Circus
  2. Het Bakkerslied
  3. ABC het Alfabet
  4. Acrobatenlied
  5. Garagelied
  6. De vrachtwagenchauffeur
  7. Bassie als Toreador
  8. De Kraanmachinist
  9. Zijn wij bij de politie?
  10. Opgeruimd staat netjes
  11. Engelse les
  12. De eenzame clown blues
  13. Terug in het Circus

Achtergrondmuziek[bewerken]

In 1996 kreeg de serie een nabewerking en werd er muziek toegevoegd aan scènes waar oorspronkelijk geen muziek in voor kwam. Deze muziek is afkomstig van de latere series (voornamelijk De reis vol verrassingen uit 1994) en is gecomponeerd door Aad Klaris. Tijdens de digitale nabewerking in 2002 zijn deze nummers weer verwijderd en vervangen door muziek dat in 1997 is gecomponeerd door Aad van Toor en Bert Smorenburg voor de series De geheimzinnige opdracht en De reis vol verrassingen. De nummers zijn te beluisteren via:

  • De cd Bassie en Adriaan Original Soundtrack Album uit 2004.
  • Het Bassie en Adriaan Original Soundtrack Album deel 2 uit 2013.

Uitgave[bewerken]

Jaar Uitgever Medium Opmerking
1981 Video Media VHS In drie delen opgesplitst. Het eerste deel bevat een foto met Bassie en Adriaan voor het circus, de tweede in de school, de derde Bassie met twee kinderen. Alleen deze uitgave bevat het oorspronkelijke einde en een shot van Bassie zonder clownsneus.
1986 Penta Video VHS In twee delen opgesplitst met op de voorkant twee aparte foto's, één van Bassie en één van Adriaan.
1987/1988 Penta Video VHS In drie delen opgesplitst. Op de kaft zijn Bassie en Adriaan te zien met verschillende feestartikelen. Bij een latere uitgave is deel 2 veranderd in "Bassie en Adriaan zien spoken". In deze periode werd de serie ook in drie delen door Penta Video uitgebracht in samenwerking met Weton-Wesgram (Kidstuff). Dit bleek later een illegale uitgave te zijn.
1996 Arcade VHS Wegens het 20 jaar bestaan van de eerste opnames. Eerst als twee losse videobanden, kort daarop als dubbelbox uitgebracht. Bij deze uitgave is muziek van Aad Klaris toegevoegd uit de latere series. Er ontbreekt een fragment (dvd 2:07:19- 2:08:21) als ze in de Stadsgehoorzaal zijn.
  • Het Verdwenen Circus (titel video-uitgave 1996)
  • Op Zoek Naar Het Circus (titel video-uitgave 1996)
2000 Arcade VHS Heruitgave dubbelbox 1996. Nu wegens het 25-jaar-jubileum, nieuwe cover.
2002 Bridge Entertainment dvd Eén disc met de volledige serie, digitaal opgeknapt, en naast de oorspronkelijke muziek is er muziek van Bert Smorenburg toegevoegd die de muziek van Klaris vervangt.
2002 Bridge Entertainment VHS Heruitgave van de banden uit 1996 als twee losse delen, de cover is dezelfde als de dvd versie uit 2002 (deel 1 groen, deel 2 oranje).
2004 Bridge Entertainment VHS Heruitgave dvd versie 2002 op één videoband.
2006 Bridge Entertainment dvd Heruitgave dvd 2002 nu als twee discs, nieuwe cover.
2011 Bridge Entertainment dvd Heruitgave dvd 2002, nieuwe cover.

De dvd uitgave uit 2002 is in verschillende verzamelboxen opgenomen.

Trivia[bewerken]

  • De pilotaflevering uit 1976, zonder het personage de Plaaggeest, is ook de eerste Bassie en Adriaan aflevering uit 1978. De dialogen gerelateerd aan de Plaaggeest in de reguliere eerste aflevering zijn echter met de rest van de televisieserie in de zomer van 1977 opgenomen en er later tussen gemonteerd. Opvallend is dat hierdoor Bassie en Adriaan met hun werk bij de bakker geen last hebben van de Plaaggeest. De oplettende kijker ziet ook dat het haar van Adriaan in de stukken uit 1977 langer is, namelijk als hij voorleest uit de krant over de Plaaggeest en er aantal verdachte situaties worden getoond en als hij samen met Bassie zich heeft opgefrist na hun ontslag bij de bakker en de Plaaggeest boven op het dak van de caravan zit.
  • In het begin van de eerste aflevering rent Bassie in paniek de caravan uit en het is duidelijk dat hij niets onder zijn nachthemd aanheeft. Een aantal shots later heeft hij zijn knoopjes echter allemaal dicht en zijn wit-rood gestreepte hemd eronder aan. Ook heeft hij plots geen slaapmuts meer op en zijn de gordijnen van de caravan open. Dit dialoog is er duidelijk ook later tussen gemonteerd, gezien het langere kapsel van Adriaan. De camera blijft hiernaast medium shot, waardoor de omgeving niet te zien en alleen de caravan op de achtergrond.
  • In de oorspronkelijke uitzending is tijdens het liedje Ga je mee naar het circus een shot van Bassie te zien in de caravan zonder clownsneus, terwijl hij naar de camera zwaait.
  • De serie had een budget van 30.000 gulden.
  • De verspreking 'Stadsschouwburg' van Jaap Stobbe in het politiebureau was een echte verspreking (dvd 1:40:44).
  • In de school speelt Bassie zelf voor Plaaggeest. Hij laat net als de Plaaggeest de zaak in het honderd lopen. Dit doet hij door een spin in de jas van Adriaan te stoppen, zodat hij de oefeningen niet goed voor kan doen aan de leerlingen. Hierdoor worden ze op school ontslagen. Dit is dus niet door toedoen van de Plaaggeest, maar door Bassie zelf.
  • De stunt die Aad deed op de Euromast heeft hij ook echt gedaan zonder enkele beveiliging. Hij zat nergens aan vast. Het was echter wel op vier meter hoogte op de tweede balustrade. Bijna twee meter minder dan hij gewend was met de stoelenact van The Crocksons.
  • Het circus waar Bassie en Adriaan uiteindelijk terechtkomen, heet Circus Mikke Nie. Het circus dat zonder hen vertrekt is Circus Mariska. Het is echter wel hetzelfde circus, dat tijdens de opnamen van naam veranderde.
  • De auto waar Bassie en Adriaan in rijden is een Ruska Classica. Tijdens de opnames werden hiervan in totaal 3 gebruikt.
  • Als Bassie en Adriaan denken de Plaaggeest te horen lachen en Adriaan achter hem aan gaat in een flatgebouw gaat Adriaan rennend de trappen op, tot aan de 17e etage. Maar elke keer als ie een trap op gaat zie je door de ramen buiten de daken van de huizen, zelfs bij de 17e etage.
  • De serie is grotendeels in Vlaardingen opgenomen. De school waar Bassie en Adriaan gaan werken is tevens de oude basisschool van Aad. De school heette de Erasmusschool en bestaat inmiddels niet meer. De scène met de badkuip is opgenomen bij de Loosdrechtse Plassen.
  • De act die Bassie en Adriaan aan het einde van de serie spelen in het circus is de act waarmee Bas en Aad van Toor jarenlang optraden onder de naam The Melton Brothers. Tot begin jaren 80 deden ze dit "gooi en smijt" nummer.
  • Het politiebureau in Vlaardingen waar Bassie en Adriaan heen worden gebracht na het incident met de hijskraan, is hetzelfde politiebureau als in Het geheim van de schatkaart.
  • Bassie draagt twee verschillende pruiken in de serie.
  • Kinderen van 6 tot 8 jaar waardeerden de televisieserie met 8,2 na de oorspronkelijke uitzending. Het vergelijkbare duo Peppi en Kokki kreeg een 7,9 (Telegraaf, 14 april 1978).