Beluister (info)

Est (Gelderland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Est
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Est (Gelderland)
Est
Situering
Provincie Vlag Gelderland Gelderland
Gemeente Vlag West Betuwe West Betuwe
Coördinaten 51° 51′ NB, 5° 19′ OL
Algemeen
Oppervlakte 0,065 km²
Inwoners
(2021-01-01)
575[1]
(8.846 inw./km²)
Overig
Woonplaatscode 3359
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Est is een klein West-Betuws dorp in de Nederlandse provincie Gelderland. Het dorp, met 575 inwoners op 1 januari 2021, is gelegen rond een karakteristiek driehoekig dorpsplein met een nog functionerende authentieke waterpomp. Het maakt deel uit van de gemeente West Betuwe.

Ligging[bewerken | brontekst bewerken]

Het dorp ligt direct ten zuiden van de A15 en 5 kilometer ten oosten van de A2. Liggen alle overige dorpen van de vroegere gemeente Neerijnen aan de rivier de Waal, Est maakt daarop een uitzondering. Dit dorp is vanouds veel meer geïsoleerd geweest en was vooral in de winter moeilijk bereikbaar. De oppervlakte van Est is betrekkelijk klein en omvat de hooggelegen Halsbreker, het laaggelegen Esterbroek, de Reijaard (of Riert) en de Mastmolen, dat gedeeltelijk Ophemerts grondgebied is.

Waar de naam Est vandaan komt is niet geheel duidelijk. Het kan, naar analogie van verschillende andere plaatsen in deze streek, een zogenaamde boomnaam zijn, de woonplaats bij een es.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Dorpspomp op het dorpsplein in Est
Est was vestigingsplaats van een adellijk huis. Het geslacht van Est was in de middeleeuwen al bekend. De Latijnse dichter Franco van Est (Franco Estius) en de geleerde Willem Hessels van Est (Guillelmus Estius), kanselier der Universiteit van Dowaai (Fr.), stamden daarvan af.

In september 1607 werd in de nabijheid van het dorp de overste Du Bols, ritmeester en president van de krijgsraad, door hem vijandig gezinde personen overvallen nadat hij met zijn huisgezin in Geldermalsen naar de kermis was geweest. Toen hij zich niet wilde overgeven, werd hij doodgeschoten en zijn zoon gevangengenomen.

In 1978 werd de gemeente Est en Opijnen, waarvan Est deel uitmaakte, bij een van regeringswege opgelegde gemeentelijke herindeling opgenomen in de gemeente Neerijnen.

De kerk aan het dorpsplein in Est

Rivaliteit[bewerken | brontekst bewerken]

Ook tussen de inwoners van Est en Neerijnen was het niet altijd koek en ei. Wateroverlast was een bijna jaarlijks terugkerende aangelegenheid. Om het water kwijt te raken, stak men de kaden door. Meestal was dat een zaak van gezamenlijk overleg. Aan dat overleg mankeerde het nog weleens, zoals in 1784. Op 25 maart van dat jaar staken inwoners van Est de Zwarte Kade door en het water stroomde naar Neerijnen. "Die van Neerijnen" hebben toen met een groot aantal manschappen de Zwarte Kade weer dichtgemaakt, waarop die van Est voor de tweede maal de kade doorstaken. Zo ging het tot zeven maal door. Uiteindelijk zocht men het hogerop, maar ook de hoge heren konden er weinig of niets aan doen.

Verenigingsleven[bewerken | brontekst bewerken]

Est kent een veelheid aan verenigingen, onder andere:

  • De Oranjevereniging met ongeveer 300 leden;
  • De IJsvereniging 'De Meerweide'[2];
  • De Muziekvereniging Estemonda;
  • De Dorpstafel, met als doelstelling het vergoten van de sociale cohesie[3][4];
  • De Vereniging Verenigingsgebouw Est, met als doelstelling het beheren en onderhouden van het Dorpshuis[5];
  • De Vrouwen van Nu;
  • De Zumba gymnastiek club;
  • De Toneelvereniging.
  • RV de Bergakkerruiters, paardensportvereniging
  • Klaverjasvereniging

Communicatie[bewerken | brontekst bewerken]

  • WhatsApp: de groepsapps BewonersEst, Buurtpreventie en de KlepApp worden beheerd door de Dorpstafel
  • Er is een Facebookpagina over het verleden van Est[6]

Economie[bewerken | brontekst bewerken]

Vroeger was er alleen fruitteelt in Est te vinden (kersen, appels en peren), deze fruitteelt werd veelal beheerd door families die in de regio al meer fruit hadden. Tegenwoordig is glasbouw er ook aanwezig met paprika en bloementeelt, de kassen staan aan de oost en zuidkant van het dorp.

Landgoed / kasteel[bewerken | brontekst bewerken]

Volgens overleveringen zou er een landgoed /kasteel in Est hebben gestaan. Het zou moeten hebben gestaan ten noorden van de Dreef.

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]