Nieuwe-Wercksbrug

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Nieuwe-Wercksbrug
Nieuwe-Wercksbrug, februari 2014
Nieuwe-Wercksbrug, februari 2014
Algemene gegevens
Locatie Amsterdam
Coördinaten 52° 22′ NB, 4° 53′ OL
Overspant Prinsengracht
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer 518390
Brugnummer 63
Bouw
Bouwjaar 1925
Gebruik
Weg Westermarkt
Architectuur
Type plaatbrug
Architect(en) Piet Kramer
Bijzonderheden Beeldhouw werk van Hildo Krop
Nieuwe-Wercksbrug (Amsterdam-Centrum)
Nieuwe-Wercksbrug
Portaal  Portaalicoon   Verkeer & Vervoer

De Nieuwe-Wercksbrug (brug nr. 63) is een vaste brug in Amsterdam-Centrum. De brug verbindt de Westermarkt met de Rozengracht. Ze overspant de Prinsengracht ter hoogte van de Oude Wester.

Geschiedenis[bewerken]

De kaart van Joan Blaeu, die de situatie aangeeft van ongeveer 1649, laat de brug al zien. De brug voerde toen naar de noordelijk kade van de Rozengracht, dan nog open water. De moderne geschiedenis van de brug begon op het tijdstip dat de gemeente de Rozengracht uitkoos voor dé verbindingsweg tussen Amsterdam-Centrum en West. De Rozengracht werd gedempt en er werd een doorbraak geforceerd voor de Raadhuisstraat. Deze keus had als gevolg dat brug 63 verbreed en verstevigd moest worden. Daartoe werd in juli 1890 een aanbesteding uitgeschreven voor 55 ton ton balkijzer en 19 ton buckelplaten voor deze brug en de brug 117 in de Rozengracht over de Lijnbaansgracht. In de vroege jaren twintig bleek die brug niet meer bestand tegen het toegenomen verkeer en moest vernieuwd worden. Er zou achttien weken aan de brug gewerkt worden. De Dienst der Publieke Werken kwam met een ontwerp, waar bruggenarchitect Piet Kramer een behoorlijke invloed had op de esthetiek van de brug (“het bureau van”). Zijn stijl is in alles terug te vinden, allereerst de bouwstijl van de Amsterdamse School (baksteen en natuursteen), de brugpijlers met daarop bewerkte natuurstenen zuilen en siersmeedijzeren balustrades daartussen, vastgezet aan de pylonen met stroppen. Na de oplevering hebben er geen grote werkzaamheden meer plaatsgevonden aan de brug. De brug werd in 2002 benoemd tot rijksmonument vanwege juist die esthetische kwaliteit van het ontwerp en het belang voor de aanzien van de stad.

De brug beschikt over drie doorvaartopeningen, de grootste is zeven meter breed, en heeft een hoogte van 2m10.

Openbaar vervoer[bewerken]

Sinds jaar en dag hebben er diverse tram- en buslijnen over de brug gereden. Er was hier tot 1 september 1957 drierailig spoor voor de tram in gebruik, normaalspoor voor de stadstram, en meterspoor voor de tramlijn Amsterdam - Haarlem - Zandvoort waarbij één spoorstaaf gemeenschappelijk werd gebruikt. Pas in de jaren 70 bij een spoorvernieuwing verdween dit drierailig spoor en kwam er normaal spoor. In 2017 rijden over de brug de tramlijnen 13, 14 en 17. De dagbus is hier verdwenen, maar er rijden nog wel drie nachtbussen over de brug. Het zijn dezelfde openbaar-vervoerlijnen, die over de brug 117 Rozengracht/Lijnbaansgracht gaan.

Vernoeming[bewerken]

De naam van de brug is afkomstig van de oude naam voor de wijk tegenover de Westerkerk. De Jordaan stond bij aanleg bekend als het Nieuwe Werck[1].

Afbeeldingen[bewerken]