Safed

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Safed
צפת
صفد
Stad in Israël Vlag van Israël
Safed
Safed
Situering
District (mechoz) Noord
Coördinaten 32° 58′ NB, 35° 30′ OL
Algemeen
Oppervlakte 40 km²
Inwoners (2003) 26.600
Hoogte 900 m
Foto's
Safed - stadsgezicht
Safed - stadsgezicht
Portaal  Portaalicoon   Israël

Safed (Hebreeuws: צפת Tzfat, Arabisch: صفد Safad) is een stad in het noordelijke district van Israël in de bergen van Galilea, ongeveer 900 meter boven zeeniveau. In de winter ligt er vaak sneeuw. Deze stad is ongeveer in het jaar 66 na Chr. in Palestina gesticht. Volgens het Israëlische Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) had de stad in 2003 26.600 inwoners. Het merendeel ervan bestaat uit ultra-orthodoxe joden. Het Palestijnse dorp Akbara is sinds 1977 onder de jurisdictie van Safed geplaatst.

Geschiedenis[bewerken]

Safed wordt door Flavius Josephus vermeld als vesting in de opstand tegen de Romeinen. Op het hoogste punt van de stad staan de overblijfselen van de vesting. De stad is tweemaal door de kruisvaarders veroverd en had last van aardbevingen. Op de zuidelijke helling ligt een oude joodse wijk, waarvan enkele huizen uit de 16e eeuw stammen. Vanaf de vroege jaren van de 16de eeuw, toen vele joden Spanje moesten ontvluchten na de reconquista, vestigden velen van hen zich in Safed. Voordien was Safed een centrum van een mengeling van Arabische joodse en moslim-mystiek, de kabbala en Soefisme die samen studeerden.[1] Twee joodse mystici, Mozes Cordovero en Isaac Luria, woonden in deze stad. Het joodse wetboek Shoelchan Aroech werd in deze stad geschreven door Josef Karo, naar wie een synagoge is vernoemd.

In de tweede helft van de 19de eeuw kwam hier een grote groep ballingen uit Algerije en Circassië en immigranten uit Damascus en Transjordanië wonen. De geschiedenis van Palestijnse moslims en christenen in Safed is nauwelijks ergens vermeld. Sporen van de moslimtraditie en de Arabische cultuur zijn bijna niet meer te vinden. De oude in goud geschilderde moskee, het hart van de religieuze en seculiere activiteiten van de moslimgemeenschap, is nu in de Israëlische kleuren lichtblauw geschilderd. Er is de Ari-synagoge, genoemd naar rabbijn Ari, de 'Leeuw', die hier in de 16de eeuw doceerde. Ook ligt hier een oude joodse begraafplaats. De stad is samen met Jeruzalem, Hebron en Tiberias een van de vier heilige plaatsen van het jodendom.

In de nauwe geplaveide stegen van de oude moslimwijk, nu de kunstenaarswijk Qiryath Hazayarim, zijn werkplaatsen van onder meer glasblazers, kaarsenmakers, wevers en kunstsmeden.

Arabisch-Israelische oorlog van 1948[bewerken]

Voor de Arabisch-Israelische Oorlog van 1948 telde Safad 10.000 Palestijns-Arabische en 2000 joodse inwoners. De meeste joden waren ultra-orthodoxe joodse Palestijnen die helemaal geen interesse hadden in het moderne zionisme. Laat staan dat zij met hun Arabische landgenoten zouden hebben willen vechten. De strijd om Safad begon half april 1948. Het stadje was op 1 juni geheel in handen van de Palmach, de commando-eenheid van de Haganah. Die had 1000 man tot haar beschikking. Het stadje werd verdedigd door 400 vrijwilligers van het Arabische Bevrijdingsleger (Arab Liberation Army). Nadat de Palmach eerst het rondomliggende platteland had veroverd, lukte het hen op 29 april het stadje te veroveren. Op 100 bejaarden na werden alle Arabisch-Palestijnse inwoners verdreven. Ook deze werden echter al gauw verdreven (naar Libanon) getuige een dagboekaantekening van Ben-Gurion.[2]

Mahmoud Abbas, die in 1935 in Safad werd geboren, moest afscheid nemen van het stadje van zijn jeugd toen zijn ouders met hun gezin moesten vluchten of werden verdreven.

Bij de verovering van Safad in de Arabisch-Israëlische Oorlog van 1948 is het Palestijnse dorp Akbara is volgens het Israëlische Plan Dalet volledig verwoest.[3]

Verjoodsing[bewerken]

In oktober 2010 vaardigden senior-rabbijnen een edict uit om geen huizen aan niet-joden te verkopen (met het oog op de Palestijns-Arabische burgers die een vijfde van de bevolking van Israël vormen). Hierdoor lokten zij een serie aanvallen door ultra-nationalistische Joden uit. Verscheidene huizen van Palestijnse Arabieren zijn door deze Joden aangevallen met spreekkoren als "Dood aan de Arabieren". Ook zijn Arabische studenten geslagen of werd er op hen geschoten Safed's opperrabbijn, Shmuel Eliyahu [4]. is in dienst van de gemeente als hoofd van de religieuze raad. Ook in de omliggende streek van Galilea wordt gepropageerd wat de regering aanduidt met de term "judaïsatie", een programma om meer Joden te stimuleren zich te vestigen in de overwegend Arabische regio.[5]

Bezienswaardigheden in en rondom Safed[bewerken]

  • Beit Hameiri (geschiedkundig museum)
  • Citadel
  • Kabbala museum
  • Rode moskee
  • Sefardi Ari (oude synagoge)
Safed

Externe link[bewerken]

Geboren in Safed[bewerken]

Zie ook[bewerken]

  1. Shed a Tear for Safed 15 november 2010
  2. The ethnic cleansing of Palestine, Oneworld, Oxford, 2006, blz.97-98
  3. The birth of the Palestinian Refugee Problem revisited, p. 223-224 Benny Morris, 2004
  4. Shmuel Eliyahu, who has made controversial statements about Arabs, is in the running for the position of chief sephardic rabbi jpost.com, 7 september 2013
  5. Safed de meest racistische stad in Israël 8 november 2010