Tommi Mäkinen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Tommi Mäkinen
Mäkinen in 2004
Mäkinen in 2004
Persoonlijke informatie
Geboorteplaats Puuppola
Geboortedatum 26 juni 1964
Nationaliteit Vlag van Finland Finland
Statistieken in het wereldkampioenschap rally
Actieve jaren 19872003
Teams Nissan, Mitsubishi, Subaru
Deelnames 139
Kampioenschappen 4 (1996, 1997, 1998, 1999)
Overwinningen 24
Aantal podia 45
Totaal punten 544
KP winst 362
Eerste rally Finland 1987
Eerste winst Finland 1994
Laatste winst Monte Carlo 2002
Laatste rally Groot-Brittannië 2003
Portaal  Portaalicoon   Autosport

Tommi Antero Mäkinen (Puuppola, 26 juni 1964) is een Fins voormalig rallyrijder en huidig teammanager bij Toyota Gazoo Racing WRC in het wereldkampioenschap rally. Hij is een van de meest succesvolle rijders in de geschiedenis van het WK rally, waar hij naar vierentwintig overwinningen toe reed en tot vier keer toe de wereldtitel won. Hij evenaarde daarmee het record van landgenoot Juha Kankkunen, later aangevuld met de prestaties van Sébastien Ogier, en uiteindelijk alleen overtroffen door de negen wereldtitels van Sébastien Loeb.

Mäkinen profileerde zich begin jaren negentig in lagere categorieën op internationaal niveau, voordat een definitieve doorbraak kwam met een gastoptreden voor het fabrieksteam van Ford, waarmee hij naar de overwinning greep in de WK-rally van Finland in 1994. Hierna begon zijn jarenlange carrière bij Mitsubishi, en zou met hen in het 1996 seizoen naar zijn eerste wereldtitel grijpen. Mäkinen nam vanaf dat moment de rol als absolute kopman binnen het team op en zou zijn titel tot drie keer toe achtereenvolgend succesvol verdedigen, voor het laatst in 1999. Na afscheid te hebben genomen van Mitsubishi in 2001, reed hij nog twee minder succesvolle seizoenen bij Subaru, voordat hij zijn helm aan de wilgen hing en zich ging concentreren op het leiden van zijn eigen preparatieteam voor rallyauto's.

Zijn faam bij Mitsubishi zorgde ervoor dat er in 1999 een speciale Tommi Mäkinen Edition-Mitsubishi Lancer Evolution op de markt verscheen.

Carrière[bewerken]

Beginjaren[bewerken]

Tommi Mäkinen maakte in 1985 zijn debuut in de rallysport. In 1988 won hij met een Groep N-Lancia Delta HF het Fins rallykampioenschap in de standaard-productieklasse. Met deze auto maakte hij een jaar eerder al zijn eerste opwachting in het wereldkampioenschap rally, in zijn thuisrally in Finland. Zijn eerste grote overwinning volgde in 1989 tijdens de Finse Arctic Rally met een Groep A-versie van de Lancia Delta Integrale. Mäkinen, nu met Seppo Harjanne naast hem in de navigatorstoel, nam deel aan WK-rally's in de productieklasse in het 1990 seizoen met een Mitsubishi Galant VR-4, en wist daarin een aantal keer in zijn klasse te winnen en zelfs een paar algemene toptienklasseringen te behalen; in het kampioenschap uiteindelijk eindigend als derde. Deze resultaten brachten hem zijn eerste uitingen voor de fabrieksteams van Mazda en Nissan in de seizoenen 1991 en 1992. Verdere respectabele resultaten kwamen er in het WK met een inmiddels verouderde Lancia Delta Integrale, en werden opgevolgd met een campagne in het Formule 2 wereldkampioenschap in 1994, opnieuw actief voor Nissan. Datzelfde jaar nam hij aan de WK-ronde van Finland deel als gastrijder in een fabrieks-Ford Escort RS Cosworth. Mäkinen maakte een overtuigend optreden voor het team. Hij won het gros van de klassementsproeven en leidde het evenement ook voor het grootste deel, om uiteindelijk voor eigen publiek zijn eerste WK-rally overwinning over de streep te trekken. Hierna zou Mäkinen worden aangetrokken door het fabrieksteam van Mitsubishi, die hem contracteerde voor een volledig seizoen in 1995.

Wereldkampioenschap rally[bewerken]

1995-2001: Mitsubishi[bewerken]

Mäkinen's Mitsubishi Lancer Evolution waarmee hij in 1996 voor het eerst wereldkampioen werd
Mäkinen achter het stuur van zijn Mitsubishi Lancer Evo 6.5 tijdens de Rally van Finland in 2001

Het team van Mitsubishi was na de introductie van de Mitsubishi Lancer Evolution langzamerhand bezig aan een opmars in het kampioenschap. Het eerste seizoen voor Mäkinen verliep echter nog wat wisselvallig qua resultaten. Een vroeg podium resultaat kwam er wel, in Zweden, waar hij in een intens gevecht tweede eindigde achter zijn ervaren teamgenoot Kenneth Eriksson. Mäkinen had de wedstrijd kunnen winnen, maar teamorders besloten dat Eriksson met de zege aan de haal mocht gaan, en Mäkinen zou hem op de laatste klassementsproef voorbij laten gaan. Hiervan was geen sprake tijdens de rally een jaar later, toen Mäkinen wel zou winnen, en daarmee de start inluidde van een uiterst succesvolle periode bij de Japanse constructeur. Nog eens drie overwinningen gedurende het 1996 seizoen, bracht hem in stelling voor zijn eerste wereldtitel, die hij uiteindelijk tijdens de WK-ronde van Australië met een vijfde overwinning in zijn voordeel zou beslissen. Mäkinen werd in 1997 pas de derde rijder in de geschiedenis van het kampioenschap die zijn titel succesvol wist te verdedigen. Hij wist dat jaar tot vier keer toe te winnen (waaronder in Catalonië ook voor het eerst op asfalt), maar had tot aan de slotronde van het kampioenschap in Groot-Brittannië een zware kluif aan Colin McRae. McRae won daar de rally, maar Mäkinen had aan zijn uiteindelijke zesde plaats genoeg om met slechts een punt verschil het kampioenschap opnieuw naar zich toe te trekken. In het 1998 seizoen, waarin Risto Mannisenmäki de gestopte Harjanne als navigator naast Mäkinen opvolgde, was de competitie eveneens nauw te noemen. Dit hielp Mäkinen in de eerste seizoenshelft, die hem ondanks twee overwinningen ook vijf keer een DNF achter zijn naam zag zetten. Hierna maakte hij een inhaalslag met drie overtuigende overwinningen op rij en daardoor zou opnieuw tijdens de seizoensafsluiter in Groot-Brittannië de beslissing vallen voor de titel, welke nu tussen Mäkinen en Carlos Sainz zou worden uitgevochten. Mäkinen zette zich echter al vroegtijdig buitenspel, toen hij op een van de openingsproeven op asfalt verrast werd door olie op de weg, waardoor de achterzijde van zijn auto na een bocht uitbrak en daarbij een stenen blok raakte, waarna het achterwiel afbrak. De opgelopen schade betekende het einde van de rally, en Sainz, die niet perse moest winnen, kon hierna om zijn derde wereldtitel te winnen consolideren voor een top vier klassering. De motor van Sainz's Toyota Corolla WRC gaf echter in het zicht van de finish van de laatste klassementsproef de geest, waardoor Mäkinen, die nota bene al op het vliegveld stond om richting huis te vertrekken, te horen kreeg dat hij alsnog zijn derde wereldtitel kon vieren. Gepaard met Richard Burns dat seizoen, bezorgden zij het team van Mitsubishi tevens hun eerste titel bij de constructeurs. Mäkinen's titelverdediging in 1999 leek een stuk eenvoudiger, waar hij op een diskwalificatie in de Safari na, naast drie overwinningen ook consequent punten wist te scoren in alle rally's. Een kleine dip door twee opeenvolgende DNF's bracht de spanning enigszins terug, maar Mäkinen volgde dit op met een zwaar bevochten zege in San Remo, waarna zijn derde plaats in Australië uiteindelijk genoeg was om voor de vierde keer op rij wereldkampioen te worden. Hij evenaarde daarmee het record van landgenoot Juha Kankkunen, al wist die het niet in een dusdanige reeks als Mäkinen neer te zetten.

Het 2000 seizoen zag vervolgens een terugval in het kampioenschap voor Mitsubishi en Mäkinen. Een competitieve start werd er wel gemaakt, met onder meer een overwinning tijdens de openingsronde in Monte Carlo, alleen verliep het gehele seizoen qua resultaten te wisselvallig om mee te dingen voor een vijfde titel. Een tweede zege van het seizoen in Australië werd hem ontnomen na diskwalificatie vanwege een illegaal gemodificeerde turbo en Mäkinen eindigde dit keer slechts als vijfde in het kampioenschap. Mitsubishi, dat in tegenstelling tot de concurrentie, al die jaren bleef volhouden met een Groep A auto gebouwd om Mäkinen heen, hadden op dat moment al aangekondigd eveneens te beginnen aan de ontwikkeling van een World Rally Car, welke ongeveer een jaar later zou debuteren in het kampioenschap. Met dit vooruitzicht begon Mäkinen in 2001 opnieuw aan een seizoen in de Groep A-Lancer, en dit zag hem een sterke start maken met overwinningen in Monte Carlo en Portugal. Hij sloot de eerste seizoenshelft vervolgens af door te zegevieren in de Safari en voerde de titelstrijd op dat moment ook aan. Zijn tweede seizoenshelft, ingeluid met een ongeluk in zijn thuisrally in Finland, verliep echter dramatisch. De opwachting van Mitsubishi's Lancer WRC kwam uiteindelijk in San Remo, maar de auto bleek moeilijk handelbaar en uiteindelijk niet competitief genoeg. In Corsica maakte Mäkinen een zwaar ongeluk mee, waarbij zijn navigator Mannisenmäki ernstig rugletsel opliep en zijn carrière gedwongen moest beëindigen. Een punt werd er vervolgens gepakt in Australië en met ingang van de laatste ronde in Groot-Brittannië had Mäkinen ondanks deze slechte reeks nog steeds kans om het kampioenschap binnen te halen, waarin hij maar op een punt verwijdert was van leider McRae, terwijl Burns achter hem ook slechts op een punt volgde. Op de tweede klassementsproef van de rally vervlogen echter de titelaspiraties voor Mäkinen al, toen hij daar zijn wielophanging afbrak en als consequentie uit de rally lag.

2002-2003: Subaru[bewerken]

Mäkinen met Subaru in Duitsland in het WK-seizoen van 2002

Mäkinen wachtte een eventuele doorbraak van Mitsubishi´s Lancer WRC niet af en tekende nog voor afloop van het 2001 seizoen een tweejarig contract bij het team van Subaru, waar hij de uiteindelijke wereldkampioen van 2001 Richard Burns zou vervangen, die op zijn beurt naar Peugeot vertrok. Mäkinen bewees gelijk zijn waarde door de openingsronde van het kampioenschap in 2002 in Monte Carlo te winnen, iets wat hij nu voor de vierde keer op rij wist te doen, en waarmee hij het record in het aantal overwinningen in deze rally van Walter Röhrl evenaarde. Het was in eerste instantie eigenlijk Sébastien Loeb die de rally voor Citroën won, maar die kreeg na afloop een tijdstraf te verduren, waardoor de zege in handen kwam van Mäkinen. Ondanks deze start, liep de rest van zijn eerste seizoen bij Subaru uit op een enorme teleurstelling; gekarakteriseerd door een groot aantal DNF's, welke veelal te wijten waren aan mechanische pech. In de WK-ronde van Argentinië maakte Mäkinen echter ook een zwaar ongeluk mee, waar hij zijn Subaru met meerdere rollen de wedstrijd uit hielp. Daarnaast was het zijn teamgenoot Petter Solberg die dat jaar zijn doorbraak meemaakte in het kampioenschap en in resultaten Mäkinen uiteindelijk grotendeels in de schaduw liet. Solberg leerde daarentegen wel veel van de ervaring die Mäkinen mee bracht in het team. Het 2003 seizoen zag Mäkinen opnieuw kwakkelen in zijn resultaten. In Zweden greep hij nog wel naar een verdienstelijke tweede plaats toe, maar podium resultaten werden hierna een zeldzaamheid voor Mäkinen. Al halverwege het seizoen trok hij hieruit zijn conclusies en besloot zijn contract uit te dienen om vervolgens na afloop van het seizoen zijn carrière als rallyrijder te stoppen. In Groot-Brittannië, daar waar Solberg won en wereldkampioen zou worden, besloot Mäkinen zijn carrière op gepaste wijze, door er op het podium te eindigen als derde.

Latere carrière[bewerken]

Mäkinen als teammanager bij Toyota tijdens de presentatie van de Toyota Yaris WRC in 2016

Na zijn rol bij Subaru, begon Mäkinen zijn preparatieteam voor rallyauto's, genaamd Tommi Mäkinen Racing, wat in eerste instantie exclusief gericht was op Subaru's. In 2004 kwam hij daarom uit in een Groep N Subaru Impreza WRX STi als voorrij-auto tijdens de WK-rally van Japan. Het team prepareerde in 2009 de Fiat Punto Abarth S2000 waarmee Formule 1-coureur Kimi Räikkönen deelnam aan de Finse WK-ronde en in de 2011 editie de Subaru Impreza STi R4 van Per-Gunnar Andersson. Tegenwoordig worden de Ford Fiesta R5's van Hiroki Arai en Takamoto Katsuta in het World Rally Championship-2 door zijn team geprepareerd.

In de zomer van 2015 werd bekend dat Mäkinen de teammanager zou gaan worden bij het officiële fabrieksteam van Toyota, die na jaren absentie in het 2017 seizoen een terugkeer maken in het wereldkampioenschap rally, actief met de Toyota Yaris WRC. Het team won in Zweden met Jari-Matti Latvala achter het stuur hun eerste WK-rally.

Complete resultaten in het wereldkampioenschap rally[bewerken]

Seizoen Inschrijving Auto 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Pos. Punten
1987 Tommi Mäkinen Lancia Delta HF 4WD MON ZWE POR KEN FRA GRI VST NZL ARG FIN
DNF
IVK ITA GBR 0
1988 Tommi Mäkinen Lancia Delta HF 4WD MON ZWE POR KEN FRA GRI VST NZL ARG FIN
DNF
IVK ITA 0
Mu-Uutiset 4 Rombi Corse Lancia Delta Integrale GBR
DNF
1989 Tommi Mäkinen Lancia Delta Integrale ZWE
DNF
MON POR KEN FRA GRI NZL ARG FIN
DNF
AUS ITA IVK GBR 0
1990 Pro Sport Rally Team Mitsubishi Galant VR-4 MON POR KEN FRA GRI NZL
6
ARG FIN
11
AUS
7
ITA
13
IVK GBR
DNF
24 10
1991 Promoracing Finland Ford Sierra RS Cosworth 4x4 MON ZWE
13
31 8
Tommi Mäkinen POR
DNF
KEN FRA GRI
Mitsubishi Galant VR-4 NZL
DNF
ARG
Mazda Rally Team Europe Mazda 323 GTX FIN
5
AUS ITA IVK SPA GBR
DNF
1992 Nissan Motorsports Europe Nissan Sunny GTI-R MON
9
ZWE POR
DNF
KEN FRA GRI NZL ARG FIN
DNF
AUS ITA SPA IVK GBR
8
40 6
1993 Astra Lancia Delta HF Integrale MON ZWE
4
POR KEN FRA GRI
6
ARG NZL FIN
4
AUS ITA SPA GBR 10 26
1994 Nissan F2 Nissan Sunny GTI MON ZWE
DNF
POR
DNF
KEN FRA GRI ARG NZL SPA
DNF
GBR
9
10 22
Ford Motor Co Ltd. Ford Escort RS Cosworth FIN
1
AUS
Team Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo II ITA
DNF
1995 Team Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo II MON
4
ZWE
2
POR KEN 5 38
Mitsubishi Lancer Evo III FRA
8
GRI NZL
DNF
ARG FIN
1
AUS
4
ITA SPA
DNF
GBR
DNF
1996 Team Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo III MON ZWE
1
POR KEN
1
IND
DNF
FRA GRI
2
ARG
1
FIN
1
ITA
DNF
SPA
5
GBR 1 123
Rothmans Mitsubishi Ralliart NZL
DNF
Team Petronas Mitsubishi Ralliart AUS
1
1997 Team Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo IV MON
3
ZWE
3
KEN
DNF
POR
1
SPA
1
FRA
DNF
ARG
1
GRI
3
NZL
DNF
FIN
1
IND
DNF
ITA
3
AUS
2
GBR
6
1 63
1998 Team Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo IV MON
DNF
ZWE
1
KEN
DNF
POR
DNF
1 58
Mitsubishi Lancer Evo V SPA
3
FRA
DNF
ARG
1
GRI
DNF
NZL
3
FIN
1
ITA
1
AUS
1
GBR
DNF
1999 Marlboro Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo VI MON
1
ZWE
1
KEN
DSQ
POR
5
SPA
3
FRA
6
ARG
4
GRI
3
NZL
1
FIN
DNF
CHN
DNF
ITA
1
AUS
3
GBR
DNF
1 62
2000 Marlboro Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo VI MON
1
ZWE
2
KEN
DNF
POR
DNF
SPA
4
ARG
3
GRI
DNF
NZL
DNF
FIN
4
CYP
5
FRA
DNF
ITA
3
AUS
DSQ
GBR
3
5 36
2001 Marlboro Mitsubishi Ralliart Mitsubishi Lancer Evo 6.5 MON
1
ZWE
DNF
POR
1
SPA
3
ARG
4
CYP
DNF
GRI
4
KEN
1
FIN
DNF
NZL
8
3 41
Mitsubishi Lancer WRC ITA
DNF
FRA
DNF
AUS
6
GBR
DNF
2002 555 Subaru World Rally Team Subaru Impreza WRC2001 MON
1
ZWE
DNF
8 22
Subaru Impreza WRC2002 FRA
DNF
SPA
DNF
CYP
3
ARG
DNF
GRI
DNF
KEN
DNF
FIN
6
DUI
7
ITA
DNF
NZL
3
AUS
DSQ
GBR
4
2003 555 Subaru World Rally Team Subaru Impreza WRC2003 MON
DNF
ZWE
2
TUR
8
NZL
7
ARG
DNF
GRI
5
CYP
DNF
DUI
DNF
FIN
6
AUS
6
ITA
10
FRA
7
SPA
8
GBR
3
8 30

Overwinningen[bewerken]

# Seizoen Rally Navigator Auto
1 1994 Vlag van Finland 44th 1000 Lakes Rally Vlag van Finland Seppo Harjanne Ford Escort RS Cosworth
2 1996 Vlag van Zweden 45th International Swedish Rally Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo III
3 1996 Vlag van Kenia 44th Safari Rally Kenya Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo III
4 1996 Vlag van Argentinië 16º Rally Argentina Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo III
5 1996 Vlag van Finland 46th Neste 1000 Lakes Rally Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo III
6 1996 Vlag van Australië 9th API Rally Australia Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo III
7 1997 Vlag van Portugal 31º TAP Rallye de Portugal Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo IV
8 1997 Vlag van Spanje 33º Rallye Catalunya - Costa Brava Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo IV
9 1997 Vlag van Argentinië 17º Rally Argentina Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo IV
10 1997 Vlag van Finland 47th Neste Rally Finland Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo IV
11 1998 Vlag van Zweden 47th International Swedish Rally Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo IV
12 1998 Vlag van Argentinië 18º Rally Argentina Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo V
13 1998 Vlag van Finland 48th Neste Rally Finland Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo V
14 1998 Vlag van Italië 40º Rallye Sanremo - Rallye d´Italia Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo V
15 1998 Vlag van Australië 11th API Rally Australia Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo V
16 1999 Vlag van Monaco 67ème Rallye Automobile de Monte-Carlo Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo VI
17 1999 Vlag van Zweden 48th International Swedish Rally Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo VI
18 1999 Vlag van Nieuw-Zeeland 30th Rally of New Zealand Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo VI
19 1999 Vlag van Italië 41º Rallye Sanremo - Rallye d´Italia Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo VI
20 2000 Vlag van Monaco 68ème Rallye Automobile de Monte-Carlo Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo VI
21 2001 Vlag van Monaco 69ème Rallye Automobile de Monte-Carlo Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo 6.5
22 2001 Vlag van Portugal 35º TAP Rallye de Portugal Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo 6.5
23 2001 Vlag van Kenia 49th Safari Rally Kenya Vlag van Finland Risto Mannisenmäki Mitsubishi Lancer Evo 6.5
24 2002 Vlag van Monaco 70ème Rallye Automobile de Monte-Carlo Vlag van Finland Kaj Lindström Subaru Impreza WRC2001

Overige internationale overwinningen[bewerken]

FIA 2-liter wereldkampioenschap[bewerken]

Seizoen Rally Navigator Auto
1995 Vlag van Finland 45th 1000 Lakes Rally Vlag van Finland Seppo Harjanne Mitsubishi Lancer Evo III

Externe links[bewerken]

Voorganger:
1995
Colin McRae
Wereldkampioenschap rally
1996-1997-1998-1999
Winnaar
Opvolger:
2000
Marcus Grönholm