Heel (plaats)

Heel

Plaats in Nederland
Situering
Provincie	Limburg
Gemeente	Maasgouw
Coördinaten	51°10'N  5°53'E
Algemeen
Inwoners (1 jan 2006)	4260
Overig
Postcode	6097
Netnummer	0475
Belangrijke verkeersaders	N566, N273, A2/E25, Kanaal Wessem-Nederweert, Lateraalkanaal, Maas
Foto's
De St. Stephanus' vinding Kerk
Portaal    Nederland

Heel (Limburgs: Hael) is een van de oudste en grootste kerkdorpen in Midden-Limburg (Nederland), gelegen bij de Maasplassen, in de gemeente Maasgouw, op enkele kilometers ten zuidwesten van Roermond. Heel was in de Romeinse tijd bekend onder de naam Catualium. De belangrijkste straat, de Heerbaan, heeft zijn naam tevens te danken aan de Romeinse tijd. Deze weg werd gebruikt door romeinse soldaten voor hun doorgang door Limburg en het toen genoemde Catualium. De plaats heeft circa 4000 inwoners.

Bij Heel horen ook de buurtschappen Osen, Pol en het gehucht Panheel. Van 1991 tot 2007 was het de hoofdplaats van de voormalige gemeente Heel en daarvoor dat van Heel en Panheel.

De voormalige gemeente Heel had een stedenband met de Duitse plaats Seligenstadt.

Recreatie

De Maasplassen spelen een grote rol voor Heel vanwege de waterrecreatie. Het dorp wordt bijna volledig omringd door de plassen, die ontstaan zijn door grootschalige grind- en zandwinning. Aan de noordzijde bevindt zich de plas "De Lange Vlieter" die dient als watervoorziening in de regio. Aan de noord-westzijde bevindt zich de "Boschmolenplas" en is bestemd voor recreatie. Tevens is het een park met vakantiehuizen. Aan de andere kant van de Rijksweg bevindt zich recreatiepark "De Heelderpeel".

Bezienswaardig

Heel heeft een aantal bijzondere historische gebouwen, waarvan de rond 1100 gebouwde toren van de Stephanuskerk één van de oudste is. Deze toren is waarschijnlijk verhoogd in de 14e eeuw, en heeft in tegenstelling tot een groot aantal andere kerktorens in de regio weinig te lijden gehad tijdens de Tweede Wereldoorlog. Verder vindt men bij en in het dorp het 17e eeuwse Huis Nederhoven (net voor de grens met het buurdorp Beegden) en het 17e eeuwse Kasteel Heel. Dit laatstgenoemde kasteel is gebouwd op de fundamenten van zijn voorganger, waarvan de eerste vermelding in 1264 was.

Verenigingen

Heel heeft vele verenigingen:

• Schutterij St.Sebastianus
• Damesvereniging Heel (DVH)
• Judo Club Ko Arashi
• Drumfanfare Animato
• Voetbalvereniging VV Hebes
• Gymnastiekvereniging Heel (GVH)
• Tennisvereniging TC Helios
• Handboogvereniging De Zonnebloem

Gehandicaptenzorg

Heel staat bekend om zijn gehandicaptenzorg. In Heel hebben zich 2 instanties gevestigd: Stichting Daelzicht (voorheen St. Joseph) en St. Anna (onderdeel van Koraalgroep), waarbij de laatste zijn vestiging in het kasteel Heel heeft. Tijdens de internationale conferentie in 2005, over snoezelen, georganiseerd door Daelzicht, kwamen geïnteresseerden uit de hele wereld naar Heel om informatie te verzamelen, ervaringen uit te wisselen en "snoezelmateriaal" te bekijken.

Onderwijs in Heel

Zoals in ieder dorp bevindt zich in Heel ook een basisschool. De meeste leerlingen stromen door naar Scholengemeenschap St. Ursula in Horn en Heythuysen, Daarnaast naar verschillende scholen in Roermond. In 2007 verhuisde basisschool De Sleye naar een ander gebouw waar ook de kinderopvang en de bibliotheek huis hield, een zogenaamde "brede school". Hiermee was Heel een van de eerste dorpen in Midden Limburg met een "brede school". In Heel bevindt zich ook een school voor zeer moeilijk opvoedbare kinderen, De Tump. Tevens is er een school voor gehandicapte kinderen, De Maaskei.

Carnaval in Heel

Samen met de kermis en de voorafgaande "Drakenprocessie" is carnaval het grootste feest in de kern Heel. De carnavalsvereniging van Heel heet "De Gangmaekers" en levert ieder jaar een nieuwe prins. Deze heeft steevast 2 of 3 adjudanten bij zich. Tevens wordt er in Heel een jeugdprins, jeugdprinses, adjudant (Groep 8 of de brugklas) en een Baereprins (Groep 1 of 2) gekozen en roept de voetbalclub ieder jaar een voetbalprins(es) uit. Hoewel in vele dorpen de prins de 11e van de 11e wordt uitgeroepen wacht men in Heel op het "Prinsebal" waar de prins & adjudanten en de jeugdprins, -prinses & adjudant worden uitgeroepen. De Baereprins wordt bekend gemaakt tijdens de Baeremiddig, een opvoer middag voor de jeugd van de basisschool. Al deze feesten vinden plaats in gemeenschapshuis "Don Bosco".

BCL Treffen Heel

In de kern Heel werd op 17 tot en met 20 november 2005 het BCL treffen georganiseerd. Dit is een "treffen" van Limburgse Vastelaovesverenigingen, of zoals ze ook nog steeds met hun synoniem, Carnavalsverenigingen aangeduid worden, aangesloten bij de Bond van Carnavalsverenigingen in Limburg (BCL), aangevuld met zusterverenigingen uit het buitenland (Duitsland en België). Het evenement kan vergeleken worden met een OLS, maar dan iets kleinschaliger. Desalniettemin was dit het grootste evenement dat tot dan toe in Heel georganiseerd is geworden. Met optredens van Vasteloaves-culthelden als Big Benny, Beppie Kraft en Gé Reinders maar ook de nationaal wat bekendere bands Treble en Rowwen Hèze werden de slogans "Wae zette Hael oope Kaart" (Wij zetten Heel op de kaart) en "De Sjoeënste biejein" (De beste bij elkaar) ruimschoots waargemaakt.

Geboren in Heel

• Lies Visschedijk (1974), actrice
• Jo Rutten (1934), dressuurruiter

Woonachtig in Heel

• Jesse Huta Galung (1985), tennisser

Zie ook

• Lijst van rijksmonumenten in Heel

51° 11' NB, 5° 54' OL