Lambertus van Maastricht

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Lambertus van Maastricht
bisschop van Maastricht
De moord op Lambertus
De moord op Lambertus
Geboren ca 638 te Maastricht
Gestorven 706? te Luik
Verering Rooms-katholieke Kerk
Naamdag 17 september
Lijst van christelijke heiligen
Portaal  Portaalicoon   Christendom

Lambertus van Maastricht, ook Landebertus, Lambrecht of Lambert (Maastricht, 638? - Luik, 17 september 706?), was bisschop van Maastricht tussen ca 670 en het jaar van zijn dood. Hij is een Rooms-katholiek heilige en de patroonheilige van de textielarbeiders. Zijn naamdag is op 17 september en zijn attribuut is een lans.

Levensbeschrijving en legende[bewerken]

Naar men aanneemt werd Lambertus in 638 te Maastricht geboren. Lambertus was afkomstig van een adellijke familie die zijn basis had in Maastricht. Hij was een protegé van zijn oom, bisschop Theodoardus. Toen Theodardus kort na 669 werd vermoord, bepaalden de raadslieden van de Frankische koning Childerik II dat Lambertus bisschop van Maastricht moest worden. Lambert had banden met Hugobert en Plectrudis, de eerste vrouw van Pepijn van Herstal, de hofmeier (een soort eerste mininster) van Austrasië, die dit gebied namens de Merovingische koningen van Austrasië bestuurden. Nadat Childerik II in 673 werd vermoord kwam de factie van Ebroin, de hofmeier van Neustrië, ook in Maastricht de dienst uit. Lambertus werd uit zijn functie gezet en bracht de jaren (674 -681) in ballingschap door in de pas opgerichte abdij van Stavelot. In die periode was Faramundus bisschop van Maastricht. Na de dood van Ebroin in 681 en de daarmee gepaard gaande wijziging in de politieke verhoudingen binnen het Merovingische rijk kon Lambertus in 681 zijn functie opnieuw innemen en keerde hij terug naar zijn bisdom.

In het gezelschap van Willibrord, die in 691 uit Engeland was gekomen, predikte Lambertus het evangelie aan de heidenen aan de benedenloop van de Maas, in het gebied dat nu Noord-Brabant wordt genoemd. In dit gebied zijn daarom kerken aan hem gewijd.

Kort nadat Lambertus' (en Plectrudis') familie Dodo, een domesticus van Pepijn van Herstal en vermoedelijk de broer van Pepijn van Herstals tweede vrouw Alpaida, hadden laten vermoorden, namen Dodo's familieleden, wiens machtsbasis zich in de buurt van Luik bevond, wraak door, op hun beurt, Lambertus op zijn landgoed, de Gallo-Romeinse villa van waaruit enige tijd later Luik zou ontstaan, te vermoorden,(in 705 in de nacht van 16 op 17 september op 67 jarige leeftijd). De officiële rooms-katholieke versie ziet Lambertus als een martelaar voor het geloof vanwege zijn verdediging van de huwelijkstrouw, door de verbintenis tussen Pepijn met Alpaida, de broer van Dodo en de moeder van Karel Martel, aan de kaak te stellen.

Meteen daarop al werd Lambertus als martelaar vereerd. Hij werd eerst in Maastricht begraven. Zijn opvolger Hubertus van Luik, een beschermeling van Pepijn van Herstal en Alpaida, liet, op het moment dat hij zelf ook zijn bisschopszetel van Maastricht naar Luik verplaatste, Lambertus zijn overblijfselen naar Luik brengen. Een nieuwe bisschopszetel had zijn eigen heilige nodig. Het was ietwat ironisch, maar getuigt misschien ook wel van berouw, dat men voor die rol een voormalige vijand koos.

Nalatenschap[bewerken]

Tot 1794 was de Sint-Lambertuskathedraal de belangrijkste kerk van de stad Luik en de kathedraal van het bisdom Luik. Het centrale plein in Luik heet tot op de dag van vandaag de Place Saint-Lambert.

In België, Nederland en andere landen zijn een groot aantal kerken te vinden die zijn naam dragen.

Voorganger:
Theodoardus
Bisschop van Maastricht
±670 - ±706
Opvolger:
Hubertus