OV-chipkaart

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
OV-chipkaart
Afbeelding gewenst
Algemene informatie
Land Vlag van Nederland Nederland
Operator Trans Link Systems
Actief 2002-heden
Technologie MIFARE
Geldigheid In vrijwel al het openbaar vervoer in Nederland
Verkooppunten Online, ophaal-/oplaadautomaten, balies vervoerbedrijven
Valuta Euro (max. €150.-[1])
Website OV-chipkaart.nl
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer

De OV-chipkaart (soms aangeduid als OVCP[2]) is een elektronische betaalpas met nfc-chip (tot eind 2008 RFID-chip) voor het openbaar vervoer in Nederland. In sommige regio's is dit het enige betaalmiddel om gebruik te kunnen maken van het openbaar vervoer. Kinderen jonger dan 4 jaar kunnen kosteloos meereizen en hebben hierdoor geen OV-chipkaart nodig.[3]

Korte geschiedenis[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie OV-chipkaartsysteem#Systeem voor meer informatie

Vanaf 1980 werden al diverse proeven gedaan met elektronische betaalsystemen in het Nederlandse openbaar vervoer. De meest in het oog springende proeven waren die met de Magneetkaart van Siemens en de Tripperpas.

De ontwikkeling van het OV-chipkaartsysteem begon in oktober 2001 met de oprichting van Trans Link Systems. Om ervaring op te doen ging de Nederlandse Spoorwegen al in 1999 op werkbezoek in Hongkong, waar twee jaar eerder de Octopus card was ingevoerd. Hierop is het systeem dat in Nederland wordt gebruikt grotendeels gebaseerd. In 2002 werden voor het eerst poortjes getest bij de RET in Rotterdam met de tournicard en in 2003 deed de NS testen met poortjes op de Hoekse Lijn. In 2005 was het systeem dusdanig ontwikkeld dat reizigers in Rotterdam de OV-chipkaart konden uitproberen.[4] Het duurde nog tot 2012 voordat het systeem volledig (lees: landelijk) was geïmplementeerd.

Het papieren treinkaartje is sinds 9 juli 2014 ook van een chip voorzien (eenmalige chipkaart). Voor dit kaartje geldt 1 euro toeslag, omdat de productiekosten van een chipkaart hoger zouden zijn dan die van een papieren kaartje.[5]

Principe[bewerken]

Er zit een chip in de OV-chipkaart met een antenne. De chip kan draadloos worden uitgelezen en gewijzigd (registratie van de transacties en het dienovereenkomstig bijwerken van het saldo en de incheckstatus, het toevoegen en verwijderen van reisproducten, en het aanpassen van parameters zoals de klasse). Het principe van de OV-chipkaart is dat de reiziger met een voldoende saldo en/of reisrecht steeds in- en uitcheckt bij een OV-chipkaartlezer. Bij reizen op saldo wordt per afgelegde afstand, eventueel met korting, betaald. De ritprijs is door het principe van 'reizend specificeren' van tevoren niet bekend, tenzij deze informatie wordt opgezocht of nagevraagd via bijvoorbeeld een reisplanner zoals 9292. De OV-chipkaartlezers zijn herkenbaar aan het pictogram van een hand die een roze kaart vasthoudt, met aan de bovenkant een witte strook met links het roze OV-chipkaartlogo; het pictogram markeert de plaats waar men de kaart moet presenteren. De kaart dient daartoe op korte afstand van deze plek te worden gehouden (CI/O-handeling), waarna een tekst-, geluids- en/of lichtsignaal het resultaat aangeeft: check-in, check-uit, weigering, of uitnodiging het opnieuw te proberen: de bewoordingen en de extra informatie variëren. Op de kaart wordt de tijd, halte- of stationsnaam en eventueel voertuiginformatie opgeslagen (van de incheck en de uitcheck). Doordat de kaart ook moet worden uitgecheckt wordt "grijsrijden" voorkomen. Meestal kan de OV-chipkaart bij het in- en uitchecken in de portemonnee blijven, maar dan moeten er niet meerdere OV-chipkaarten of te veel andere pasjes in de portemonnee zitten. Een andere optie is om de OV-chipkaart in een apart hoesje te bewaren. Bij onzorgvuldig gebruik kan de chip defect raken.

In- en uitchecken[bewerken]

Iedere vervoerder heeft voor iedere vervoerwijze (bijvoorbeeld stadstram en sneltram) eigen kaartlezers. Op sommige stations en haltes worden verschillende in- en uitchecksystemen gebruikt en moet worden opgepast dat de handeling niet bij de verkeerde lezer wordt verricht. Naast "ingecheckt of uitgecheckt hebben" (voltooid deelwoord) is er ook "ingecheckt of uitgecheckt zijn", een toestand waarin de kaart zich kan bevinden.

Bus en stadstram[bewerken]

In bijna alle Nederlandse stads- en streekbussen, de Amsterdamse, Haagse en Rotterdamse tram en RandstadRail zijn OV-chipkaartlezers bij alle in- en uitgangen geïnstalleerd en moet dus worden in- en uitgecheckt in het voertuig. De OV-chipkaart is ook geldig op streekbuslijnen die de Nederlandse grens passeren, mits deze worden gereden door Nederlandse exploitanten.

De eilanden Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog en de meeste buurtbuslijnen werken met eigen lokale papieren vervoerbewijzen. Reizen op saldo met de OV-chipkaart is in deze gevallen niet mogelijk. Landelijk geldige abonnementen, zoals het studentenreisproduct, zijn wel geldig en kunnen door de chauffeur worden gecontroleerd met een handlezer. In enkele buurtbussen zijn wel (mobiele) kaartlezers aanwezig en is reizen op saldo wel mogelijk. In de regiotaxi's die tot het openbaar vervoer worden gerekend, is de OV-chipkaart niet te gebruiken. In bepaalde nachtbussen is de OV-chipkaart geldig, maar geldt een hoger tarief.

Op de meeste buslijnen van buitenlandse exploitanten kan niet met de OV-chipkaart worden gereisd. Op de Duitse bussen van ASEAG op lijn 44 Heerlen-Kerkrade-Aken en in de bussen van de Vlaamse Vervoermaatschappij "De Lijn" en de TEC binnen Maastricht kan op vertoon van een OV-chipkaart een kaartje/biljet enkele rit gekocht worden voor het OV-chipkaarttarief (eventueel met leeftijds- en in Maastricht 20% dalkorting). Op lijn 42 Brugge - Breskens (gereden door "Veolia Transport Limburg" en "De Lijn") kan sinds juni 2013 tussen Sluis en Breskens ook met de OV-chipkaart worden gereisd in de bussen van De Lijn. Voor- en achterin de bus zijn lezers geïnstalleerd. In- en uitchecken op het andere traject kan wel, maar er wordt geen bedrag berekend omdat daar het tariefsysteem van De Lijn van toepassing is. Op Breng lijn 57 Nijmegen-Kranenburg geldt op het Duitse deel een hoger kilometertarief. Op de bussen voor NIAG lijn 58 Nijmegen-Emmerik waren OV-chipkaartlezers geïnstalleerd, maar deze zijn vanwege defecten in januari 2013 verwijderd, dus daar kan de OV-chipkaart (voorlopig) niet meer gebruikt worden.[6] Met andere buitenlandse busbedrijven is geen regeling getroffen en daar is de OV-chipkaart dan ook niet geldig.

Trein, metro en sneltram[bewerken]

Voor treinreizen en reizen met de Amsterdamse en Rotterdamse metro en de sneltrams moet in- en uitgecheckt worden op het station of de halte. Sommige treinstations en alle metrostations zijn van tourniquets voorzien die met de OV-chipkaart geopend kunnen worden en daarmee wordt dan tevens de in- of uitcheck-handeling verricht. De OV-chipkaart is dan behalve een betaalpas, ook een toegangspas voor (tijdelijk) verblijf in dat gebied. Als deze poortjes ontbreken dan zijn er kaartlezers op een paal aanwezig. Bij een overstap van trein op trein of van metro op metro van dezelfde vervoersmaatschappij hoeft tussentijds niet weer uit- en ingecheckt te worden. Er wordt nog onderzocht of het mogelijk is om een systeem van enkelvoudig in- en uitchecken bij een overstap tussen verschillende treinvervoerders te realiseren. Vergelijk het systeem Touch&Travel dat bij Arriva wordt getest, met potentieel niet alleen enkelvoudig in- en uitchecken bij een overstap tussen verschillende treinvervoerders, maar ook andere vervoerders, maar dan niet met een OV-chipkaart, maar met een smartphone, en betaling achteraf (een of meer dagen na de reis).

Ook op de Duitse stations Weener en Leer aan de spoorlijn Groningen-Leer staan kaartlezers en een kaartautomaat van Arriva. Dit maakt het mogelijk om op dit traject op saldo te reizen met de OV-chipkaart. Zie voor meer informatie: Arriva-vervoerbewijzen Groningen-Leer. Bij overige grensoverschrijdende treinreizen is het niet mogelijk om met de OV-chipkaart in- en uit te checken, omdat op stations buiten Nederland geen OV-chipkaartapparatuur staat. In dat geval dient een internationaal vervoerbewijs voor de gehele reis te worden gekocht. Afhankelijk van het abonnement dat op de OV-chipkaart staat kan dit een kaartje met korting of vrij reizen voor het Nederlandse traject zijn. Op het gehele traject (inclusief aansluitende binnenlandse treinen) hoeft dan niet in- en uitgecheckt te worden. De conducteur kan het abonnement dat op de OV-chipkaart staat wel op geldigheid controleren.[7]

De regel dat eerst moet worden uitgecheckt voordat men bij een andere vervoerder kan inchecken (zo niet, dan wordt een voorgaande check-in geforceerd afgesloten) wordt/is afgeschaft. Na inchecken bij vervoerder A. gevolgd door inchecken bij vervoerder B, kan men dan alsnog uitchecken bij vervoerder A, en later uitchecken bij vervoerder B.[8]

Openbaar vervoer te water[bewerken]

Op de openbaar vervoer te water-vaartuigen van het fiets- en voetveer Vlissingen-Breskens en de Waterbus Rotterdam-Drechtsteden zijn ook OV-chipkaartlezers aanwezig. Dat was ook het geval bij de voormalige Fast Flying Ferry tussen Velsen en Amsterdam.

Omchecken tijdens een reis[bewerken]

Als voor een deel van een treinreis de ene chipkaart en voor een deel een andere wordt gebruikt of dezelfde kaart wordt uit- en ingecheckt (een en ander is soms nodig of voordelig) kan het omchecken soms lastig zijn, namelijk als men speciaal daarvoor moet uitstappen.

OV-chipkaart types[bewerken]

Er zijn verschillende kaartsoorten. Anders dan elders in Europa (bijvoorbeeld Engeland en Zwitserland) of elders in de wereld (bijvoorbeeld Singapore en Japan) is de elektronische kaart meestal niet kosteloos verkrijgbaar en het aankoopbedrag wordt niet geretourneerd bij inlevering.

Wegwerpkaart[bewerken]

Een wegwerpkaart of eenmalige OV-chipkaart is een papieren OV-chipkaart waarop een niet te veranderen reisrecht staat. De kaart heeft dan ook de prijs van het product dat erop gedrukt staat. Op de kaart kunnen allerlei reisgegevens gedrukt en/of ingevuld worden. Met de kaart kunnen ook de toegangspoortjes van een vervoerder geopend worden. Het reisrecht is alleen geldig wanneer er op de juiste manier in- en uitgecheckt wordt. Het uitchecken na de laatste rit heeft geen gevolgen voor de reiziger, behalve voor schadevergoedingen bij reisklachten. Wegwerpkaarten zijn vaak duurder ten opzichte van reizen op saldo. Na gebruik kan de kaart weggegooid worden.

De NS verkoopt eenmalige chipkaarten voor de trein via de loketten en via automaten. Voor deze kaarten geldt 1 euro toeslag. Daarnaast is de Dal Vrij Dagkaart verkrijgbaar als wegwerpkaart voor reizen met de NS. Deze dagkaarten worden soms gratis uitgedeeld bij calamiteiten of op vervangende routes bij werkzaamheden op het spoor.

Verder verkopen de stadsvervoerbedrijven RET, GVB, de HTM wegwerpkaarten voor incidentele reizigers (zie onder meer dagkaarten stadsvervoerders). Deze kaarten kunnen soms voor meerdere ritten worden gebruikt (het langste is 7 dagen, bij een GVB weekabonnement).

Anonieme OV-chipkaart[bewerken]

Deze plastic kaart is per reis maar door één persoon tegelijk te gebruiken, maar is wel weer overdraagbaar aan een ander voor een reis op een ander moment. Met een anonieme kaart heeft de reiziger geen recht op leeftijdskorting (een opvolger voor de roze strippenkaart voor jongeren en senioren is er niet). De kaart is 4 tot 5 jaar geldig en moet steeds van voldoende saldo en/of een reisproduct worden voorzien via opladen om ermee te kunnen reizen. De reisproducten die op wegwerpkaarten worden verkocht kunnen meestal ook op deze kaart worden opgeladen. De kaart kan worden gekocht voor € 7,50 (bij de RET € 6,50[9]) bij oplaadautomaten (op stations en in winkels) of bij een servicebalie van een vervoerbedrijf. Bovendien is de OV-chipkaart ook online te koop via een onafhankelijke website (eventueel opgeladen met saldo).[10] De kaart kan na de afloopdatum weggegooid worden. Resterend saldo kan wel worden teruggevraagd bij een servicebalie van een vervoerbedrijf. Voor saldo minder dan € 30 wordt € 2,50 administratiekosten gerekend en saldo hoger dan € 30 wordt alleen kosteloos uitgekeerd indien de kaart wordt beëindigd.[11][12] In geval van diefstal of verlies is men het saldo kwijt.

Een anonieme OV-chipkaart is daarnaast pas echt anoniem wanneer deze wordt aangeschaft en opgeladen met contant geld[13] en er geen aanvragen worden gedaan voor restitutie van te veel afgeschreven reiskosten en aanvragen van saldoteruggave na de afloopdatum van de kaart. Een OV-chipkaart aanschaffen en opladen met contant geld kan nog bij servicebalies van een vervoerbedrijf (al dan niet met toeslag) en bij sommige NS-verkoopautomaten (alleen 0,20, 0,50, 1 en 2 euromunten).[14][15][16] In principe kan door anonieme handel in gebruikte anonieme OV-chipkaarten de privacy worden vergroot, zelfs als met een pinpas saldo wordt opgeladen; dit kan dan bijvoorbeeld de pinpas zijn van een handelaar die zelf niet met de kaart reist. Na het afschaffen van papieren kaartjes zou in principe een dergelijke handel kunnen ontstaan om anonimiteit te waarborgen zonder de toekomstige duurdere wegwerpchipkaart te hoeven kopen. Zie ook: Privacy en Veiligheid.

Persoonlijke OV-chipkaart[bewerken]

De Persoonlijke OV-chipkaart kan via internet worden besteld en betaald door personen woonachtig in Nederland, België, Duitsland of Luxemburg en wordt thuisgestuurd. Bij TLS is het sinds september 2013 mogelijk een Persoonlijke OV-chipkaart via internet te bestellen. Hiervoor kan via internet voor € 3,50 een aanvraagformulier worden gekocht.[17] Deze landen hebben allen toegang tot een nationaal klantenservicenummer.[18] De kaart kost ook € 7,50 en bij de RET € 6,50. Bij het afsluiten van een NS-abonnement (of NS Business Card) krijgt men het abonnement naar keuze op een gratis nieuwe kaart, of men kan het op een bestaande kaart laden. De kaart is voorzien van de naam, geboortedatum en pasfoto van de kaarthouder en is hierdoor geschikt voor abonnementen, automatisch opladen en leeftijdskorting. Er zijn inmiddels meer dan 170 abonnementen om goedkoper mee te kunnen reizen.[19] De kaart is 5 jaar geldig en kan zes weken voor de afloopdatum vernieuwd worden. Abonnementen worden op de nieuwe kaart overgezet en er moet een nieuwe (digitale) pasfoto worden opgestuurd. Het saldo ontvangt men kosteloos terug op de bankrekening.

De kaart kan ook eerder vernieuwd worden, bijvoorbeeld in het geval van verlies, diefstal of een defect, maar dan betaalt men een verhoogd tarief van € 11 voor de nieuwe kaart. Tegenwoordig wordt de vervangende kaart gratis verstrekt. Indien de oude kaart voor een kaartlezer wordt gehouden, worden alle gegevens van deze kaart verwijderd. Er blijft alleen nog een lege kaart over.[20] Bovendien krijgt een reiziger met een abonnement extra gemaakte reiskosten als gevolg van een geblokkeerde kaart of een defecte kaart die duidelijk beschadigd is vaak niet vergoed.[21] Sommige kaarten kunnen defect lijken, maar blijken achteraf slechts geblokkeerd vanwege achterstallige betalingen voor het automatische opladen of men is een aantal malen vergeten uit te checken in een bepaalde periode. Ook kan een kaart niet werken vanwege een negatief saldo.[22] Voor een (deels) ongebruikt abonnement kan soms wel restitutie aangevraagd worden. Voor saldo teruggave gelden dezelfde voorwaarden als bij de anonieme kaart. Automatisch opladen (indien van toepassing) moet vooraf gedeactiveerd worden. Het is niet mogelijk om een abonnement van een oude kaart over te zetten op een kaart die men nog/al heeft.[23] Als men het abonnement op een bestaande andere kaart wil (of bij NS gratis een nieuwe kaart wil) kan men het opzeggen en opnieuw nemen, maar bijvoorbeeld bij NS kan dit betekenen dat men dan weer een jaar het abonnement niet kan opzeggen.

Door werkgever verstrekte OV-chipkaart[bewerken]

Door een werkgever kan aan zijn personeel, onder bepaalde voorwaarden belastingvrij, een persoonlijk OV-chipkaart worden verstrekt met daarop een reisproduct bijvoorbeeld een trajectabonnement bij de NS of een sterabonnement bij een streekvervoermaatschappij. Daarnaast kan het personeel er ook een privé saldo of product op laden. Het personeel kan deze kaart 7 dagen per week 24 uur gebruiken. Sinds 2013 zijn de sterabonnementen echter afgeschaft en sommige werkgevers laten hun personeel voortaan gebruik maken van een zakelijke kaart met reizen op rekening.

Zakelijke OV-chipkaart[bewerken]

Deze kaart wordt aangeboden door NS (NS Business Card) en bedrijvenkaartaanbieders aan medewerkers van bedrijven. Deze kaarten werken volgens het principe van reizen op rekening. Dit is een postpaid-betaalmethode waarbij geen directe afschrijvingen van reiskosten plaatsvinden bij de OV-chipkaartlezers. De reiskosten en ketendiensten worden achteraf door de vervoerder berekend en periodiek in een nota naar het bedrijf gestuurd. Ook kan de werkgever bepalen wanneer men 1e klas en wanneer men 2e klas dient te reizen. Men moet dan telkens bij een kaartautomaat een klassewissel laten plaatsvinden.[24] De kaart mag vaak gebruikt worden voor het woonwerkverkeer en dienstreizen, en al of niet ook voor privéreizen, waarvan de kosten met het loon verrekend worden. De werknemer heeft vaak ook een eigen OV- chipkaart. Als voor een deel van een treinreis de ene en voor een deel de andere wordt gebruikt kan het omchecken soms lastig zijn, zie boven.

Iets soortgelijks is de scholenkaart.[25]

Opladen[bewerken]

Oplaadpunt

Op een OV-chipkaart kan, afhankelijk van de kaartsoort, een saldo (door sommige kaartlezers aangeduid als "T-P", ticket purse) geladen zijn (max. €150.-[1]) en/of één of meer reisproducten zoals een abonnement of een dag-, traject- of ritkaart. Sommige producten geven onderling conflicten, bijvoorbeeld dezelfde korting op hetzelfde moment, en kunnen niet op één kaart staan. Reizen met 100% korting heet ook wel "vrij reizen" en reizen met een abonnement dat op het moment van inchecken 0% korting geeft is eigenlijk reizen zonder reisproduct. Dat wel degelijk met een reisproduct wordt gereisd kan blijken uit een lager instaptarief of een tijdslimiet voor in- en uitchecken.

Bij een OV-chipkaart-oplaadautomaat kan saldo op de kaart worden geladen. Dit kan saldo zijn dat vooraf besteld en betaald is via internet of dat direct met een pinpas is gekocht bij de oplaadautomaat. De meeste reisproducten kunnen alleen worden besteld en betaald via internet en vervolgens worden opgeladen bij een automaat, maar er zijn enkele oplaadautomaten (meestal kaartautomaten van vervoerders) die ook een beperkt aantal reisproducten verkopen. Enkele automaten hebben alleen een ophaalfunctie en kunnen alleen internetbestellingen worden opgeladen. Een OV-chipkaart kan ook worden opgeladen bij een balie van een vervoerbedrijf. Voor NS-reizen zonder abonnement moet de OV-chipkaart overigens eerst geactiveerd worden. Dit kan door eenmalig bij een NS-kaartautomaat saldo op te laden of door in het menu op de kaartautomaat te kiezen voor: "Laden overige producten" en "Reizen op saldo zonder NS abonnement". Men kan in dat laatste geval ook kiezen voor reizen in de 1e klas.

Saldo (10 of 20 euro) en een groot aantal reisproducten kan via de website 'OV-chipkaart.nl' worden besteld. Een landelijk geldig treinabonnement of NS-Business Card[26] is alleen verkrijgbaar via 'NS.nl'. Het studentenreisproduct is verkrijgbaar bij de Dienst Uitvoering Onderwijs. Daarnaast zijn sommige abonnementen en kaartjes (alleen) via de betreffende vervoersmaatschappij verkrijgbaar. Om te bestellen is het kaartnummer nodig. Door eenmalig een account aan te maken op de genoemde sites kan men eenvoudiger bestellen. Ook kan het transactieoverzicht worden geactiveerd.[27] Een beperkt transactieoverzicht en het actuele saldo zijn anders alleen te bekijken bij een ophaalpunt of balie van een vervoerbedrijf.

Zie ook opladen terwijl men ingecheckt is.

Automatisch opladen[bewerken]

Door een persoonlijke OV-chipkaart te koppelen aan een Nederlands banknummer kan saldo via automatische incasso met 10, 20 of 50 euro per keer worden opgewaardeerd. De functie kan aangevraagd worden via OV-chipkaart.nl en vervolgens worden opgeladen bij een ophaalpunt. Bij mislukte incasso's treedt de algemene procedure in werking en kan het saldo geblokkeerd worden. Bij een schuld hoger dan 60 euro wordt het saldo direct geblokkeerd. Een nadeel van automatisch opladen is dat het niet mogelijk is zich, door het aanhouden van een laag saldo, te beschermen tegen sommige kostbare fouten, zoals inchecken als men al ingecheckt is.

Het saldo wordt aangevuld indien het bedrag direct na het inchecken (nadat het geldende instaptarief is afgetrokken) onder de 0 euro komt (deze grens was eerst 5 euro maar is sinds begin 2013 door TLS aangepast), of wanneer er een negatief saldo ontstaat bij het uitchecken. Bij kaartlezers met een directe verbinding met de centrale is het ook mogelijk om in te checken als het saldo lager is dan het minimale saldo (instaptarief - 4 euro). De eerste incheckpoging mislukt in dat geval en het saldo wordt aangevuld. Bij de tweede incheckpoging kan dan weer ingecheckt worden.

Tarieven[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Er worden verschillende tarieven en tariefsystemen gehanteerd, zie ook: reizen met de OV-chipkaart in de trein en reizen met de OV-chipkaart in het stads- en streekvervoer

Instaptarief (borg)[bewerken]

Het instaptarief (door sommige kaartlezers inifee genoemd, afkorting van initial fee; niet te verwarren met opstaptarief, een term die wel gebruikt wordt voor het basistarief) wordt bij het inchecken als borg van het saldo afgetrokken en afhankelijk van de daadwerkelijke ritprijs wordt het restant bij het uitchecken teruggeboekt of alsnog afgeschreven. In veel gevallen mag men na aftrek van het instaptarief € 4 rood staan. De feitelijke borg (het saldo waarbij men kan inchecken en reizen) is dan € 4 lager dan het instaptarief.[28]

De hoogte van het instaptarief hangt onder meer af van de gemiddelde ritprijs. Een treinreis is gemiddeld duurder dan een busreis, daarom is de borg hoger. Zou het instaptarief in de trein lager zijn dan de gemiddelde ritprijs, dan zal het vaker voorkomen dat bewust besloten wordt niet uit te checken, en zal dat bovendien per keer meer inkomstenderving veroorzaken. De kaart wordt geblokkeerd na 12 onvoltooide transacties in een bepaalde periode (2 weken bij GVB), zelfs wanneer er een vrij-reizenproduct op de kaart staat. De reiziger moet dan de mislukte transacties laten verwijderen bij het desbetreffende vervoerbedrijf.[29][30] Het instaptarief legt hierdoor de controlelast bij de reiziger in plaats van bij het vervoerbedrijf.

Het instaptarief voor de trein hangt niet af van de klasse waarin wordt gereisd, maar wel van de producten die op de kaart staan, en van de tariefperiode op het moment van inchecken. Het instaptarief is 0 euro bij een treinabonnement dat op het moment van inchecken vrij reizen biedt.

Bij Arriva wordt in de treinen en de Qliner bussen een borg van 10 euro berekend.[31][32] Reist men in de Arriva-trein met het Arriva Dalkortingsproduct, dan is het 6 euro.

De NS hanteert een borg van 20 euro, maar bij een NS-abonnement (zonder vrij reizen op de betreffende deelreis) is het 10 euro.

Connexxion (Valleilijn trein[33]) en Breng rekenen 20 euro borg en 10 euro bij een kortingabonnement.

Bij de treinen van Syntus en Veolia zit een verschil tussen het instaptarief voor de anonieme OV-chipkaart (20 euro) en de persoonlijke OV-chipkaart (10 euro).

Voor bus (behalve de Qliners van Arriva), metro, tram en de Waterbus Rotterdam-Drechtsteden is de borg 4 euro (voor visueel beperkten met speciaal abonnement €1,50).

Bij de veerdienst Vlissingen-Breskens en de Fast Flying Ferry is het instaptarief gelijk aan het tarief van de overtocht.

Minimale saldo[bewerken]

Het minimale saldo dat op de kaart dient te staan is vaak € 4 minder dan het instaptarief, wat er op neerkomt dat men na inchecken maximaal € 4 negatief mag staan.[34] Bij de Connexxion trein mag men bij inchecken niet negatief staan, zelfs als het instaptarief € 0 is. Het is onbekend hoe Trans Link Systems omgaat met kaarten die (lange tijd) een negatief saldo hebben. In het geval van anonimiteit is deze schuld ook moeilijk inbaar, hoogstens kan de kaart geblokkeerd worden. Bij een schuld kleiner dan de kosten van de kaart plus de waarde van de producten die er verder nog op staan is aflossing wel in het belang van de klant. Het minimale saldo kan nadelig zijn voor mensen die weinig met het openbaar vervoer reizen. Niet verreisd saldo kan niet aan andere dingen worden besteed, waardoor het feitelijk is uitgeleend aan Trans Link Systems.

Basistarief[bewerken]

Het basistarief (ook wel opstaptarief genoemd, niet te verwarren met het instaptarief, dit is de borg, zie boven) is een landelijk vastgesteld bedrag, overal van toepassing behalve bij de NS-treinen en de Arriva-treinen op de Noordelijke Nevenlijnen, waarmee de reissom wordt begonnen. Daarbovenop komt nog een tarief per kilometer. Voor 2014 is dit bedrag 87 eurocent. Bij 34% leeftijdskorting (4 t/m 11 jaar en 65-plussers) is dit 57 eurocent.

Overstaptarief[bewerken]

Reizigers worden in overstapzones met uniforme bebording begeleid in het maken van een overstap tussen trein- en/of metrovervoerders.
Nuvola single chevron right.svg Zie ook: Reizen met de OV-chipkaart in de trein#Overstappen

Bij een overstap binnen 35 minuten na uitchecken binnen het stads- en streekvervoer wordt het basistarief niet opnieuw berekend, mits op beide lijnen op vol tarief wordt gereisd of dezelfde kortingregeling geldt (bij een dalurenproduct: binnen dezelfde tijdcategorie, spits of daluur). Zijn lijnen aan elkaar gekoppeld (dus de lijn rijdt op het eindpunt direct door op een andere lijn), dan hoeft er overigens niet uit- en weer ingecheckt te worden.

Iets soortgelijks geldt bij overstap van trein op trein, zie oplossing voor het dubbele opstaptarief op het spoor.

In sommige gevallen is er mogelijk ook geen dubbel basistarief bij een overstap van treinen die gebruikmaken van het basis- en kilometertarief naar het stads- en streekvervoer en omgekeerd.[35][36]

Bij een langere overstaptijd kan men in ieder geval bij kaartlezers die buiten het voertuig staan het uitchecken uitstellen of alvast inchecken bij de overstapvervoerder. In de volgende situatie is het mogelijk om een "lange" overstap te doen: in Rotterdam uitchecken in metro of tram, de trein naar Den Haag nemen (in- en uitchecken) en weer inchecken bij de HTM. Het basistarief wordt dan niet opnieuw berekend bij HTM zolang de tijd tussen uitchecken in Rotterdam en inchecken in Den Haag minder is dan 35 minuten. Dat er intussen bij NS in- en uitgecheckt is, is niet van belang.

Kilometertarief[bewerken]

Bij reizen op saldo wordt (naast het basistarief) een prijs per gereisde kilometer berekend. Bij 10 kilometer reizen wordt dan bijvoorbeeld 10 keer het kilometertarief berekend. Bij leeftijdskorting krijgt men korting op dit tarief. Het kilometertarief kan verschillen per regio of verbinding. De NS en Arriva (Noordelijke Nevenlijnen) maken gebruik van een ander tariefsysteem.

Tariefeenheden[bewerken]

Degressief tariefsysteem dat de NS en Arriva (alleen Noordelijke Nevenlijnen) hanteren. Zie voor meer informatie: Reizen met de OV-chipkaart in de trein#Tariefeenheden.

Leeftijdskorting[bewerken]

Kinderen van 4 t/m 11 jaar en 65-plussers krijgen met een persoonlijke OV-chipkaart 34% korting op bus-, tram- en metroreizen. Daarnaast krijgen kinderen van 4 t/m 11 jaar 40% korting op treinreizen. In deze gevallen hoeft er geen speciaal reisproduct worden opgeladen. De korting wordt automatisch verrekend aan de hand van de geboortedatum.

In onderstaande gevallen moet wel een product worden opgeladen:

Voor het studentenreisproduct gelden buiten de vrij-reizenperiode dezelfde kortingspercentages als die voor kinderen van 4 t/m 11 jaar.

60-plussers kunnen voordelig met de trein reizen met keuzedagen, die tegen meerprijs verkrijgbaar zijn bij het Voordeelurenabonnement, Dal Voordeel en Altijd Voordeel. Kinderen van 4 t/m 11 jaar kunnen, indien er een volwassene meereist, nog voordeliger met de trein reizen met een railrunner-kaartje (wordt een reisproduct).

Visueel beperkten hebben voor reizen met de bus, tram, metro en OV te water recht op het Sentire reisproduct. Leeftijdskorting krijgt men hiermee niet automatisch. Een leeftijdswissel moet aangevraagd worden binnen drie maanden na de twaalfde, negentiende of vijfenzestigste verjaardag. Voor de trein wordt in 2013 een nieuwe OV-chipkaart voor blinden en slechtzienden geïntroduceerd. Zij kunnen dan telefonisch of op internet hun reis boeken en daarna zonder in te checken met de trein reizen.[37]

Technisch probleem bij overstappen[bewerken]

Er is het volgende technische probleem gemeld; de huidige status is onbekend.[38] Het betreft houders van een van de volgende landelijke spoorabonnementen: Dal Voordeel, Altijd Voordeel, Weekend Vrij, Dal Vrij en Voordeelurenabonnement. Deze problemen kunnen worden voorkomen door voor de bus een andere OV-chipkaart te gebruiken dan die met het abonnement.

Bij een overstap van een bus op een trein met het Easy Trip-systeem met gebruik van de OV-chipkaart waarop het spoorabonnement staat, met minder dan 35 minuten tussen uitchecken en inchecken, wordt het abonnement genegeerd. Men betaalt niet opnieuw het basistarief, maar wel vol tarief voor de kilometers. Als men met het abonnement vrij reizen zou hebben dan kan men bij Arriva, Syntus en Veolia aan het al of niet ingehouden zijn van instaptarief (te checken bij een automaat) nog vóór de reis zien of men vrij reizen heeft. Zo niet dan kan men eventueel weer uitchecken en de 35 minuten wachten (bij dalurenabonnementen: als de spits dan nog niet is aangebroken). In andere gevallen kan men pas bij het uitchecken zien of de korting van het abonnement is toegepast.[39][40]

Toeslag Intercity direct (voorheen Fyra)[bewerken]

Een Intercity direct toeslag is als product via de kaartautomaat op de OV-Chipkaart te plaatsen. Vanaf 15 december 2013 staan er op de Intercity direct-perrons speciale toeslagzuilen[41] waarmee OV-chipkaartreizigers een toeslag kunnen aanschaffen, als het traject tussen Schiphol en Rotterdam onderdeel vormt van de rit. De prijs is afhankelijk van de klasse waarop de OV-chipkaart staat ingesteld, € 2,30 voor een rit in de tweede klas en € 3,00 voor een rit in de eerste klas. Als men toch niet met de Intercity direct gaat reizen dan kan men de toeslag op hetzelfde station annuleren bij de toeslagzuil. In de trein kost deze toeslag € 10,00.[42][43]

Bijzonderheden kaartlezers[bewerken]

Anti-passback-tijd[bewerken]

In de kaartlezers zit een zogenaamde anti-passback-tijd ingebouwd. Het is niet mogelijk (in ieder geval niet bij dezelfde kaartlezer, soms ook niet bij een andere) om direct na het inchecken weer uit te checken en omgekeerd. De kaartlezer reageert dan met een weigering (rode lamp en geluidssignaal). Dit is een beveiliging om te voorkomen dat reizigers de kaart per ongeluk twee keer presenteren, of het "voor de zekerheid" nog eens doen. Kaartlezers kunnen zowel in- als uitchecken. Zonder deze beveiliging zou een reiziger die wil inchecken, onbedoeld direct weer uit kunnen checken als de kaart tweemaal achterelkaar gepresenteerd wordt (of na uitchecken onbedoeld direct weer inchecken).

Dit kan natuurlijk bezwaarlijk zijn als men met opzet de kaart twee keer wil aanbieden, bijvoorbeeld bij het reizen met een omweg direct verder te reizen, of om voor dalurentarief verder te reizen.

Bij de kaartlezers van NS is er alleen een anti-passback-tijd (100 seconden) bij dezelfde kaartlezer en alleen zolang niemand anders hem gebruikt.[44]

Oplossingen voor dit probleem zijn:

  • Gebruik een andere paal
  • Bied tussendoor een andere chipkaart aan. Dat kan een kaart zijn van een andere reiziger, een verouderde chipkaart en desnoods een Nederlandse identiteitskaart (want daar zit ook een chip in).

Bij Arriva op de stations is er wel altijd een anti-passback-tijd, van 0 minuten tot 2 minuten, namelijk tot het eind van de volgende minuut. Bij Veolia, Connexxion en Syntus op de stations is er wel altijd een anti-passback-tijd van 3 minuten.

Bij de kaartlezers in de Utrechtse sneltram is een anti-passback-tijd van 3 minuten. Bij in- en uitchecken in het voertuig is bij HTM onder andere geen anti-passback-tijd. Soms is die er wel, maar dan zo kort dat het wel mogelijk is om maar één halte verder te reizen. De meeste streekbussen hanteren een anti-passback-tijd van 1 minuut, om te voorkomen dat mensen direct achterin weer uitchecken.

Passagerecht[bewerken]

Met het passagerecht kan iemand op stations met toegangspoortjes voor een bepaalde tijd het station bezoeken zonder zelf te reizen, bijvoorbeeld om iemand uit te zwaaien of op te halen, te winkelen, de horeca te bezoeken, of om naar de andere zijde van het station te lopen. Voor het passagerecht is een OV-chipkaart nodig. Bij de NS moet er ook nog minimaal 6 of 16 euro op de kaart staan (instaptarief - 4 euro = minimale saldo), behalve bij een combinatie van abonnement en tijd waarbij men vrij reist. Als het minimum € 16 is kan men dit verlagen tot € 6 door Samenreiskorting op de kaart in te stellen; strikt genomen in men echter in overtreding als men dan zonder iemand met een abonnement verblijft op delen van het station waar een geldig vervoerbewijs verplicht is. Bij stads- en streekvervoer volstaat vaak een positief saldo. Als op een station geen (gesloten) toegangspoorten staan kan het passagerecht ook relevant zijn, namelijk voor verblijf in gedeelten van het station waar een geldig vervoerbewijs vereist is, zodat in- en uitchecken nodig is. De regeling is verder een soort annuleringsregeling, voor het geval dat de reiziger besluit toch niet of nog niet te gaan reizen, of met een andere vervoerder of een ander vervoermiddel, of per ongeluk bij de verkeerde vervoerder heeft ingecheckt.

Bij het GVB en de RET kan men binnen 20 minuten na inchecken weer kosteloos uitchecken, daarna is bij GVB het instaptarief van € 4 verschuldigd,[45] bij RET slechts het basistarief.[46] Bij de NS kan men weer kosteloos uitchecken als men op basis van de check-in vrij reizen zou hebben, en anders binnen 60 minuten na inchecken; in de overige gevallen is het instaptarief verschuldigd (60-minutenregel).

De tijdslimiet is (behalve soms bij vrij reizen) niet onbeperkt, omdat dit fraude mogelijk zou maken. Een reiziger zou op een andere manier terug kunnen reizen (met een andere chipkaart of met de auto) en na terugkeer op het vertrekstation uitchecken, waardoor er voor de reis niet zou zijn betaald.

Sommige stations hebben weliswaar poortjes, maar toch meerdere perrons die samen tot één OV-chipkaartgebied behoren, en vrije doorgang van de ene naar de andere zijde van de sporen. Dit is het geval bij station Amsterdam Zuid: de traverse is deels in de breedte gescheiden in een deel buiten het OV-chipkaartgebied met toegang via poortjes naar de perrons, en een deel binnen het OV-chipkaartgebied dat via andere trappen de perrons verbindt zonder tussenliggende poortjes. In de toekomst wordt het bij station Amsterdam Centraal op een andere manier gerealiseerd: door de aanleg van aparte tunnels voor de vrije doorgang, die geen toegang bieden tot de perrons.

Effecten gesloten poortjes voor niet-reizigers[bewerken]

Zelfs wie nooit met het Nederlandse openbaar vervoer reist heeft een OV-chipkaart nodig met € 16 saldo voor het betreden van een met poortjes afgesloten OV-chipkaartgebied, bijvoorbeeld om door het station te lopen of naar winkels of horeca te gaan. De kosten bedragen in totaal voor heel Nederland € 7,50 per persoon (overdraagbaar) per 5 jaar; het saldo krijgt men uiteindelijk terug als men een Nederlands paspoort, rijbewijs of ID-kaart heeft. Sommige gemeenten vinden dit bezwaarlijk.[47] Het is bijvoorbeeld relatief veel geld en moeite voor een buitenlander die in totaal slechts enkele keren door een station wil lopen: de moeite om iemand te vinden om de kaart aan over te dragen, of € 23,50 plus alleen de moeite om zich op de hoogte te stellen van het systeem.

Ook de Tweede Kamer vindt dit uiterst bezwaarlijk. De kamerleden van de coalitiepartijen willen dan ook de poortjes openhouden. In 2014 sprak een meerderheid van de Kamer zich er vooruit dat treinstations gewoon openbaar en toegangkelijk moeten blijven voor zowel reizigers als voor niet-reizigers. PvdA-kamerlid Duco Hoogland zei erover: "Als je iemand op het station wil gaan afhalen of gaan uitzwaaien moet dat gewoon kunnen". Ook als je op het station even wil winkelen, een croissantje of een andere hap wil kopen, een krantje kopen of gewoon van de ene naar de andere kant van het station wil lopen moet dat gewoon mogelijk blijven". Een treinstation maakt deel uit van de openbare ruimte en de plannen van de NS om de OV-chipkaartpoortjes te sluiten kunnen het karakter van treinstations als openbare ruimtes aantasten. Met het sluiten van de poortjes gaat het openbare karakter van de treinstations verloren, aldus VVD en PvdA. De coalitiepartijen kondigden moties aan om het landelijk sluiten van de poortjes te voorkomen.

Een poortvrije passage is een looproute van de ene naar de andere kant van de sporen zonder door poortjes te hoeven. Er komen er twee op Amsterdam Centraal (extra tunnels) en één op Utrecht Centraal (aan de noordzijde van de hal).

Nieuwe bankpas[bewerken]

De nieuwste bankpassen van ING en ABN-AMRO maken het mogelijk een financiële transactie voor kleine bedragen uit te voeren door deze bankpas langs een geschikt afleesapparaat te bewegen. Dit is dezelfde technologie die de OV-chipkaart gebruikt: beweeg hem langs een afleesapparaat. Trans Link Systems, de maker van de OV-chipkaart, zegt dat niemand bang hoeft te zijn voor dubbele betalingen of vreemde afschrijvingen als men bijvoorbeeld scant met beide soorten kaarten in de portemonnee. Het poortje herkent weliswaar de techniek van de bankpas, maar ziet ook dat het geen OV-chipkaart is.[48]

Betalen van andere diensten dan reizen en betalen van andere aankopen[bewerken]

Een kaartlezer zoals bij de winkels in station Amersfoort werden gebruikt.

In Amersfoort liep tussen januari 2011 en 1 april 2011 een proef waarbij een geselecteerde groep mensen deze pas konden gebruiken om te betalen. Om dit op bredere schaal in te voeren, zal wel eerst apart toestemming moeten worden verkregen van De Nederlandsche Bank, de toezichthouder op het Nederlandse betaal- en bankwezen, omdat het hier dan om een betaalmiddel gaat.[49][50] In het najaar van 2013 zijn alle kaartlezers weggehaald.

Parkeren[bewerken]

Op het parkeerterrein P+R Euroborg/P3 in Groningen is op 22 april 2013 betaald parkeren ingevoerd. In de betaalautomaat kan de parkeerkaart met een gebruikte OV-chipkaart (minimaal 1 kilometer) gebruikt worden om gratis uit te rijden (bij meer dan 24 uur parkeren geldt het normale parkeertarief).[51] Dit kan ook met het P+R buskaartje met barcode.

Op sommige parkeerterreinen krijgt men korting op parkeren als men de OV-chipkaart heeft gebruikt. Het betalen voor parkeren is (nog) niet mogelijk met de OV-chipkaart, maar moet bijvoorbeeld met een pinpas.[52]

Restitutie bij fouten[bewerken]

Doordat het OV-chipkaartsysteem complex is, neemt de kans op fouten toe. Sommige fouten zijn te wijten aan de reiziger, andere niet. Mogelijke fouten zijn:

  • Er wordt vergeten uit te checken. Dit komt bij 0,5% van de abonnementhouders voor en bij 2% van de overige reizigers;
  • Check-uit zonder bijbehorende check-in (alleen bij een poortje). Sinds 6 juni 2014 wordt dan het instaptarief ingehouden. Men moet hiervoor genoeg saldo op de OV-chipkaart hebben.[53]
  • Check-in zonder bijbehorende check-uit (alleen bij een poortje).
  • Er wordt twee keer in- of uitgecheckt (als men niet oplet klopt de rest van de dag de synchronisatie dan niet meer: er wordt ingecheckt als men bedoelt uit te checken, en andersom);
  • Er wordt in- of uitgecheckt bij de verkeerde paal;
  • Men komt per ongeluk in de buurt van een paal waardoor er onbedoeld wordt in- of uitgecheckt;
  • Men verblijft te lang op het station waardoor het passagerecht is verlopen;
  • De apparatuur is defect;
  • Door vertragingen vervalt de overstapkorting.

Wanneer de kaart bijvoorbeeld bij een Arriva-kaartlezer voor de trein is ingecheckt, maar de kaarthouder gaat ervan uit dat niet is ingecheckt, dan kan er zonder dat de kaarthouder een foutmelding krijgt opnieuw ingecheckt worden bij een kaartlezer van een andere vervoerder of vervoerwijze. De eerste check-in (die van de Arriva-trein) wordt geregistreerd als incompleet.

Bij sommige stad-/streekvervoerders wordt bij reizen op saldo het basistarief afgeschreven als na het inchecken weer wordt uitgecheckt terwijl het voertuig nog geen meter heeft gereden. Bij de Utrechtse sneltram geldt dat zelfs bij de palen op de haltes. Bij dat laatste kan men extra kosten voorkomen door pas in te checken als de tram nadert. Dit speelt niet als men vervolgens binnen 35 minuten incheckt bij een andere stads-/streekvervoerder of dat net gedaan heeft, want men betaalt in deze gevallen sowieso één keer het basistarief.

Te veel afgeschreven reissaldo wordt gerestitueerd als:

  • De maximale tijdslimiet voor uitchecken voor de trein is verstreken. (zie regels in- en uitchecken bij reizen met de trein).
  • Vergeten uit te checken bij een kaartlezer in het voertuig. Dit kan niet meer hersteld worden als het voertuig is vertrokken.

In deze twee gevallen wordt de transactie als incompleet geregistreerd en wordt het instaptarief afgeschreven. Als dit te vaak gebeurt kan de kaart geblokkeerd worden.

Een restitutieformulier is verkrijgbaar bij de chauffeur of kan via internet ingevuld en verstuurd worden. Meestal wordt het instaptarief minus de minimale ritprijs uitgekeerd. Wie daar te vaak gebruik van maakt kan van de regeling worden uitgesloten. Er is geen restitutieregeling voor anonieme OV-chipkaarten. Zie bronnen.[54][55][56] Zie ook: vergeten uit te checken.

Niet inchecken staat synoniem aan zwartrijden en men riskeert bij controle een boete die niet vergoed wordt. Dit geldt ook voor abonnementhouders. Vroeger kon een abonnementhouder het papieren abonnement laten zien bij het loket als men het tijdens de reis vergeten was en werd de boete kwijtgescholden.[57]

Transactieoverzicht[bewerken]

Het transactieoverzicht van een OV-chipkaart bestaat uit een logboek van gemaakte reizen en de eventueel daaraan verbonden kosten, wat onder meer nuttig kan zijn voor declaraties en voor het aanvragen van restitutie van te veel betaalde bedragen (door een eigen vergissing of door een fout in het systeem) en voor geld terug bij vertraging.

Een uitgebreid transactieoverzicht is te bekijken via internet. De laatste transacties staan ook nog op de OV-chipkaart zelf en kunnen bij de meeste ophaalpunten worden uitgelezen en soms ook worden uitgeprint. In veel gevallen staat elke transactie op zijn minst in een van de overzichten, maar als er veel ritten per dag worden gemaakt kan het zijn dat sommige transacties al niet meer op de kaart staan en tijdelijk ook nog niet in het online transactieoverzicht zijn te vinden. De informatie op internet (met uitzondering van NS transacties op NS.nl) wordt namelijk niet continu bijgewerkt.

Nuvola single chevron right.svg Zie ook: Transactieoverzichten bij ophaalautomaten

Kleine kaartlezers (bijvoorbeeld model Random Reader), zoals gebruikelijk bij de chipknip, zijn voor de OV-chipkaart niet verkrijgbaar. Wel zijn er voor tablets en smartphones gratis en betaalde mobiele apps beschikbaar waarmee het saldo en (een gedeelte van) het online transactieoverzicht geraadpleegd kunnen worden.

In verband met de privacywetgeving moet expliciet op de website worden aangegeven dat de reiziger de transacties online wil kunnen inzien. Bij klachten over een rit kunnen overigens de ritgegevens en de kaarthouder ook zonder toestemming nog wel aan elkaar gekoppeld worden.[58]

Soms lopen de klokken van de kaartlezers van verschillende vervoerders niet gelijk waardoor het voor kan komen dat een transactie geregistreerd wordt met een eerdere tijd dan de vorige. Op sommige transactieoverzichten (ov-chipkaart.nl, automaten GVB, RET) staan de transacties in de werkelijke volgorde, op andere (automaten NS, AVM-scherm) in volgorde van de geregistreerde tijd. In het laatste geval, waarbij dus gesorteerd wordt op de geregistreerde tijd in minuten, kan de volgorde van transacties ook worden verwisseld als de geregistreerde tijden van twee transacties gelijk zijn. Voor zover bekend wordt de incheckstatus van de kaart bepaald door de in werkelijkheid laatste transactie.

Of een check-in een overstap wordt genoemd hangt van site/automaat af. Het wordt bepaald vóór het eventuele sorteren. De site ov-chipkaart.nl geeft een overstap niet als zodanig aan, een AVM wel, zelfs bij vrij reizen.

Tijdens een treinrit wordt bij controle door Arriva de tijd en controleur als Inspectie op de ov-chipkaart bijgeschreven. Dit is vergelijkbaar met het stempel dat op een papieren vervoerbewijs wordt gezet. Dit wordt overigens alleen weergegeven op de transactieoverzichten op de automaten en bij een uitdraai van de Arriva Store.

OV-chipkaart.nl[bewerken]

Na registratie van de OV-chipkaart op de site kan mijn transactieoverzicht geactiveerd worden. Hierin zijn alle transacties van alle vervoerbedrijven te zien sinds de aanmelding op de site. Transacties ouder dan 18 maanden zijn niet meer beschikbaar. De transacties van een dag zijn in principe de volgende dag om 14 uur beschikbaar, maar bij sommige vervoermiddelen wordt de informatie in de boordcomputer minder vaak dan dagelijks doorgegeven, zodat het langer kan duren. Het opgegeven saldo wordt niet gebaseerd op de vermelde ritten, maar is de saldo-informatie van de meest recente van de binnengekomen transacties. Als de transactie-informatie niet in chronologische volgorde binnenkomt kan het dus voorkomen dat het opgegeven saldo niet correspondeert met de vermelde ritten; in dat geval kan men (als men het oude saldo weet) ook alvast de totale saldo-mutatie bepalen van nog niet vermelde tussenliggende ritten en oplaadtransacties. In eerste instantie zijn de regels gesorteerd op datum/tijd, teruglopend. Men kan ook sorteren op het bedrag. Er staan in eerste instantie maar 5 ritten op één pagina, waarbij navigeren en zoeken lastig is. Dit gaat veel beter als alles op één pagina staat. Dit doet men met de printfunctie, waarbij men het eigenlijke printen annuleert. Als men steeds in dezelfde klasse reist en dus geen klasse-informatie nodig heeft, krijgt men zo het meest complete overzicht.

Naast de HTML-versie zijn er een PDF- en een CSV-versie beschikbaar. Deze bieden minder volledige informatie, behalve dat er een kolom voor de klasse is, die de html-versie niet heeft.

Per rit is er op het scherm een regel voor de check-in en een regel voor de check-uit, waarop ook de check-in-locatie nog eens staat. Men kan per regel aangeven of deze in de PDF- of CSV-versie moet worden opgenomen, en kan ook gemakkelijk selecteren dat alles of alleen de check-uit-regels (die de aanduiding "reis" in plaats van "check-uit" krijgen) moeten worden opgenomen. In het eerste geval heeft men de check-in-locaties steeds dubbel, in het tweede geval ontbreken de check-in-tijden.

Bij een check-in-regel wordt het instaptarief vermeld, bij een check-uit-regel de ritprijs, opnieuw het instaptarief, en de correctie bij uitchecken, bijvoorbeeld "Ritprijs € 0,94 (instaptarief € 4,00 - niet verreisd € 3,06)". In de PDF- en CSV-versie staat op de eventuele check-in-regel weer het instaptarief, en op de reisregel de ritprijs. In een versie met check-in-regels staan deze beide bedragen in dezelfde kolom; voor het berekenen van gecumuleerde reiskosten moet men uiteraard alleen de ritprijzen optellen.

In de PDF- en CSV-versie wordt aanvullend ook de klasse vermeld, maar anderzijds de vervoerder niet. Daardoor is bij de halte-aanduiding "Centraal Station" niet direct duidelijk welke stad dit betreft. Dit kan achterhaald worden op basis van het andere uiteinde van de rit en/of het aansluitende treinvervoer. Bij treinvervoer betekenen "Station Centrum" en "Station Noord" de betreffende stations in Barneveld, wat er in de html-versie wel bijstaat.[59] Sommige lange namen die in de html-versie wel compleet gegeven worden, worden afgekort. Bij treinvervoer is indirect soms de vervoerder (of enkele mogelijke vervoerders) te achterhalen, bijvoorbeeld bij reizen met Dal Vrij: Arriva en Veolia vermelden bij het product ook de klasse, en Syntus ook, maar tussen haakjes. Bij vrij reizen met Dal Vrij is Connexxion in een versie met check-in-regels te herkennen aan het instaptarief.

NS.nl[bewerken]

Na registratie van de OV-chipkaart op NS.nl kan mijn reishistorie geactiveerd worden. Hierin zijn uitsluitend transacties van de NS zien. Anders dan bij OV-chipkaart.nl zijn ook transacties van vóór de aanmelding te zien. De gegevens zijn meestal na enkele minuten tot een uur beschikbaar, inclusief de af- en bijschrijvingen via NS, maar zonder saldi. Bij inchecken in de spitsuren wordt een dalurenabonnement toch vermeld, ook al geeft dat dan geen korting. Bij storingen tussen de kaartlezer en de centrale komt de data soms bijvoorbeeld de volgende dag pas binnen. Transacties ouder dan 18 maanden en enkele dagen zijn niet meer beschikbaar. Per zoekvraag wordt bij NS alleen gezocht binnen de laatste 301 transacties in de opgegeven periode.

Naast de HTML-versie zijn er een PDF- en een XML-versie beschikbaar. Elke reis beslaat één regel. Anders dan bij ov-chipkaart.nl staat op deze ene regel ook de inchecktijd.

Met de optie "Prijsdetails" krijgt men aantallen tariefeenheden te zien, waarbij in geval van een overstap het aantal tariefeenheden bij aanvang en bij het einde van de rit apart worden vermeld.

Overzicht producten op de kaart[bewerken]

In hoeverre een stopgezet of verlopen product zoals Samenreiskorting en Klassewissel bij een automaat wordt vermeld (bijvoorbeeld alleen de laatste of zoveel er nog op de kaart staan) verschilt per automaattype.

Wettelijke bepalingen[bewerken]

De Wet personenvervoer 2000 regelt onder meer de regionale tariefvrijheid. Het op die wet gebaseerde Besluit personenvervoer 2000 spreekt van een elektronisch vervoerbewijs, in artikel 1 gedefinieerd als een vervoerbewijs waarmee de reiziger zich na elektronische registratie toegang kan verschaffen tot het openbaar vervoer. Artikel 47 lid 2b van diezelfde wet zegt dat een voorwaarde voor geldigheid is dat het vertrekpunt elektronisch is geregistreerd. Zelfs een houder van een vrij-reizenabonnement kan dus wettelijk gezien beboet worden als de kaart niet is ingecheckt.[60]

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  • De informatie uit dit artikel is verkregen uit verschillende bronnen en voor een gedeelte door ervaringen uit de praktijk van reizigers.

Bronnen

  1. a b Maximumsaldo OV-chipkaart
  2. Zie bijv. [1]
  3. Kinderen, 65-plus en groepen, OV-chipkaart.nl
  4. RET test nieuwe OV-chipkaart, RTV Rijnmond]
  5. Einde papieren treinkaartje per 9 juli 2014 NOS dinsdag 20 mei 2014, 19:30 (Update: 20-05-14, 19:51)
  6. Kaartlezer in Duitse bus kapot, De Gelderlander, 28 januari 2013
  7. OV-chipkaart en internationaal reizen, NS Hispeed
  8. Zie [2], p.10.
  9. Kosten OV-chipkaart RET
  10. Zie: OVshop.nl
  11. Saldo Restitutie, OV-chipkaart.nl
  12. Kaart verlopen, OV-chipkaart.nl
  13. http://www.nu.nl/binnenland/2483629/politie-spoort-tientallen-fraudeurs-ov-chipkaart.html
  14. "Anonieme OV-chipkaart is niet anoniem"
  15. http://www.nrc.nl/nieuws/2013/04/16/reisgedrag-gebruikers-anonieme-ov-chipkaart-eenvoudig-in-te-zien
  16. http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/kamerstukken/2013/05/13/beantwoording-kamervragen-van-het-lid-van-veldhoven-d66-over-de-privacybestendigheid-van-de-anonieme-ov-chipkaart.html
  17. Aanvraagpakket persoonlijke OV-chipkaart
  18. OV-chipkaart in België, Duitsland en Luxemburg
  19. OV-chipkaart abonnementen overzicht
  20. Prijs vervangende persoonlijke OV-chipkaart omhoog
  21. PDF: OV-chipkaart snel kapot
  22. Kaart doet het niet-is defect-deblokkeren, OV-chipkaart.nl
  23. https://www.ov-chipkaart.nl/klantenservice/vragenenantwoorden - Kopen en opladen > Verlopen kaart en geldigheid > Ik heb een brief over mijn verlopen kaart ontvangen, maar ik heb nog een andere kaart die nog jaren geldig is. Moet ik een nieuwe kaart aanvragen?
  24. Zakelijke OV-chipkaart
  25. http://www.ret.nl/scholenkaart
  26. NS-Business Card
  27. Nu ook declaratieoverzicht voor anonieme kaarten, OV-chipkaart.nl, 18 december 2012
  28. Dit neemt niet weg dat men bij bepaalde verboden handelingen het instaptarief kwijt kan zijn, niet alleen het bedrag van de feitelijke borg.
  29. Problemen oplossen, GVB.nl
  30. Infoblad deblokkeren OV-chipkaart, OV loket.nl
  31. Tarieven Friesland, Arriva.nl
  32. Reizen op saldo Zuid-Holland, Arriva.nl
  33. Instaptarief Valleilijn
  34. Zie bijvoorbeeld [3]
  35. Overstappen, Arriva.nl
  36. Niet duidelijk is in hoeverre na de in 2013 ingevoerde "oplossing voor het dubbele opstaptarief op het spoor" het in sommige gevallen niet tweemaal hoeven betalen van het basistarief bij overstap van bus op regionale trein en omgekeerd is gehandhaafd.
  37. Nieuwe ov-chipkaart voor blinden, NOS.nl, 15 oktober 2012
  38. Met name is nog niet bekend wat het effect is van de in 2013 ingevoerde "oplossing voor het dubbele opstaptarief op het spoor".
  39. Dal Vrij - Zie de vraag: "Ik ben vanuit de bus overgestapt op de trein...".
  40. Belangrijk om te weten, Syntus.nl
  41. Voor een eerder ontwerp zie [4]. Volgens een recentere beschrijving is het een grijze zuil met een rood tekstvlak aan de voorzijde, met daarop tekst die de aanschaf van de toeslag aanduidt.
  42. Vanaf december Fyra toeslagzuil
  43. http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/kamerstukken/2013/10/31/beantwoording-feitelijke-vragen-inzake-alternatief-voor-de-fyra-v250.html
  44. Veelgestelde vragen: "Hoe lang moet ik wachten voor ik uit kan checken nadat ik ingecheckt ben?"
  45. GVB: Iemand ophalen of uitzwaaien
  46. Zoeken RET.nl - item "Overstappen en uitzwaaien", te vinden door te zoeken op "uitzwaaien".
  47. Probleemschets interwijkverbinding. Overzicht van een landelijk probleem met de OV-Chipkaartpoortjes op stations
  48. Nieuwe ING-pas blokkeert ov-chip
  49. OV-chipkaart als betaalpas gebruiken mag niet
  50. NS test ov-chipkaart als betaalpas, voor invoering is fiat DNB nodig, NRC.nl, 5 januari 2011
  51. Reist u met een OV-chipkaart?
  52. http://www.ns.nl/reizigers/reisinformatie/informatie/vervoer-van-en-naar-het-station/met-eigen-vervoer.html
  53. http://www.ns.nl/reizigers/ovchipkaart/reizen
  54. Niet uitgecheckt?, OV-chipkaart.nl
  55. Vergetenuittechecken.nl
  56. Werkgeheugen, uitchecken en geheugensteun
  57. Vergeetachtige abonnementhouder mist coulance, NU.nl 6 februari 2012
  58. "Privacy OV-chipkaart Connexion"
  59. Connexxion vermeldt Station Ede Centrum wel compleet: "Ede, Station Centrum".
  60. Artikel 47 van het Besluit personenvervoer 2000, Wetten.overheid.nl

Externe links

Portal.svg Portaal Openbaar vervoer