Psyche (planetoïde)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
(16) Psyche
Afbeelding gewenst
Type Planetoïde
M-type
Fysische gegevens
Diameter 240×185×145 km;[1]
±253 km[2]
Massa 2,19 × 1019 kg;[1]
Rotatietijd 4,196 uur[2]
Albedo (geometrisch) 0,120[2]%
Baangegevens
Perihelium 2,513 AU
Aphelium 3,328 AU
Halve lange as (a) 2,921 AU
Excentriciteit (e) 0,140
Lengte klimmende knoop (Ω) 150,352°
Argument van het periapsis (ω) 228,047°
Middelbare anomalie (M) 323,379
Periode (P) 1823,115 dagen
(4,99 a)
Dagelijkse beweging (n) 17,34 km/s
Inclinatie (i) 3,095°
Waarnemingsgegevens
Schijnbare helderheid +9,22 tot +12,19 mag
Portaal  Portaalicoon   Astronomie

(16) Psyche is een planetoïde in de belangrijkste planetoïdengordel van het zonnestelsel, tussen de banen van de planeten Mars en Jupiter. Psyche heeft een diameter van ongeveer 200 km en behoort daarmee tot de grotere planetoïden. Vanwege haar grote dichtheid is ze bovendien één van de tien zwaarste planetoïden tussen Mars en Jupiter. De planetoïde beweegt in een ellipsvormige baan in ongeveer 5 jaar om de zon. Vanaf de aarde gezien kan ze hooguit een schijnbare helderheid van +9,22 hebben, zodat ze alleen met grotere amateurtelescopen zichtbaar is.

Ontdekking en naamgeving[bewerken]

Psyche werd op 17 maart 1852 ontdekt door de Italiaanse astronoom Annibale de Gasparis. De Gasparis had al vier andere nieuwe planetoïden ontdekt en zou in totaal negen planetoïden op zijn naam schrijven. Inmiddels waren zestien planetoïden bekend en in hetzelfde jaar zouden nog zeven nieuwe ontdekkingen volgen. Daarom stelde de Duitse astronoom Johann Encke voor om in plaats van de tot dan gebruikelijke symbolen nieuwe planetoïden voortaan te nummeren. Psyche was de eerste planetoïde die op die manier haar naam kreeg, door de Amerikaanse astronoom James Ferguson.

De naam Psyche komt uit de Griekse mythologie, waarin Psyche de geliefde van de liefdesgod Eros is.

Eigenschappen[bewerken]

Psyche heeft een regelmatig vlak oppervlak en een ellipsoïde vorm met een diameter die varieert tussen de 180 en 250 km. De planetoïde draait in iets meer dan vier uur om haar as. De as wijst naar de ecliptische coördinaten (β, λ) = (-9°, 35°) of (β, λ) = (-2°, 215°), met een onzekerheid van 10°.[3] Dat betekent dat de axiale helling ongeveer 95° zou zijn.

Psyche is een M-type planetoïde, wat betekent dat het oppervlak voornamelijk bestaat uit nikkelijzer. Er zijn geen sporen van water of waterhoudende mineralen gevonden,[4] wat bij sommige M-type planetoïden wel voorkomt. Ook uit radaronderzoek blijkt dat de planetoïde grotendeels uit metaal bestaat.[5][6] Wel zijn kleine hoeveelheden pyroxeen aanwezig.[7]

Vanwege haar grote dichtheid zou Psyche een fragment van de kern van een grotere planetesimaal kunnen zijn, die tijdens een botsing uit elkaar geslagen werd. Psyche is echter geen lid van een planetoïdenfamilie, een groep planetoïden waarvan de baangegevens erop wijzen dat ze uit dezelfde botsing ontstaan zijn.[8] Mogelijk vond de botsing zeer lang geleden plaats, waardoor de andere fragmenten verdwenen zijn of zodanig van baan veranderd dat ze niet meer als familie te herkennen zijn.

Psyche is mogelijk de bron van sommige op aarde gevonden enstatietchondrieten, meteorieten die een vergelijkbare samenstelling hebben als het oppervlak van de planetoïde.

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen
  1. a b Jim Baer. Recent Asteroid Mass Determinations. Personal Website (2008) Geraadpleegd op 2008-12-04
  2. a b c JPL Small-Body Database Browser: 16 Psyche (9 September 2008 last obs) Geraadpleegd op 10 November 2008
  3. M. Kaasalainen et al. (2002). Models of Twenty Asteroids from Photometric Data. Icarus 159: 369 . DOI:10.1006/icar.2002.6907.
  4. E. Merényi et al. (1997). Prediction of Water in Asteroids from Spectral Data Shortward of 3 µm. Icarus 129: 421 . DOI:10.1006/icar.1997.5796.
  5. S.J. Ostro (1985). Radar observations of asteroids and comets. Astronomical Society of the Pacific, Publications 97: 877 . DOI:10.1086/131619.
  6. C. Magri et al. (1999). Mainbelt Asteroids: Results of Arecibo and Goldstone Radar Observations of 37 Objects during 1980-1995. Icarus 140: 379 . DOI:10.1006/icar.1999.6130.
  7. P.S. Hardersen, M.J. Gaffey, and P.A. Abell (2005). Near-IR spectral evidence for the presence of iron-poor orthopyroxenes on the surfaces of six M-type asteroids. Icarus 175: 141 . DOI:10.1016/j.icarus.2004.10.017.
  8. D.R. Davis, P. Farinella, & M. Francesco (1999). The Missing Psyche Family: Collisionally Eroded or Never Formed?. Icarus 137: 140 . DOI:10.1006/icar.1998.6037.