Sacristiebel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Jump to search
Deel van de serie over
kerkelijk gerei

waaronder paramenten
en liturgisch vaatwerk

Monstrans
gebruikt in de liturgie

Liturgisch vaatwerk
Vasa sacra
Miskelk · Pateen
Kelklepeltje
Ciborie · Monstrans
Pyxis · Custodiale

Vasa non sacra
Ampullen · Wijwatervat
Olievaatje
Wierookvat · Ablutievat

Paramenten
Amict · Albe · Baarkleed · Cingel
Tuniek · Dalmatiek · Fanon
Kazuifel · Manipel · Stola
Gremiale · Benedictievelum
Mijter

Koorkledij
Rochet · Superplie
Koorkap · Cappa magna
Kovel

Kelkgerei
Bursa · Kelkvelum
Ciborievelum

Kerklinnen
Corporale · Kelkdoekje
Lavabodoekje · Palla
Altaardwaal

Kerkinterieur
Altaar · Ambo
Biechtstoel · Communiebank
Doksaal · Doopvont
Faldistorium
Godslamp · Hoogaltaar
Heilig Kruisaltaar
Katheder · Preekstoel
Sedilia
Tabernakel · Volksaltaar

Liturgische boeken
Altaarmissaal
Benedictionale · Brevier
Evangeliarium · Evangelistarium
Graduale · Kyriale
Lectionarium
Psalter · Rituaal
Sacramentarium · Volksmissaal

Overige
Flambouw · Processiekruis
Altaargong · Altaarschel · Sanctusbel
Wijwaterkwast · Scheepje
Doopschelp · Lessenaar
Thabor · Antependium
Paaskaars · Adventskrans

De sacristiebel of sacristieklok is een kleine luidklok die naast de deur van de sacristie hangt.

Er zijn meestal twee manieren om de bel te luiden. Bij de ene manier is er een touw of ketting aan de klepel bevestigd, waarbij de misdienaar de bel kan laten luiden door de klepel te zwaaien. Bij de andere manier hangt de bel aan een mechaniek die gelijkt op een manuaal geluide luidklok. Door aan een touw of ketting te trekken wordt de bel gekanteld waardoor hij zal luiden. De sacristiebel wordt slechts één maal geluid om het begin aan te kondigen. Hierna volgt het Introïtus. Na het slotlied wordt de bel nogmaals één keer geluid om de Mis af te sluiten. Dit laatste is alleen gebruikelijk in Nederland.

Sacristiebellen kunnen variëren van één tot drie bellen. Naarmate er meerdere bellen zijn bevestigd neemt de grootte van de bellen af. Bij een gelui met drie kleine belletjes gelijkt het geluid op dat van een altaarschel. Meestal zijn ze op elkaar afgestemd tot een akkoord. De sacristiebel kan ook worden gebruikt als altaarschel wanneer deze ontbreekt in een kerk.

De sacristiebel is in Nederland en Vlaanderen na de tweede beeldenstorm minder in onbruik geraakt omdat de bel simpelweg aan de muur bevestigd is. Het gebruik hiervan werd daardoor voortgezet. In de kerken waar de misdienaars en altaarschellen verdwenen, bleef men vaak wel de sacristiebel gebruiken tijdens de consecratie.