Sint-Martens-Voeren

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Sint-Martens-Voeren
Deelgemeente in België Vlag van België
Sint-Martens-Voeren
Sint-Martens-Voeren
Situering
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag Limburg Limburg
Gemeente Vlag Voeren Voeren
Coördinaten 50° 45′ NB, 5° 49′ OL
Algemeen
Oppervlakte 12,86 km²
Inwoners (2016) 804 (63 inw./km²)
Overig
Postcode 3790
Detailkaart
Sint-Martens-Voeren
Sint-Martens-Voeren
Locatie in Limburg (België)
Foto's
De Sint-Martinuskerk
De Sint-Martinuskerk
Portaal  Portaalicoon   België
's Gravenvoeren, elektriciteitsmast en vakwerkhuis

Sint-Martens-Voeren (Frans: Fouron-Saint-Martin) is een deelgemeente van Voeren, een gemeente in het arrondissement Tongeren in Limburg (Vlaanderen, België). Door het dorp stroomt het riviertje de Voer.

Geschiedenis[bewerken]

Sint-Martens-Voeren maakte deel uit van het graafschap Dalhem, dat midden 13e eeuw onderdeel werd van het Hertogdom Brabant. Bij het Partagetraktaat van 1661 werd Sint-Martens-Voeren aan de Zuidelijke Nederlanden toegewezen. Bij de annexatie van de Zuidelijke Nederlanden door de Franse Republiek werd Sint-Martens-Voeren in 1795 opgenomen in het toen gevormde Ourthedepartement. Na de Franse tijd werd dit de Nederlandse, vanaf 1830 Belgische, provincie Luik. In 1962 na de vaststelling van de taalgrens ging Sint-Martens-Voeren over naar de Provincie Limburg.

Reeds in de 13e eeuw was de Sint-Martinuskerk een kapittelkerk. De kerken van Sint-Pieters-Voeren, Saint-Jean-Sart en Slenaken waren ondergeschikt aan deze kerk.

Sint-Martens-Voeren was een landbouw- en fruitteeltdorp, vanaf einde 19e eeuw werden veel akkers in weilanden omgezet. Er werd silex gewonnen dat in de woningbouw werd gebruikt. Er was en is nauwelijks industrie, zodat veel mensen vertrokken. Door de bouw van het station Sint-Martens-Voeren (in gebruik tussen 1921 en 1957) won het dorp in belang. De mensen vonden aldus werk in Maastricht, Visé en Luik, en sedert einde 20e eeuw kwamen ook veel Nederlanders in Sint-Martens-Voeren wonen.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Natuur en landschap[bewerken]

Het dorp ligt in het dal van de Voer op de plaats waar de Veurs uitmondt in de beek, op een hoogte van ongeveer 110 meter. Bij het dorp liggen enkele bossen waaronder de Schoppemerheide in het noordwesten en het Broekbos in het noordoosten. Verder is er het Vrouwenbos in het zuidoosten, het Veursbos in het oosten en het Alsbos in het zuiden.

Van belang is ook de Martelberg, sinds 1990 een beschermd graftenlandschap. In de omgeving zijn diverse holle wegen, kalktufbronnen (bij Komberg), houtwallen en krijtgroeven te vinden.

Gehuchten[bewerken]

Wijken[bewerken]

Taal[bewerken]

Dialect[bewerken]

Er wordt plaatselijk een Limburgs dialect gesproken, het lijkt al een beetje op het Geullands/Platdiets, wat een overgangsdialect is tussen het Oost-Limburgs en het Ripuarisch dat in Vaals en Kerkrade gesproken wordt.

Vernederlandsing[bewerken]

Sinds de komst van ongeveer 25% Nederlands Limburgers op de totale bevolking van de Voerstreek (vanaf eind jaren 90 vorige eeuw tot ongeveer 2006) is de lingua franca in de Voerstreek overwegend het Limburgse dialect gebleven. Het gebruik van het plaatselijke Limburgse dialect heeft ook de voorkeur van de in het dorp woonachtige Franstaligen. Het aandeel aan stemmen op Nederlandstaligen vertoont een trend: omstreeks 2000 stemde circa 35% Nederlandstalig, terwijl dit in 2010 toegenomen is tot 62,5%. Dit valt mogelijk te verklaren door de immigratie vanuit Nederlands Limburg of dat de jongere Franstaligen hun Limburgse wortels herontdekken. Mogelijk vertrekt een deel van de Franstalige Voerenaren langzaam aan naar buiten de Voerstreek.

Verkeer en vervoer[bewerken]

Het dorp had van 1921 tot 1957 ook een eigen station Sint-Martens-Voeren. Aan de zuidzijde van het dorp ligt nog steeds Spoorlijn 24 met het Viaduct van Sint-Martens-Voeren dat hier de beek de Voer oversteekt.

Vanuit Sint-Martens-Voeren gaan er wegen naar 's-Gravenvoeren via Schoppem (in het oosten door het Voerdal), naar Ulvend (in het noordoosten) en naar Sint-Pieters-Voeren in het zuidoosten.

Toerisme[bewerken]

In Sint-Martens-Voeren is een jeugdherberg, De Veurs, opgericht in 1982.

Nabijgelegen kernen[bewerken]

's-Gravenvoeren, Noorbeek, Sint-Pieters-Voeren, Slenaken, Teuven

Externe links[bewerken]