Australopithecus anamensis

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Australopithecus anamensis
Fossiel voorkomen: Plioceen
Elleboogzijde van het opperarmbeen (Kanapoi, Kenya)
Elleboogzijde van het opperarmbeen (Kanapoi, Kenya)
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Mammalia (Zoogdieren)
Orde: Primates (primaten)
Familie: Hominidae (mensachtigen)
Geslacht: Australopithecus
Soort
Australopithecus anamensis
Leakey et al., 1995
Kenia.PNG
Afbeeldingen Australopithecus anamensis op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Zoogdieren

Australopithecus anamensis is een uitgestorven mensachtige uit het geslacht Australopithecus en is de oudste soort die we met zekerheid kunnen toekennen aan onze menselijke stamboom.

Het eerste 4 miljoen jaar (Ma) oude fossiel dat in 1965 in een Pliocene laag in de Kanapoi regio ten oosten van het Turkanameer in Kenia door een onderzoeksgroep van de Harvard-universiteit gevonden werd, was een stuk van een opperarmbeen. Het fossiel werd toentertijd niet herkend als een opperarmbeen, maar wel voorlopig toegekend aan de Australopithecus. Weinig extra informatie werd verkregen tot 1987 toen de Canadese archeoloog Allan Morton met medewerkers van de Koobi Fora Field School van de Harvard-universiteit skeletfragmenten vonden van een individu dat uitstak uit een geërodeerde heuvelhelling ten oosten van Allia Bay, in de buurt van het Turkanameer. Zes jaar later groeven de in Londen geboren Keniaanse paleoantropoloog Meave Leakey en de archeoloog Alan Walker in de Allia Bay plaats en ontdekten verscheidene aanvullende fragmenten van een mensachtige, waarbij een complete onderkaak, die veel overeenkomst vertoonde met die van een chimpansee, gevonden werd. De tanden vertoonden echter veel meer overeenkomst met die van een mens.

In 1995 vonden Meave Leakey en haar medewerkers verschillen tussen Australopithecus afarensis en de nieuwe vondsten, die ze daarom toeschreven aan een nieuwe soort Australopithecus anamensis. Deze naam is afkomstig van het Turkaanse woord anam dat "meer" betekent[1]

Alhoewel men geen heupen, voeten en benen vond, neemt Meave Leakey aan dat Australopithecus anamensis dikwijls in bomen klom. Het klimgedrag vertoonden vroege mensachtigen nog tot de verschijning van de eerste Homo-soort ongeveer 2,5 miljoen jaar geleden. Australopithecus anamensis heeft vele kenmerken gemeen met Australopithecus afarensis en kan wel de directe voorouder zijn. Australopithecus anamensis zou 4,1 tot 3,9 miljoen jaar geleden geleefd hebben. Oudere fossielen werden gevonden tussen twee vulkanische as lagen, die 4,17 tot 4,12 miljoen jaar oud waren. Deze vallen samen met de eerste fossiele vondsten van Australopithecus afarensis. Het aantal van 21 fossielen omvat een boven- en onderkaak, schedelfragmenten en de boven en beneden delen van een scheenbeen. In aanvulling hierop werd het fragment van het opperarmbeen dat 30 jaar eerder op dezelfde plaats (Kanapoi) werd gevonden aan deze soort toegewezen.

In 2006 werd in noordoost Ethiopië een nieuwe vondst van Australopithecus anamensis gedaan. Bij deze nieuwe fossielen, die werden verzameld in voormalige bosgrond, bevond zich de langste hoektand van een mensachtige en het vroegste dijbeen van Australopithecus.[2]. De fossielen werden gevonden in Middle Awash, waar ook verscheidene andere vondsten van modernere Australopithecus werden gedaan en slechts 9,5 km verwijderd van de vindplaats van Ardipithecus ramidus, de tot nu toe gevonden meest moderne soort van het geslacht Ardipithecus. Ardipithecus was een primitievere mensachtige, die wordt beschouwd als de voorafgaande stap op de evolutionaire boom van Australopithecus (zie Tijdlijn van de evolutie van de Homininae).

Australopithecus anamensis is ongeveer 4,2 miljoen jaar oud en Ardipithecus ramidus 4,4 miljoen jaar. Er zitten dus slechts ongeveer 200.000 jaar tussen de twee soorten en zij vullen in de pre-Australopithecus mensachtige evolutionaire tijdlijn een witte vlek op.[3]

Bronnen en verwijzingen

Voetnoten

  1. Leakey, Feibel, MacDougall & Walker, pp. 565–571
  2. White, pp. 883-889.
  3. Borenstein

Literatuur

  • Leakey, M.G., Feibel, C.S., MacDougall, I., Walker, A., 1995. New four-million-year-old hominid species from Kanapoi and Allia Bay, Kenya. Nature, 376 (6541): 565–571.
  • White, T.D., et al. Asa Issie, Aramis and the origin of Australopithecus. Nature, 440 (7086): pp. 883-889.
  • Borenstein, Seth. New Fossil Links Up Human Evolution. The Associated Press.

Externe links

Voorlopers en oude verwanten van de mens
Fossiel voorkomen Geslacht(engroep) Soorten
7 - 4,4 Ma Hominini Sahelanthropus tchadensis · Praeanthropus tugenensis · Ardipithecus
4,3 - 2 Ma (Aus)
2,5 - 1 Ma (Par)
Australopithecus & Paranthropus Australopithecus: A. anamensis · A. afarensis · A. bahrelghazali · A. africanus · A. garhi · A. sediba · Paranthropus: P. aethiopicus · P. boisei · P. robustus
3,5 Ma (Ken)
tot heden
(H. sapiens)
Kenyanthropus & Homo Kenyanthropus: Kenyanthropus platyops · Homo: H. antecessor · H. cepranensis · H. denisova · Homo erectus (H. erectus · Javamens · Pekingmens) · H. ergaster · H. floresiensis · H. gautengensis · H. georgicus · H. habilis · H. heidelbergensis · H. helmei · H. neanderthalensis · H. rhodesiensis · H. rudolfensis · Homo sapiens (Cro-magnonmens · H. s. idaltu · H. s. sapiens) · Red Deer Cave-mensen