Katharinaklooster

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Katharinaklooster
Katharinaklooster R01.jpg
Land Egypte
Regio Sinaï
Religie Christendom
Stroming Grieks-orthodox
Kloosterorde Patriarchaat van Jeruzalem
Gebouwd in 548 - 565
Gewijd aan Catharina van Alexandrië
Monumentale status Werelderfgoedlijst UNESCO
Katharinaklooster
Katharinaklooster
Klokkentoren van het klooster
Klokkentoren van het klooster
Portaal  Portaalicoon   Religie
Egypte

Het Katharinaklooster, Sinaï-klooster of Sint-Catharinaklooster (Grieks: Μονὴ τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης) - op het schiereiland Sinaï in Egypte - is een van de oudste en beroemdste kloosters ter wereld. Het is vernoemd naar de heilige Catharina van Alexandrië.

Geschiedenis[bewerken]

Het Brandende Braambos

Op de plek van het bijbelse Brandende Braambos, van waaruit God tot Mozes sprak, liet Keizerin Helena in 337 een kapel oprichten. In de 6e eeuw voegde Keizer Justinianus I van Byzantium een versterkt klooster toe, met hoge muren om de monniken en pelgrims tegen overvallen te beschermen. Sinds de Middeleeuwen is St. Catharina de patrones van het klooster. Catharina werd in de 4e eeuw vanwege haar Christelijk geloof gedood. Volgens de legende werd haar lichaam door engelen weggevoerd. Haar stoffelijke resten werden 6 eeuwen later gevonden door monniken bovenop de Catharinaberg.

De oudste vermelding van monastieke leven op de plek van het huidige klooster is van de non Egeria die erover schreef in een reisverslag opgesteld tussen 381 en 384. Samen met het Klooster van Sint Antonius is het 's werelds oudste nog gebruikte klooster.

In het jaar 2000 bezocht paus Johannes-Paulus II dit klooster.

Sinds 2002 staat het Sint-Catharinagebied en daarmee ook het Katharinaklooster op de werelderfgoedlijst van UNESCO.

Het klooster en het gebied er om heen vormt de Autonome Orthodoxe Kerk van de Berg Sinaï die jurisdictioneel valt onder het Grieks-orthodox patriarchaat van Jeruzalem. Het klooster wordt door Griekse monniken bewoond. Het hoofd van deze Kerk en de hegoumen van het klooster is aartsbisschop Damianos I, die meestal in Caïro verblijft.

Ligging[bewerken]

Het klooster ligt in het hartje van de zuidelijke Sinaï woestijn, niet ver van het dorpje Milga, aan de voet van de twee hoogste bergen van Egypte: de Djebel Moesa (Mozesberg) en de Catharinaberg. Het klooster is strategisch gelegen op het pad naar de top van deze Mozesberg waar volgens het (bijbel)verhaal Mozes van God zijn wetten (de Tien Geboden) heeft ontvangen. Door het klooster op deze strategische plek te bouwen, claimde Justinianus I deze plek voor het christendom ten nadele van het jodendom.

In en om het klooster[bewerken]

De ingang van het klooster en de muren in het zuiden en westen zijn nog oorspronkelijk, de andere muren zijn na een aardbeving in de 14e eeuw herbouwd. Het klooster wordt gedomineerd door de Kerk van de Transfiguratie, ook wel St. Catharinakerk genoemd. De heiligste plaats van het klooster is de Kapel van het Brandende Braambos, recht achter het koor van de kerk (basiliek). De struik die hier nog te zien is volgens de legende een stek van het bijbelse braambos. De begraafplaats ligt in de boomgaard. Na verloop van tijd worden graven geruimd en de beenderen en schedels overgebracht naar het knekelhuis, gevestigd in de kapel van St. Triphonius. De markante klokkentoren dateert uit 1871, de negen klokken zijn een gift van tsaar Alexander II.

Op het kloosterterrein bevindt zich ook een moskee die in 1106 werd opgericht om het klooster tegen moslims te beschermen. De moskee wordt echter niet gebruikt; de mihrab is namelijk niet naar Mekka gericht.

Tot de schatten van het klooster behoren handschriften en iconen uit de vroege geschiedenis van het christendom. De bibliotheek omvatte zo'n 3000 handschriften in het Grieks, Arabisch, Oudsyrisch, Georgisch en Slavisch. Het meest waardevolle handschrift, dat in het Katharinaklooster werd gevonden, is de Codex Sinaiticus, een bijbel uit de 4e eeuw. Vandaag bevindt zich een groot deel hiervan in het British Library in Londen. Wel bewaart het Sint-Catharinaklooster nog de Codex Syriaticus, een handschrift uit de 5e eeuw.

Iconen[bewerken]

Het klooster heeft een uitzonderlijk mooie collectie iconen, waarvan sommigen uit de 6e en 7e eeuw. Deze oudste iconen zijn ondanks de iconoclastische periode bewaard gebleven. Sommige zijn uitgevoerd in encaustiek of wastechniek (niet in tempera) en doen denken aan Fayoem-portretten. Een voorbeeld is de Christus-icoon, welke op de eerste foto hieronder wordt weergegeven.

Panoramafoto Katharinaklooster
Panoramafoto Katharinaklooster

Externe links[bewerken]