Vertisol

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Vertisol (Namibië)

Vertisols zijn kleirijke gronden met brede en diepe scheuren, die zich voornamelijk vormen onder grasland of onderaan hellingen. Vertisols beslaan ca. 335 miljoen hectare, ongeveer 2 procent van het landoppervlak van de wereld, voornamelijk in de (sub)tropische delen van Australië, Afrika en India. Ook delen van de Verenigde Staten en Europa zijn ermee bedekt. Ongeveer 150 miljoen hectare is potentieel bouwland. Vertisols in de tropen beslaan circa 200 miljoen hectare. Hiervan wordt een kwart beschouwd als bruikbaar voor de landbouw.

Vertisolen zijn moeilijk bewerkbaar. De gronden zijn zeer slecht waterdoorlatend. In droge perioden zijn ze zeer hard en is er nauwelijks water beschikbaar. In natte perioden zijn ze zeer kleverig en is er vaak wateroverlast. Het gebruik varieert van zeer extensive veeteelt, verzamelen van brandhout, kleinschalige productie van rijst, sorghum, katoen, bonen tot grootschalige geïrrigeerde landbouw (onder andere katoen, tarwe, gerst, sorghum, bonen, vlas, suikerriet).

Vertisol profiel

Classificatie[bewerken]

Vertisols worden op het hoogste niveau onderscheiden in de World Reference Base for Soil Resources (de FAO bodemclassificatie) [1] en in de Amerikaanse bodemclassficatie (USDA Soil Taxonomy)[2]

In de Soil Taxonomy vormen de Vertisolen één van de 12 bodemtypes (orders). Ze worden onderverdeeld in de volgende suborders:

  • Aquerts zijn vertisols met een lage permeabiliteit, waardoor water moeilijk kan infiltreren. Ze hebben periodiek of continu een hoge grondwaterstand (< 50 cm diep), wat leidt tot oxidatie - en reductieprocessen, zichtbaar als mangaan en ijzer vlekken (gleyverschijnselen). Het mangaan is de oorzaak van de donkere kleur van de bodem.
  • Cryerts zijn vertisols uit een kouder klimaat, ze komen het meest voor onder graslanden in Canada en Rusland.
  • Torrerts zijn ook gekenmerkt door hun scheuren die ten minste 60 dagen per jaar open zijn, ook moet de bodemtemperatuur op 50 cm diepte boven de 8° zijn. Ze komen voor in het westen van Texas, New Mexico, Arizona, and South Dakota. Maar ook in grote delen van Australië.
  • Usterts hebben scheuren die ten minste 90 dagen per jaar open zijn. Ze komen vooral voor in moesson-gevoelige gebieden in India en Afrika en in de staten Texas, Montana, Hawaï en Californië van de Verenigde Staten.
  • Uderts moeten minder dan 90 dagen, en meer dan 60 dagen scheuren bevatten tijdens de zomer. Deze kunnen worden gevonden in Uruguay en het oosten van Argentinië. Ook in Queensland en in de "Black Belt" van Mississippi en Alabama.
Voorkomen van Vertisols
Bronnen, noten en/of referenties
  1. FAO World Reference Base for Soil Resources, Versie 2007
  2. Soil Survey Staff, 1999. Soil taxonomy: a basic system of soil classification for making and interpreting soil surveys (2nd ed.). US Department of Agriculture Soil Conservation Service, Washington DC. Digitale versie: USDA Soil Taxonomy