Scheurbuik

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap4.svg     Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Scheurbuik
Tandvleesbloedingen ten gevolge van scheurbuik.
Tandvleesbloedingen ten gevolge van scheurbuik.
scorbutus
ICD-10 E54
ICD-9 267
OMIM 240400
DiseasesDB 13930
MedlinePlus 000355
eMedicine med/2086derm/521 ped/2073 radio/628
MeSH D012614
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Scheurbuik (ook wel scorbuut of ascorbinezuurdeficiëntie) is de benaming voor een ziekte ten gevolge van een langdurig vitamine-C tekort zoals dat in vroeger eeuwen op zeilschepen op de grote vaart veel voorkwam.

Inhoud

[bewerken] Symptomen en behandeling

Symptomen van scheurbuik zijn onder meer zwellingen en bloedingen van het tandvlees, petechiën (vooral op onderbenen), slapte, stijve en pijnlijke ledematen en inwendige bloedingen. Er is geen sprake van een specifieke buikaandoening. Onbehandelde scheurbuik is op lange termijn dodelijk, maar de behandeling is eenvoudig: vitamine C innemen.

Vitamine C is mede verantwoordelijk voor de productie van collageen. Dat is een eiwit dat instaat voor stevigheid van biostructuren. Indien niet voldoende vitamine C aanwezig is zal dit eiwit zijn functie niet of slecht kunnen uitvoeren. Als eerste zullen bloedvaatjes het begeven en zo bloedingen veroorzaken.

[bewerken] Geschiedenis

De Britse marinearts James Lind (1716-1794) was de eerste die een verband legde tussen de symptomen van scheurbuik en het eten van citrusvruchten. In wat gezien kan worden als de eerste randomized clinical trial toonde hij de effectiviteit aan. Vervolgens werd ter voorkoming van de ziekte citroensap gebruikt, hetgeen de Engelse mariniers de bijnaam 'Limeys' opleverde. [1]

Eerder werd ook wel een aftreksel van lepelblad met jenever gebruikt.

Halverwege de 18e eeuw kwam men er ook achter dat ook het eten van het goed houdbare zuurkool het optreden van scheurbuik kon voorkomen.

Fatale vormen van scheurbuik komen sinds het begin van de 20e eeuw niet meer voor in Nederland en België. De diagnose wordt een enkele maal nog wel eens gesteld bij iemand met een zeer onvolwaardig dieet.

[bewerken] Etymologie

Het woord scheurbuik is een verbastering van het Latijnse woord scorbus.

De stofnaam voor vitamine C is ascorbinezuur, afgeleid van a-scorbus, wat 'tegen scheurbuik' betekent.

[bewerken] Referenties

  1. Nederlands tijdschrift tegen de Kwakzalverij, Jaargang 118, 2007, nr. 3
Persoonlijke instellingen
Naamruimten
Varianten
Handelingen
Navigatie
Informatie
Hulpmiddelen
Afdrukken/exporteren
In andere talen